Οι τιμές του πετρελαίου κινήθηκαν και πάλι ανοδικά, καθώς αναζωπυρώθηκαν οι φόβοι για περαιτέρω κλιμάκωση στη σύγκρουση με το Ιράν, ενώ η κρίση στα Στενά του Ορμούζ συνεχίζει να απειλεί την παγκόσμια προσφορά ενέργειας και να ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις.
Το Brent ενισχύθηκε κοντά στα 104 δολάρια το βαρέλι, ανακάμπτοντας μετά τη βουτιά 11% που είχε σημειώσει τη Δευτέρα. Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, το Πεντάγωνο εξετάζει την ανάπτυξη ομάδας μάχης ταξιαρχίας από την επίλεκτη 82η Αερομεταφερόμενη Μεραρχία του αμερικανικού στρατού στη Μέση Ανατολή. Όπως ανέφερε η εφημερίδα, επικαλούμενη ανώνυμους αξιωματούχους, η γραπτή εντολή για την ανάπτυξη της μονάδας αναμενόταν εντός των επόμενων ωρών.
Πετρέλαιο και διπλωματία: Aγορές ανάμεσα σε στρατιωτική κλιμάκωση και συνομιλίες
Οι τιμές περιόρισαν μέρος των κερδών τους μετά από δημοσίευμα του Axios, σύμφωνα με το οποίο οι ΗΠΑ και ομάδα περιφερειακών διαμεσολαβητών συζητούν το ενδεχόμενο διεξαγωγής συνομιλιών υψηλού επιπέδου με το Ιράν ακόμη και από την Πέμπτη. Η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη απαντήσει, σύμφωνα με την ίδια πηγή, που επίσης επικαλείται ανώνυμες πηγές.
Παράλληλα, αρκετά αραβικά κράτη του Κόλπου είχαν εκφράσει νωρίτερα προθυμία να συμμετάσχουν στον πόλεμο ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν, και θα μπορούσαν να ωθηθούν σε αυτή την κατεύθυνση εάν η Τεχεράνη επιτεθεί στις κρίσιμες υποδομές τους. Ωστόσο, σύμφωνα με πρόσωπα που έχουν γνώση της κατάστασης, θα εισέρχονταν στη σύγκρουση μόνο εάν το Ιράν υλοποιούσε τις απειλές του για πλήγματα σε ζωτικής σημασίας ενεργειακές και υδροδοτικές εγκαταστάσεις του Κόλπου — ένα ιδιαίτερα υψηλό κατώφλι.
Οι εξελίξεις αυτές βοήθησαν να ανατραπεί μέρος της χθεσινής πτώσης των τιμών, όταν η αγορά υποχώρησε μετά την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να καθυστερήσει επί πέντε ημέρες την απειλή για πλήγμα στις ενεργειακές υποδομές του Ιράν, υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ βρίσκονταν σε συνομιλίες με την Τεχεράνη για τον τερματισμό της σύγκρουσης. Το Ιράν αρνήθηκε ότι διεξάγονται διαπραγματεύσεις, ενώ οι συγκρούσεις μεταξύ της αμερικανοϊσραηλινής συμμαχίας και της Ισλαμικής Δημοκρατίας συνεχίστηκαν αμείωτες.
Τα Στενά του Ορμούζ στο επίκεντρο της κρίσης πετρελαίου
Το ίδιο το Ιράν έχει αρχίσει, από την πλευρά του, να επιβάλλει τέλη διέλευσης σε ορισμένα εμπορικά πλοία που περνούν από τα Στενά του Ορμούζ, ένδειξη του βαθμού ελέγχου που ασκεί η Τεχεράνη σε αυτή την κρίσιμη θαλάσσια ενεργειακή αρτηρία.
Την ίδια στιγμή, το Πακιστάν επιχειρεί να μεσολαβήσει για συνομιλίες με στόχο τον τερματισμό του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν, με τον ισχυρό αρχηγό του στρατού της χώρας να έχει τηλεφωνικές επαφές με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Αναλυτές της RBC Capital Markets, μεταξύ των οποίων και η Χελίμα Κροφτ, σημείωσαν σε έκθεσή τους ότι παραμένει ασαφές πόσο έχουν προχωρήσει οι παρασκηνιακές συνομιλίες ή εάν οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης βρίσκονται σε διάθεση συμβιβασμού τη στιγμή που εξακολουθούν να ελέγχουν σταθερά τα Στενά του Ορμούζ. Όπως υπογράμμισαν, για τις φυσικές αγορές αυτό που τελικά θα μετρήσει δεν θα είναι οι δηλώσεις, αλλά η κίνηση των πλοίων.
