Τη χειρότερη κρίση από το 2000 διέρχεται η τιμή των τσιπ μνήμης (RAM) στο εξωτερικό και στην Ελλάδα. Τσιπ που μέχρι πριν από έναν χρόνο κόστιζαν στη χώρα μας λιγότερο από 30 και 40 ευρώ, σήμερα πωλούνται πάνω από 100 ευρώ και μπορεί να φτάσουν ακόμη και τα 200 ευρώ. Αναφερόμαστε στα τσιπ μνήμης, τύπου Dynamic RAM, με τη λιγότερο εξελιγμένη τεχνολογία (DDR4) και τη χαμηλότερη χωρητικότητα (16GB).
Πολύ πιο ακριβές τιμές θα βρει κάποιος για τα εξελιγμένα τσιπ μνήμης, τεχνολογίας DDR5 και χωρητικότητας 32GB. Εκεί, οι τιμές ξεκινούν από τα 220 ευρώ στη χώρα μας και ανέρχονται ακόμη και πάνω από 1.000 ευρώ. Στη πράξη, μέσα σε λίγους μήνες, η μνήμη RAM έφθασε να κοστίζει όσο περίπου ένας προσωπικός Η/Υ στο παρελθόν.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, η αγορά μνημών, τύπου RAM, στους Η/Υ βιώνει μια άνευ προηγουμένου κρίση κυρίως από το περασμένο καλοκαίρι και μετά. Οι τιμές μνήμης έχουν αυξηθεί 2 έως 4 φορές σε λίγους μόνο μήνες, ενώ οι ειδικοί προβλέπουν περαιτέρω επιδείνωση των τιμών μέσα στο 2026. Oχι άδικα επομένως κάποιοι ονόμασαν την εξέλιξη αυτή ως «a(RAM)aggedon».
«Αυξήσεις (τιμών στα τσίπ μνήμης) είναι άνευ προηγουμένου μέσα στους δύο τελευταίους μήνες», παραδέχεται ο Γιώργος Μπέλλος, επικεφαλής της Πλαίσιο Computers στο τμήμα Η/Υ. Ο ίδιος κάνει λόγο για υπερπενταπλασιασμό τιμών από τον Νοέμβριο και μετά σημειώνοντας ότι μια διάταξη τσιπ μνήμης που πριν τρεις μήνες κόστιζε 20 ευρώ, σήμερα μπορεί να κοστίζει πάνω από 100 ευρώ.
Σύμφωνα με την ιστοσελίδα pcpartpicker.com, από τον Μάιο του 2025, οι τιμές των τσιπ μνήμης έχουν αυξηθεί «καταστροφικά» για τις τσέπες των καταναλωτών. Οι διατάξεις DDR5 32 GB που κόστιζαν πέρυσι τον Μάιο λιγότερο από 100 δολάρια ΗΠΑ, η τιμή τους έφτασε τον Δεκέμβριο στα 410 δολάρια. Οι λιγότερο εξελιγμένες διατάξεις DDR4 που πωλούνταν την περασμένη Άνοιξη προς 50 δολάρια ανά 16GB, τώρα πωλούνται 120 δολάρια και άνω.
Ακόμη και οι ξεπερασμένες πλέον διατάξεις, DDR4 ανά 8GB κοστίζουν πάνω από 150 δολάρια ΗΠΑ, αλλά αυτό συμβαίνει για άλλους λόγους, καθώς έχει εγκαταλειφθεί η παραγωγή τους. Πιο αναλυτικά, οι λιανικές τιμές σύμφωνα με το pcpartpicker.com έχουν μεταβληθεί ως εξής.
- 16 GB DDR4-3200: ~$50 (Μάιος 2025) → ~$120 (Δεκέμβριος 2025)
- 32 GB DDR4-3200: ~$80 → ~$200
- 64 GB DDR4-3600: ~$180 → ~$470
- 32 GB DDR5-6000: ~$120 → ~$410
- 64 GB DDR5-5600: ~$180 → ~$710
- 64 GB DDR5-6000: ~$210 → ~$750
ΑΙ και data centers σέρνουν τον χορό στις τιμές
Ο βασικός λόγος που έχει οδηγήσει τις τιμές των τσιπ μνήμης στην στρατόσφαιρα έχει να κάνει με την υψηλή ζήτηση των τσιπ από τις εταιρείες ανάπτυξης των data centers. Καθώς η αγορά συνωστίζεται στην απόκτηση υπηρεσιών τεχνητής νοημοσύνης (AI), οι πάροχοι των υπηρεσιών ζητούν υπολογιστική ισχύ και την οποία οι κατασκευαστές και λειτουργοί data centers τώρα τρέχουν να προσφέρουν.
