Φον ντερ Λάιεν: Το 20ό πακέτο κυρώσεων, απάντηση στη ρωσική επιθετικότητα και τον ενεργειακό εκβιασμό

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εντείνει την πίεση προς το Κρεμλίνο, στοχεύοντας στην οικονομική αποδυνάμωση της ρωσικής πολεμικής μηχανής

Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν © europarl.europa.eu

Ενόψει της συμπλήρωσης 1.500 ημερών από την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν παρουσίασε το 20ό πακέτο κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υπογραμμίζοντας την αποτυχία των ρωσικών στρατιωτικών στόχων παρά τις τεράστιες απώλειες.

Η Πρόεδρος της Κομισιόν κατήγγειλε τη στοχοποίηση υποδομών ενέργειας από το Κρεμλίνο και τόνισε πως η πίεση μέσω περιορισμών στην ενέργεια, τις τράπεζες και το εμπόριο αποτελεί τη μόνη αποτελεσματική γλώσσα για την προάσπιση της κυριαρχίας της Ουκρανίας.

Το κείμενο της δήλωσης

«Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας θα φτάσει σύντομα τις 1.500 ημέρες. Σε ολόκληρο το περασμένο έτος, οι ρωσικές δυνάμεις προέλαυναν κατά μέσο όρο μεταξύ 15 και 70 μέτρων την ημέρα.

Κατέλαβαν μόλις το 0,8 τοις εκατό της ουκρανικής επικράτειας, παρά το βαρύτερο ποσοστό απωλειών που έχει υποστεί οποιαδήποτε στρατιωτική επίθεση μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Ενώ η Ουκρανία συνεχίζει να αμύνεται με εξαιρετικό θάρρος στο πεδίο της μάχης, το Κρεμλίνο διπλασιάζει τα εγκλήματα πολέμου, πλήττοντας σκόπιμα σπίτια και μη στρατιωτικές υποδομές. Ενεργειακές εγκαταστάσεις και συστήματα θέρμανσης έχουν γίνει στόχοι, αφήνοντας ολόκληρες κοινότητες χωρίς ρεύμα σε θερμοκρασίες παγετού.

Αυτή δεν είναι η συμπεριφορά ενός κράτους που επιζητά την ειρήνη. Είναι η συμπεριφορά ενός έθνους που διεξάγει έναν πόλεμο φθοράς ενάντια σε έναν αθώο άμαχο πληθυσμό.

Καθώς βρίσκονται σε εξέλιξη σημαντικές ειρηνευτικές συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι, πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι: Η Ρωσία θα προσέλθει στο τραπέζι με ειλικρινή πρόθεση μόνο εάν πιεστεί να το πράξει. Αυτή είναι η μόνη γλώσσα που καταλαβαίνει η Ρωσία. Γι’ αυτό εντείνουμε τις προσπάθειές μας σήμερα. Η Επιτροπή καταθέτει ένα νέο πακέτο κυρώσεων – το 20ό από την έναρξη του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Το νέο πακέτο κυρώσεων καλύπτει την ενέργεια, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και το εμπόριο.

Όσον αφορά την ενέργεια, εισάγουμε πλήρη απαγόρευση των θαλάσσιων υπηρεσιών για το ρωσικό αργό πετρέλαιο. Θα μειώσει περαιτέρω τα ενεργειακά έσοδα της Ρωσίας και θα καταστήσει δυσκολότερη την εύρεση αγοραστών για το πετρέλαιό της. Καθώς η ναυτιλία είναι μια παγκόσμια επιχείρηση, προτείνουμε να θεσπιστεί αυτή η πλήρης απαγόρευση σε συντονισμό με ομοϊδεάτες εταίρους μετά από απόφαση των G7.

Καταγράφουμε 43 επιπλέον πλοία που αποτελούν μέρος του σκιώδους στόλου – φτάνοντας τα 640 συνολικά. Καθιστούμε επίσης δυσκολότερο για τη Ρωσία να αποκτήσει δεξαμενόπλοια που θα χρησιμοποιηθούν για τον σκιώδη στόλο και προσθέτουμε σαρωτικές απαγορεύσεις στην παροχή συντήρησης και άλλων υπηρεσιών για δεξαμενόπλοια LNG και παγοθραυστικά, ώστε να πλήξουμε περαιτέρω τα έργα εξαγωγής φυσικού αερίου. Αυτό συμπληρώνει την απαγόρευση των εισαγωγών LNG που συμφωνήθηκε με το 19ο πακέτο και τον Κανονισμό RepowerEU.

Στη συνέχεια, παρουσιάζουμε μια δεύτερη ομάδα μέτρων για τον περαιτέρω περιορισμό του τραπεζικού συστήματος της Ρωσίας και της ικανότητάς της να δημιουργεί εναλλακτικά κανάλια πληρωμών για τη χρηματοδότηση της οικονομικής δραστηριότητας. Αυτό είναι το αδύναμο σημείο της Ρωσίας και το πιέζουμε σκληρά.

