Οι τιμές στο πετρέλαιο σημειώνουν πτώση μετά από την ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι αναστέλλεται για «βραχύ» χρονικό διάστημα το «Σχέδιο Ελευθερία».
Της τοποθέτησης του Αμερικανού Προέδρου είχε προηγηθεί η δήλωση του Πιτ Χέγκσεθ, περί διατήρησης της εκεχειρίας με το Ιράν, η οποία είχε καθησυχάσει τις αγορές. Οι φόβοι για επιστροφή σε έναν πόλεμο πλήρους κλίμακας στην περιοχή είχαν ενταθεί μετά τις πρόσφατες επιθέσεις στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ωστόσο η επιβεβαίωση της κατάπαυσης του πυρός οδήγησε σε αποσυμπίεση των τιμών.
Συγκεκριμένα, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του διεθνούς σημείου αναφοράς, Brent, υποχωρούν κατά περίπου 1,7%, κλείνοντας στα 108 δολάρια το βαρέλι. Αντίστοιχα, το αμερικανικό αργό πετρέλαιο WTI χάνει 1,6%, υποχωρώντας στα 100,64 δολάρια.
Η κίνηση αυτή ήρθε ως διόρθωση μετά τη Δευτέρα, όταν οι τιμές είχαν εκτιναχθεί πάνω από 4%, καθώς η εκεχειρία φαινόταν να καταρρέει. Η ένταση είχε κορυφωθεί όταν το Ιράν εξαπέλυσε drones και πυραύλους κατά των ΗΑΕ, ενώ η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε τη βύθιση ιρανικών σκαφών στο στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ.
Οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τη Δευτέρα επιχείρηση για το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ στην εμπορική ναυτιλία. Δύο αμερικανικά εμπορικά πλοία, συνοδευόμενα από αντιτορπιλικά, διέσχισαν το πέρασμα, αποδεικνύοντας ότι η δίοδος είναι ελεύθερη. Ο Χέγκσεθ σχολίασε σκωπτικά ότι οι Ιρανοί «είναι αμήχανοι», καθώς ισχυρίζονται ότι ελέγχουν το στενό, κάτι που δεν ισχύει. Η ναυτιλιακή Maersk επιβεβαίωσε ότι το πλοίο «Alliance Fairfax» διέσχισε το στενό υπό στρατιωτική προστασία. Παρόλα αυτά, ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε το Ιράν με ολοκληρωτική καταστροφή («θα σβηστεί από προσώπου γης») εάν στοχοποιήσει αμερικανικά πλοία.
Στο διπλωματικό πεδίο, ο Ιρανός ΥΠΕΞ, Αμπάς Αραγτσί, υποστήριξε ότι δεν υπάρχει στρατιωτική λύση στην κρίση και κάλεσε τις ΗΠΑ να μην παρασυρθούν σε «βάλτο» από κακοθελητές. Την ίδια στιγμή, το Ιράκ (μέλος του ΟΠΕΚ) φέρεται να προσφέρει μεγάλες εκπτώσεις στους αγοραστές πετρελαίου για αυτόν τον μήνα, υπό την προϋπόθεση ότι τα δεξαμενόπλοια θα δεχθούν να διασχίσουν το Στενό του Ορμούζ.
Τι ισχύει με τα αποθέματα στο πετρέλαιο
Πέρα από το γεωπολιτικό ρίσκο, η Goldman Sachs προειδοποιεί για την επάρκεια των αποθεμάτων. Αν και τα παγκόσμια αποθέματα δεν είναι σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα, ο ρυθμός μείωσής τους προκαλεί ανησυχία για τοπικές ελλείψεις σε προϊόντα όπως η νάφθα, το υγραέριο (LPG) και τα καύσιμα αεροσκαφών. Ο Διευθύνων Σύμβουλος της Chevron, Μάικ Ουίρθ, τόνισε ότι το ζήτημα πλέον δεν είναι μόνο η τιμή, αλλά η φυσική διαθεσιμότητα των καυσίμων.
Σύμφωνα με την Goldman Sachs, τα συνολικά παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου αντιστοιχούν σε περίπου 101 ημέρες ζήτησης και αναμένεται να πέσουν στις 98 ημέρες μέχρι το τέλος Μαΐου.
Παρότι το νούμερο αυτό είναι πάνω από το όριο έκτακτης ανάγκης, υπάρχουν σοβαροί κίνδυνοι έλλειψης προϊόντων σε συγκεκριμένες χώρες όπως η Νότια Αφρική, η Ινδία, η Ταϊλάνδη και η Ταϊβάν, λόγω των περιορισμών στις εξαγωγές.