Για παράδειγμα, στο πλαίσιο του έργου Stargate της OpenAI υπογράφηκαν συμβάσεις με τις εταιρείες Samsung και SK Hynix για την παράδοση έως και 900.000 wafer DRAM μηνιαίως – περίπου το 40% της παγκόσμιας παραγωγής τους. Επίσης οι εταιρείες Microsoft, Amazon, Meta και Nvidia κατασκευάζουν τεράστιες υποδομές υποστήριξης εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης που απαιτεί εξελιγμένες μνήμες υψηλού εύρους ζώνης (High Bandwidth Memory) και υψηλής ταχύτητας (τεχνολογία DDR5). Και καθώς οι εταιρείες αυτές διαθέτουν «βαθιές τσέπες» αγοράζουν από πριν την παραγωγή των λίγων εξειδικευμένων εργοστασίων που υπάρχουν πάνω στον πλανήτη.
Η τακτική αυτή βάζει σε πίεση και τις τιμές των τσιπ μνήμης συμβατικής τεχνολογίας DDR4 που αξιοποιούνται από τους καταναλωτές στους προσωπικούς Η/Υ τους. Αυτό συμβαίνει επειδή συρρικνώνεται ο χρόνος και η διαθεσιμότητα των εργοστασίων για την παραγωγή των πιο συμβατικών τσιπ μνήμης DDR4. Οι εταιρείες Samsung, SK Hynix και Micron, οι οποίες ελέγχουν περίπου το 70% της αγοράς DRAM, άρχισαν να καταργούν σταδιακά την παραγωγή των τσιπ τεχνολογίας DDR4 μέσα στη διετία 2025.
Η Samsung και η Micron σταμάτησαν σχεδόν πλήρως την παραγωγή DDR4 το 2025, ενώ η SK Hynix μείωσε την παραγωγή σε μόλις 20%. Αυτό δημιούργησε μια οξεία έλλειψη, καθώς πολλοί χρήστες εξακολουθούν να βασίζονται σε αυτήν τη μνήμη.
Ένας δεύτερος παράγοντας που οδήγησε στην «έκρηξη» τιμών στα τσιπ μνήμης, έχει να κάνει και σε μια σκόπιμα μείωση της παραγωγής από την πλευρά των κατασκευαστών. Οι τελευταίοι αποδύθηκαν σε μια υπερπαραγωγή την διετία 2022-2023 που οδήγησε σε μεγάλη πτώση τιμών και αποθεματοποίηση. Πλέον αποθέματα δεν υπάρχουν για δείγμα, ενώ η ζήτηση έχει αυξηθεί δραματικά.
Πιο αλμυροί και οι PCs
Το χειρότερο είναι ότι οι τιμές μάλλον θ’ αυξηθούν. Η εταιρεία αναλύσεων TrendForce επιπλέον αύξηση τιμών κατά 60% έως 100% μέσα στο α’ εξάμηνο του 2026. Σύμφωνα με τις προβλέψεις, η κορύφωση των τιμών θα συμβεί στα μέσα του 2026, ενώ επιπλέον συνιστούν ότι η απουσία επαρκών ποσοτήτων θα διαρκέσει μέχρι το 2027 ίσως και το 2028. Αυτό σημαίνει ότι οι καταναλωτές δεν πρέπει να περιμένουν ότι οι τιμές θα επιστρέψουν σε κανονικά επίπεδα πριν από το τέλος του 2027 ή ακόμα και το 2028.
Φυσικά όλα αυτά επηρεάζουν τις τιμές των Η/Υ οι οποίες ήδη «τσίμπησαν» ένα 15% έως 20% μέσα στην τελευταίους μήνες καθώς η μνήμη ενός υπολογιστή αντιστοιχεί στο 18% της συνολικής αξίας του. Σύμφωνα με ον Γιώργο Μπέλλο από την Πλαίσιο, οι ανατιμήσεις των Η/Υ έχουν φανεί και στην χώρα μας με ορισμένα μοντέλα να αυξάνουν την τιμή τους έως και 30%. Και το χειρότερο, όπως παραδέχεται οι τιμές αναμένεται ν’ αυξηθούν περαιτέρω.
«Πρώτα απ’ όλα είναι οι μνήμες των υπολογιστών που έχουν πάρει πάνω τους 4-6 φορές πάνω», λέει χαρακτηριστικά. «Από εκεί και πέρα συνεχίζει να επηρεάζει τις τιμές των (σκληρών) δίσκων, όπως επίσης και τις κάρτες γραφικών που τώρα αρχίζει ν’ αυξάνει η τιμή τους. Οι τιμές θα αυξηθούν ακόμη και στα κινητά τηλέφωνα που αξιοποιούν μνήμες και δίσκους».