Πετρέλαιο, πληθωρισμός και παγκόσμιες ελλείψεις καυσίμων
Το Brent έχει ενισχυθεί περίπου 40% αυτόν τον μήνα, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες ότι οι εχθροπραξίες μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν, που έχουν συγκλονίσει τη Μέση Ανατολή, θα προκαλέσουν μια παγκόσμια ενεργειακή ασφυξία, τροφοδοτώντας τον πληθωρισμό. Ο πόλεμος έχει παραλύσει τη διέλευση μέσω των Στενών του Ορμούζ, αναγκάζοντας τους παραγωγούς του Περσικού Κόλπου να περιορίσουν την ημερήσια παραγωγή πετρελαίου κατά εκατομμύρια βαρέλια.
Τα πετρελαϊκά προϊόντα, όπως το ντίζελ και τα αεροπορικά καύσιμα, έχουν καταγράψει ακόμη μεγαλύτερη άνοδο από το αργό, ασκώντας πίεση στους καταναλωτές και προκαλώντας ανησυχία στις κυβερνήσεις.
Οι επιπτώσεις εξαπλώνονται ήδη διεθνώς. Η Χιλή ετοιμάζεται να αυξήσει τις τιμές των καυσίμων ακόμη και κατά το ήμισυ, ενώ στην Ασία η Ιαπωνία διέταξε επανεξέταση ολόκληρης της εφοδιαστικής αλυσίδας για προϊόντα που σχετίζονται με το πετρέλαιο και φέρεται να ήρθε σε επαφή με παράγοντες της αγοράς για πιθανή παρέμβαση στα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αργού.
Η διεθνής διάχυση του σοκ στο πετρέλαιο
Σε άλλες χώρες, η Ταϊλάνδη αύξησε την τιμή του ντίζελ, το μεγαλύτερο κινεζικό διυλιστήριο ανακοίνωσε ότι θα δώσει προτεραιότητα στις εγχώριες προμήθειες, ενώ οι Φιλιππίνες προειδοποίησαν ότι το ενδεχόμενο καθήλωσης αεροσκαφών λόγω έλλειψης αεροπορικών καυσίμων είναι «ξεκάθαρα υπαρκτό».
Μιλώντας στο συνέδριο CERAWeek by S&P Global στο Χιούστον την Τρίτη, ο διευθύνων σύμβουλος της Shell Ουάελ Σαουάν εκτίμησε ότι η φυσική διαταραχή στην αγορά θα επεκταθεί από την Ασία προς την Ευρώπη τον επόμενο μήνα.
Το περασμένο Σαββατοκύριακο, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε απειλήσει να βομβαρδίσει τις ενεργειακές υποδομές του Ιράν, εάν τα Στενά του Ορμούζ δεν άνοιγαν πλήρως εντός 48 ωρών. Η απόφασή του να παγώσει τα πλήγματα θεωρήθηκε από πρόσωπα με γνώση των διπλωματικών επαφών ως προσπάθεια διαχείρισης των τιμών του πετρελαίου, ενώ ο ίδιος ο Τραμπ αναγνώρισε τη σύνδεση τη Δευτέρα, δηλώνοντας ότι η τιμή του πετρελαίου θα καταρρεύσει μόλις επιτευχθεί συμφωνία.
Η αγορά πετρελαίου εξαντλείται από τα αντικρουόμενα μηνύματα
Οι συνεχείς μεταβολές στα μηνύματα του αμερικανού προέδρου έχουν κουράσει τους επενδυτές, περιορίζοντας τους όγκους συναλλαγών, καθώς οι traders προσπαθούν να αξιολογήσουν μια σχεδόν αδιάκοπη ροή, συχνά αντιφατικών, τίτλων ειδήσεων. Είναι ενδεικτικό ότι τέσσερις από τις έξι μεγαλύτερες διακυμάνσεις που έχουν καταγραφεί ποτέ στα συμβόλαια Brent σημειώθηκαν από την έναρξη της σύγκρουσης.
Όπως δήλωσε στο Bloomberg TV ο συμπρόεδρος παγκόσμιας έρευνας εμπορευμάτων της Goldman Sachs, Ντάαν Στράιβεν, εάν αυτό το σοκ διαρκέσει περισσότερο, η εξαιρετικά ασφυκτική κατάσταση που τώρα επικεντρώνεται στη Μέση Ανατολή και στην Ασία θα εξαπλωθεί ευρύτερα. Σε τελική φάση, πρόσθεσε, θα απαιτηθεί καταστροφή ζήτησης προκειμένου να επανεξισορροπηθεί η προσφορά.
Το μήνυμα της αγοράς είναι όλο και πιο σαφές: όσο η κρίση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει άλυτη και ο κίνδυνος στρατιωτικής κλιμάκωσης δεν απομακρύνεται, το πετρέλαιο θα συνεχίσει να λειτουργεί ως βασικός αγωγός μετάδοσης του γεωπολιτικού σοκ στην παγκόσμια οικονομία.
