Οι διεθνείς αγορές πετρελαίου κινήθηκαν απότομα χαμηλότερα, καθώς δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ περιόρισαν τις ανησυχίες ότι μια άμεση αμερικανική στρατιωτική επέμβαση στο Ιράν είναι επικείμενη. Η αποκλιμάκωση των προσδοκιών για κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή οδήγησε σε ταχεία αποσυμπίεση του γεωπολιτικού risk premium, με τους traders να ξεφορτώνουν θέσεις που είχαν χτιστεί τις προηγούμενες ημέρες.
Παρά τις συνεχιζόμενες κυρώσεις και την ασταθή εσωτερική κατάσταση στο Ιράν, η αγορά έκρινε ότι, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα, μειώνεται ο κίνδυνος σοβαρών διαταραχών στην προσφορά. Ωστόσο, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η επιφυλακτικότητα παραμένει, δεδομένης της βαρύτητας του Ιράν στην παγκόσμια παραγωγή.
Το πετρέλαιο υποχωρεί καθώς μειώνονται οι φόβοι στρατιωτικής κλιμάκωσης
Οι τιμές του πετρελαίου κατέγραψαν πτώση άνω του 4% την Πέμπτη, αφού δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ χαλάρωσαν την αγορά, μειώνοντας τη φημολογία ότι επίκειται αμερικανικό πλήγμα κατά του Ιράν. Το Brent, διεθνές σημείο αναφοράς, υποχώρησε κατά 4,15% ή 2,76 δολάρια, κλείνοντας στα 63,76 δολάρια το βαρέλι. Αντίστοιχα, το αμερικανικό West Texas Intermediate (WTI) της πρώτης παράδοσης έχασε 2,83 δολάρια ή 4,56%, για να διαμορφωθεί στα 59,19 δολάρια το βαρέλι.
Η αντίδραση ήταν άμεση και έντονη, καθώς οι επενδυτές είχαν προηγουμένως ενσωματώσει αυξημένο γεωπολιτικό κίνδυνο, φοβούμενοι διακοπές στην προσφορά σε μια περιοχή-κλειδί για το παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα.
Δηλώσεις Τραμπ και σήμα αποκλιμάκωσης για το πετρέλαιο
Μιλώντας σε δημοσιογράφους την Τετάρτη, ο Τραμπ δήλωσε ότι είχε ενημερωθεί από «πολύ σημαντικές πηγές» στο Ιράν πως «οι σκοτωμοί έχουν σταματήσει». «Δεν υπάρχουν σχέδια για εκτελέσεις, όπως μου έχει ειπωθεί με αξιόπιστο τρόπο», είπε, προσθέτοντας ότι ο Λευκός Οίκος θα παρακολουθεί στενά την εξέλιξη της κατάστασης.
Οι δηλώσεις αυτές ερμηνεύτηκαν από την αγορά ως ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον ενδέχεται να αναστείλει ή να καθυστερήσει μια ενδεχόμενη στρατιωτική απάντηση, αποφορτίζοντας προσωρινά το κλίμα στις αγορές πετρελαίου.
Κυρώσεις, ένταση και το γεωπολιτικό υπόβαθρο του πετρελαίου
Παράλληλα, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε νέες κυρώσεις σε Ιρανούς αξιωματούχους, μεταξύ των οποίων και ο Αλί Λαριτζανί, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας. Οι κυρώσεις αυτές υπενθυμίζουν ότι, παρά τη ρητορική αποκλιμάκωσης, η αντιπαράθεση Ουάσιγκτον–Τεχεράνης παραμένει ενεργή.
Στο εσωτερικό του Ιράν, εκατοντάδες άνθρωποι φέρονται να έχουν χάσει τη ζωή τους μετά από μαζικές ταραχές και βίαιη καταστολή από τις δυνάμεις ασφαλείας. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα απειλήσει με παρέμβαση εάν υπάρξουν εκτελέσεις ή μαζικές δολοφονίες αμάχων, στοιχείο που κρατά ζωντανό τον γεωπολιτικό κίνδυνο για το πετρέλαιο.
Οι τιμές είχαν ενισχυθεί νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, όταν ο Τραμπ ακύρωσε συναντήσεις με Ιρανούς αξιωματούχους και δήλωσε προς τους διαδηλωτές ότι «η βοήθεια είναι καθ’ οδόν». Οι ανησυχίες κορυφώθηκαν μετά από δημοσίευμα του Reuters ότι προσωπικό άρχισε να αποχωρεί από την αμερικανική βάση Αλ Ουντέιντ στο Κατάρ, ενώ το BBC μετέδωσε ότι και βρετανικό προσωπικό μετακινήθηκε εκτός της βάσης.
Την Τρίτη, οι ΗΠΑ είχαν εκδώσει ταξιδιωτική οδηγία καλώντας Αμερικανούς πολίτες να εγκαταλείψουν το Ιράν μέσω Αρμενίας ή Τουρκίας, ενισχύοντας το αίσθημα επείγοντος στις αγορές.
Σε σημείωμά του την Πέμπτη, ο Τζιμ Ριντ της Deutsche Bank ανέφερε ότι οι δηλώσεις Τραμπ ερμηνεύτηκαν ως «σήμα ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να αποφύγουν μια πιθανή στρατιωτική απάντηση». Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η επιφυλακτικότητα παραμένει, υπενθυμίζοντας τον απρόβλεπτο χαρακτήρα των αμερικανικών πληγμάτων στο Ιράν τον Ιούνιο του 2025.
«Το Brent εξακολουθεί να βρίσκεται σαφώς πάνω από τα χαμηλά κάτω των 60 δολαρίων της περασμένης εβδομάδας, αλλά τα σχόλια Τραμπ είχαν ξεκάθαρο αντίκτυπο», σημείωσε. Υπενθύμισε επίσης ότι το Ιράν παρήγαγε περίπου το 4% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου το 2023, καθιστώντας κάθε εξέλιξη στη χώρα δυνητικά ικανή να προκαλέσει ευρύτερες αναταράξεις στην αγορά.
Συνολικά, η εικόνα για το πετρέλαιο παραμένει εύθραυστη: η άμεση πίεση υποχώρησε, αλλά οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι δεν έχουν εξαλειφθεί.