Καταγράφουμε 20 ακόμη ρωσικές περιφερειακές τράπεζες και θα λάβουμε μέτρα κατά των κρυπτονομισμάτων, των εταιρειών που τα εμπορεύονται και των πλατφορμών που επιτρέπουν το εμπόριο κρυπτονομισμάτων, για να κλείσουμε μια οδό παράκαμψης. Στοχεύουμε επίσης αρκετές τράπεζες σε τρίτες χώρες που εμπλέκονται στη διευκόλυνση του παράνομου εμπορίου αγαθών που υπόκεινται σε κυρώσεις.

Με την τρίτη ομάδα μέτρων, αυστηροποιούμε τους εξαγωγικούς περιορισμούς προς τη Ρωσία με νέες απαγορεύσεις σε αγαθά και υπηρεσίες – από καουτσούκ μέχρι τρακτέρ και υπηρεσίες κυβερνοασφάλειας, αξίας άνω των 360 εκατομμυρίων ευρώ.

Εισάγουμε επίσης νέες απαγορεύσεις εισαγωγών σε μέταλλα, χημικά και κρίσιμα ορυκτά, που δεν τελούν ακόμη υπό κυρώσεις, αξίας άνω των 570 εκατομμυρίων ευρώ. Και εισάγουμε περαιτέρω εξαγωγικούς περιορισμούς σε είδη και τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται για την προσπάθεια της Ρωσίας στο πεδίο της μάχης, όπως υλικά που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή εκρηκτικών. Προτείνουμε μια ποσόστωση στην αμμωνία για να περιορίσουμε τις υφιστάμενες εισαγωγές.

Για να δείξουμε την αποφασιστικότητά μας να πατάξουμε τη φοροδιαφυγή των κυρώσεων, θα ενεργοποιήσουμε για πρώτη φορά το εργαλείο κατά της καταστρατήγησης (Anti-circumvention tool), απαγορεύοντας την εξαγωγή οποιωνδήποτε μηχανημάτων αριθμητικού ελέγχου μέσω υπολογιστή (CNC) και ασυρμάτων σε δικαιοδοσίες όπου υπάρχει υψηλός κίνδυνος επανεξαγωγής αυτών των προϊόντων στη Ρωσία.

Τέλος, προτείνουμε ισχυρότερες νομικές εγγυήσεις για τις εταιρείες της ΕΕ ώστε να τις προστατεύσουμε από παραβιάσεις των δικαιωμάτων πνευματικής τους ιδιοκτησίας ή από άδικη απαλλοτρίωση στη Ρωσία λόγω καταχρηστικών δικαστικών αποφάσεων που σχετίζονται με τις κυρώσεις.

Τα φορολογικά έσοδα της Ρωσίας από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο μειώθηκαν κατά 24% το 2025 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2020, διευρύνοντας το δημοσιονομικό της έλλειμμα. Τα έσοδα από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο τον Ιανουάριο θα είναι τα χαμηλότερα από την έναρξη του πολέμου. Τα επιτόκια βρίσκονται στο 16%, ο πληθωρισμός παραμένει υψηλός.

Αυτό επιβεβαιώνει αυτό που ήδη γνωρίζαμε: οι κυρώσεις μας λειτουργούν και θα συνεχίσουμε να τις χρησιμοποιούμε μέχρι η Ρωσία να συμμετάσχει σε σοβαρές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη.

Καλώ τώρα τα κράτη μέλη να εγκρίνουν γρήγορα αυτές τις νέες κυρώσεις. Κάτι τέτοιο θα έστελνε ένα ισχυρό μήνυμα ενόψει της ζοφερής 4ης επετείου αυτού του πολέμου: η δέσμευσή μας για μια ελεύθερη και κυρίαρχη Ουκρανία είναι ακλόνητη. Και αν μη τι άλλο, δυναμώνει μέρα με τη μέρα, μήνα με το μήνα, χρόνο με το χρόνο.

Στέλνουμε εκατοντάδες γεννήτριες για να διατηρήσουμε τη θέρμανση και το φως σε σπίτια, νοσοκομεία και καταφύγια.

Το Συμβούλιο μόλις ενέκρινε το δάνειό μας ύψους 90 δισεκατομμυρίων ευρώ για την Ουκρανία, διασφαλίζοντας ότι διαθέτει τα μέσα για να αμυνθεί και να παραμείνει ισχυρή υπό τις ανελέητες ρωσικές επιθέσεις.

Μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη “Συμμαχία των Προθύμων”, προωθούμε ένα ειρηνευτικό σχέδιο που περιλαμβάνει ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία.

Και με τους εταίρους μας στις ΗΠΑ, επεξεργαζόμαστε ένα σχέδιο για τη μεταπολεμική ανάκαμψη και τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη της Ουκρανίας – ένα ενιαίο, ενοποιημένο Πλαίσιο Ευημερίας.

Σε όλες αυτές τις προσπάθειες υπάρχει ένα σαφές νήμα, ένας κοινός στόχος, μια σταθερή πεποίθηση: ότι η ασφάλεια, η ευημερία και το ελεύθερο μέλλον της Ουκρανίας βρίσκονται στην καρδιά της Ένωσής μας».