Η Dell μάλιστα προετοιμάζει νέες αυξήσεις τιμών έως και 30%, επικαλούμενη τις τιμές μνήμης που είναι «πέρα από τον έλεγχό» της εταιρείας.
Επίσης οι κατασκευαστές υπολογιστών όπως η Lenovo και η HP θα αυξήσουν τις τιμές, ενώ σύμφωνα με τις προβλέψεις της Counterpoint, η μέση τιμή πώλησης των smartphone θα αυξηθεί κατά 6,9% το 2026 αντί για του αναμενόμενου 3,9% λόγω του αυξανόμενου κόστους μνήμης.
Στο πλαίσιο αυτό και οι τιμές των μνημών flash NAND, που χρησιμοποιούνται σε δίσκους SSD, αυξάνονται ραγδαία. Η τιμή του 1 terabit TLC NAND αυξήθηκε από 4,80 δολάρια τον Ιούλιο του 2025 σε 10,70 δολάρια τον Νοέμβριο, μια αύξηση άνω του 100% σε λιγότερο από έξι μήνες. Επίσης οι τιμές των καρτών γραφικών θα υποφέρουν, καθώς χρησιμοποιούν μνήμη τύπου Graphics DDR (GDDR).
Οδηγίες προς καταναλωτές
Σύμφωνα με την εσθονική ιστοσελίδα abit.ee, οι καταναλωτές θα πρέπει να σταθμίσουν τις αγορές τους ως εξής:
- Εάν χρειάζεστε επειγόντως αναβάθμιση μνήμης, είναι καλύτερο να το κάνετε τώρα παρά να περιμένετε περαιτέρω αυξήσεις τιμών. Όσο υψηλές κι αν είναι οι τρέχουσες τιμές, θα αυξηθούν κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026. Εάν μπορείτε να περιμένετε, κάντε το μέχρι τα τέλη του 2026 ή το 2027
- Εάν η αναβάθμιση δεν είναι επείγουσα, η καλύτερη στρατηγική είναι να περιμένετε το β’ εξάμηνο του 2026 ή ακόμα και το 2027, όταν θα αρχίσει να εισέρχεται νέα παραγωγική ικανότητα στην αγορά και η κατάσταση θα αρχίσει να ομαλοποιείται. Μια έρευνα έδειξε ότι το 75% των χρηστών προτιμούν να περιμένουν μέχρι να τελειώσει η κρίση.
- Εξετάστε τα προκατασκευασμένα συστήματα. Οι προκατασκευασμένοι Η/Υ μπορεί να αποδειχθούν πιο συμφέροντες από την αγορά μεμονωμένων εξαρτημάτων, καθώς οι κατασκευαστές αγόρασαν μνήμη εκ των προτέρων σε χαμηλότερες τιμές ή έχουν συμβόλαια με προμηθευτές.
- Χρησιμοποιήστε ό,τι έχετε. Εάν το τρέχον σύστημά σας λειτουργεί αποδεκτά, αναβάλετε τα σχέδια αναβάθμισης. Οι πωλήσεις μητρικών πλακετών έχουν ήδη μειωθεί κατά 40-50% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο το 2024, καθώς οι άνθρωποι βλέπουν ότι η αναβάθμιση από DDR4 σε DDR5 απαιτεί πλέον να δαπανηθούν 400-750 δολάρια μόνο για μνήμη.
Συμπερασματικά η ίδια ιστοσελίδα αναφέρει ότι διανύουμε τη χειρότερη κρίση μνήμης από τις αρχές της δεκαετίας του 2000. Η απουσία προσφοράς είναι μεγαλύτερη από εκείνη του σημειώθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2000 και η οποία προήλθε από την άνοδο των «dot.coms», τις αυξημένες απαιτήσεις των υπολογιστών που αναβαθμίζονταν από DOS σε Windows περιβάλλον κ.ά.
Πολλοί διαβλέπουν μια κυκλικότητα στη υψηλή ζήτηση τσιπ μνήμης RAM που σήμερα τροφοδοτείται από το hype της τεχνητής νοημοσύνης που με τη σειρά του δρομολογεί την υπερμεγέθυνση των data centers ανά τον πλανήτη. Τυχόν μείωση του επενδυτικού αυτού ενδιαφέροντος πιθανόν να παγώσει την αγορά και τις τιμές που έχουν υπερθερμανθεί, υπέρ του δέοντος.
