Αφότου το ChatGPT δόθηκε σε μαζική κυκλοφορία πριν από τρία χρόνια, πολλά φορές έχουμε δει ξεφόρτωμα μετοχών. Ωστόσο, τίποτα δεν συγκρίνεται με τη σφοδρή υποχώρηση που βλέπουμε αυτή την εβδομάδα σε όλες τις αγορές λόγω των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης.
Αρχικά, εντυπωσιακή είναι η ταχύτητα και η έκταση του φαινομένου. Όπως αναφέρει το Bloomberg, μέσα σε μόλις δύο μέρες εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια «εξαφανίστηκαν» από την αξία μετοχών, ομολόγων και δανείων εταιρειών κάθε μεγέθους στη Silicon Valley. Οι μετοχές λογισμικού βρέθηκαν στο μάτι του κυκλώνα, σημειώνοντας τόσο έντονη πτώση ώστε η συνολική αξία όσων παρακολουθούνται από ETF της iShares να έχει μειωθεί σχεδόν κατά 1 τρισ. δολάρια τις τελευταίες επτά ημέρες.
Δεύτερον, σε αντίθεση με προηγούμενες διορθώσεις η τρέχουσα αναταραχή δεν πυροδοτήθηκε από φόβους για τον σχηματισμό φούσκας αλλά από ανησυχίες ότι η τεχνητή νοημοσύνη βρίσκεται κοντά στο να αντικαταστήσει τα επιχειρηματικά μοντέλα εταιρειών ενός ευρέος φάσματος, όπως εδώ και καιρό προέβλεπαν οι πιο απαισιόδοξοι αναλυτές. «Δεν θεωρώ ότι πρόκειται για υπερβολική αντίδραση», δήλωσε ο Μάικλ Ο’Ρουρκ, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής αγορών της Jonestrading. «Εδώ και δύο χρόνια μιλάμε για το πώς η τεχνητή νοημοσύνη θα αλλάξει τον κόσμο και ότι πρόκειται για τεχνολογία που επηρεάζει γενιές. Τις τελευταίες εβδομάδες αρχίζουμε να το βλέπουμε να συμβαίνει στην πράξη» πρόσθεσε.
Η αφορμή εκ πρώτης όψεως έδειχνε ασήμαντη: η Anthropic παρουσίασε ένα νέο εργαλείο για νομικές εργασίες, όπως η ανασκόπηση συμβολαίων. Το προϊόν από μόνο του δεν θεωρείται ακόμη επαναστατικό. Όμως έπειτα από μια χρονιά κατά την οποία τα εργαλεία προγραμματισμού της Anthropic συνέβαλαν στον μετασχηματισμό της ανάπτυξης λογισμικού, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου κύματος καινοτομίας στην AI, η λιτή ανακοίνωση της κυκλοφορίας του αντιμετωπίστηκε με ιδιαίτερη σοβαρότητα από τις αγορές.
«Σήμερα είναι η νομική τεχνολογία, αύριο μπορεί να είναι οι πωλήσεις, το μάρκετινγκ ή τα οικονομικά», σημείωσε ο αναλυτής της KeyBanc, Τζάκσον Έιντερ.
Στην ανησυχία των επενδυτών προστίθεται το γεγονός ότι ακόμη και εταιρείες που θεωρούνταν οι βασικοί ωφελημένοι της έκρηξης της τεχνητής νοημοσύνης αρχίζουν να εμφανίζουν σημάδια κόπωσης. Στις ανακοινώσεις αποτελεσμάτων, η Alphabet προειδοποίησε ότι οι κεφαλαιουχικές δαπάνες για την AI θα είναι υψηλότερες από τις αρχικές εκτιμήσεις, ενώ η Arm Holdings παρουσίασε προβλέψεις εσόδων χαμηλότερες των προσδοκιών. Και οι δύο μετοχές υποχώρησαν στις μετασυνεδριακές συναλλαγές.
«Ξεκινήσαμε με ρευστοποιήσεις στις μετοχές λογισμικού και τώρα πουλάμε τα πάντα», δήλωσε ο Γκιλ Λούρια, διευθυντικό στέλεχος της D.A. Davidson. «Η διαδικασία αυτοτροφοδοτείται: όταν οι μετοχές πέφτουν αρκετά, δημιουργείται αρνητική δυναμική και τότε ακολουθούν νέες πωλήσεις».
Αγορές και τεχνητή νοημοσύνη: Οι νικητές και οι χαμένοι
Η αναταραχή δεν περιορίζεται στις εισηγμένες εταιρείες των ΗΠΑ. Οι London Stock Exchange Group, Tata Consultancy Services και Infosys κατέγραψαν επίσης σημαντικές απώλειες αυτή την εβδομάδα, λόγω φόβων ότι η AI θα εκτοπίσει τα επιχειρηματικά τους μοντέλα.
Η πίεση επεκτάθηκε και στους χρηματοδότες του κλάδου στη Wall Street, από τις τράπεζες έως τα funds ιδιωτικών κεφαλαίων, για τα οποία οι εταιρείες λογισμικού αποτελούσαν αγαπημένους επενδυτικούς στόχους. Πάνω από 17,7 δισ. δολάρια δανείων αμερικανικών τεχνολογικών εταιρειών, που περιλαμβάνονται σε δείκτη του Bloomberg, υποβαθμίστηκαν σε επίπεδα προβληματικής διαπραγμάτευσης τις τελευταίες τέσσερις εβδομάδες.
Οι απώλειες εντάθηκαν την Πέμπτη στην Ασία, με την πτώση της νοτιοκορεατικής Samsung Electronics, παραγωγού μνημών, να συμπαρασύρει τον δείκτη μετοχών με τις καλύτερες επιδόσεις παγκοσμίως. Πτώση σημείωσε και η αγορά της Ταϊβάν, όπου κυριαρχούν οι τεχνολογικές μετοχές, ενώ η προειδοποίηση της Arm για τις πωλήσεις άσκησε πίεση στη μετοχή της SoftBank Group στο Τόκιο, βασικού μετόχου της.
Σε μεγάλο βαθμό, οι ανησυχίες παραμένουν θεωρητικές. Κορυφαίοι κατασκευαστές λογισμικού, όπως η ServiceNow και η Salesforce, δεν έχουν αποτύχει στους στόχους κερδοφορίας ούτε έχουν ενημερώσει τη Wall Street ότι η τεχνητή νοημοσύνη τους στερεί πελάτες.
Τα τελευταία χρόνια, οι εταιρείες λογισμικού επενδύουν στην ανάπτυξη δικών τους εργαλείων AI, υποσχόμενες συνήθως ασφαλή αξιοποίηση της τεχνολογίας με χρήση δεδομένων που ήδη φιλοξενούνται στα συστήματά τους. Παρ’ όλα αυτά, πολλά από τα αποτελέσματα μέχρι στιγμής κρίνονται απογοητευτικά. Η Microsoft ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το εργαλείο Copilot διαθέτει 15 εκατ. συνδρομητές, αριθμός μικρός σε σχέση με τη βάση εκατοντάδων εκατομμυρίων χρηστών της.
Οι τελευταίες εξελίξεις εντείνουν τον φόβο ότι οι ηγέτες του κλάδου της τεχνητής νοημοσύνης θα ξεπεράσουν σε καινοτομία τους παραδοσιακούς παίκτες και ότι η «ώρα της κρίσης» ενδέχεται να έρθει νωρίτερα απ’ ό,τι αναμενόταν.
«Θα είναι μια χρονιά με ιδιαίτερο ενδιαφέρον», σχολίασε σύμφωνα με το Bloomberg ο Ντεκ Μάλαρκι, διευθυντικό στέλεχος της SLC Management. «Αυτό που βλέπουμε τώρα μοιάζει με τα πρώτα στάδια μιας αναδιάταξης, όπου θα ξεκαθαρίσει ποιοι θα είναι οι νικητές, ποιοι οι χαμένοι και ποιοι οι πιο ευάλωτοι, καθώς αυτή η διαδικασία εξελίσσεται».