Η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε τη διάθεση, με τη μορφή δανεισμού, 53,3 εκατομμυρίων βαρελιών αργού πετρελαίου από τα Στρατηγικά Πετρελαϊκά Αποθέματα της Αμερικής, επιχειρώντας να αμβλύνει τις πιέσεις στις διεθνείς ενεργειακές αγορές, που δοκιμάζονται από τη σύγκρουση ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν και την αβεβαιότητα γύρω από την παγκόσμια προσφορά πετρελαίου.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε ευρύτερη διεθνή συμφωνία για τη σταθεροποίηση της αγοράς, μετά την εκτίναξη των τιμών πετρελαίου και καυσίμων. Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας, εννέα μεγάλες ενεργειακές εταιρείες, μεταξύ των οποίων οι ExxonMobil, Trafigura και Marathon Petroleum, δανείστηκαν περίπου το 58% από τα 92,5 εκατομμύρια βαρέλια που είχαν προσφερθεί τον προηγούμενο μήνα από το στρατηγικό απόθεμα.
Ήδη από την άνοιξη, το υπουργείο είχε διαθέσει περίπου 80 εκατομμύρια βαρέλια, καθώς η Ουάσιγκτον επιδιώκει συνολική αποδέσμευση 172 εκατομμυρίων βαρελιών. Η ποσότητα αυτή αποτελεί μέρος ευρύτερης συμφωνίας που υπεγράφη τον Μάρτιο με περισσότερες από 30 χώρες του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, με στόχο τη διάθεση περίπου 400 εκατομμυρίων βαρελιών στην αγορά.
Η συμφωνία επιδιώκει να συγκρατήσει την άνοδο των τιμών, μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν – ενός κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος από το οποίο διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου. Ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ, έχει χαρακτηρίσει την κατάσταση ως τη μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση που έχει καταγραφεί ποτέ, σημειώνοντας ότι ο Οργανισμός είναι έτοιμος να προχωρήσει σε νέες αποδεσμεύσεις από τα στρατηγικά αποθέματα, εφόσον συνεχιστούν οι διαταραχές στην προσφορά.
Μέχρι στιγμής, οι χώρες-μέλη έχουν αξιοποιήσει περίπου το 20% των διαθέσιμων αποθεμάτων τους. Στις ΗΠΑ, τα Στρατηγικά Πετρελαϊκά Αποθέματα, τα οποία φυλάσσονται σε υπόγειες κοιλότητες σε τέσσερις εγκαταστάσεις στις ακτές του Τέξας και της Λουιζιάνας, ανέρχονται σήμερα σε περίπου 384 εκατομμύρια βαρέλια – ποσότητα μικρότερη από την παγκόσμια κατανάλωση τεσσάρων ημερών.
Το πετρέλαιο που διατίθεται στις εταιρείες θα επιστραφεί σε αργό, με προσαύξηση που μπορεί να φτάσει έως και το 24%. Το υπουργείο Ενέργειας υποστηρίζει ότι το συγκεκριμένο μοντέλο συμβάλλει στη σταθεροποίηση των αγορών χωρίς κόστος για τους Αμερικανούς φορολογουμένους.
Η άνοδος των τιμών στα καύσιμα αποτελεί και πολιτικό πρόβλημα για τον Ντόναλντ Τραμπ και τους Ρεπουμπλικανούς, οι οποίοι επιδιώκουν να διατηρήσουν τις οριακές πλειοψηφίες τους στο Κογκρέσο στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου. Η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ έφτασε τη Δευτέρα τα 4,52 δολάρια ανά γαλόνι, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2022, σύμφωνα με τα στοιχεία της AAA.
Ανοδικά οι τιμές του πετρελαίου, κοντά στα 105 δολάρια το μπρεντ
Την ίδια ώρα, οι τιμές του πετρελαίου συνέχισαν να κινούνται ανοδικά, καθώς οι συνομιλίες για τον τερματισμό της σύγκρουσης με το Ιράν παραμένουν εύθραυστες. Το Brent ενισχύεται κατά 0,73% στα 104,97 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό West Texas Intermediate σημείωνε άνοδο 1,12% στα 99,06 δολάρια. Και οι δύο δείκτες είχαν καταγράψει κέρδη σχεδόν 2,8% τη Δευτέρα.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι η εκεχειρία με το Ιράν βρίσκεται «σε μηχανική υποστήριξη», επικαλούμενος διαφωνίες σε κρίσιμα ζητήματα, όπως η παύση των εχθροπραξιών, η άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού, η επανέναρξη των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου και η καταβολή αποζημιώσεων για τις ζημιές του πολέμου.
Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, επιμένει στην κυριαρχία της στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου. Οι διαταραχές που συνδέονται με το σχεδόν κλείσιμο των Στενών έχουν ήδη οδηγήσει παραγωγούς σε περιορισμό των εξαγωγών, ενώ έρευνα του Reuters έδειξε ότι η παραγωγή πετρελαίου του OPEC τον Απρίλιο υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο δεκαετιών.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι, αν δεν υπάρξει συμφωνία έως το τέλος Μαΐου, οι ανοδικοί κίνδυνοι για τις τιμές του πετρελαίου θα ενταθούν. Μια ουσιαστική πρόοδος προς ειρηνευτική συμφωνία θα μπορούσε να προκαλέσει απότομη διόρθωση στις τιμές, ενώ οποιαδήποτε νέα κλιμάκωση ή απειλή αποκλεισμού των Στενών θα μπορούσε να επαναφέρει γρήγορα το Brent πάνω από τα 115 δολάρια το βαρέλι.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Saudi Aramco, Αμίν Νάσερ, προειδοποίησε ότι οι διαταραχές στις εξαγωγές μέσω των Στενών του Ορμούζ ενδέχεται να καθυστερήσουν την επιστροφή της αγοράς σε συνθήκες σταθερότητας έως το 2027, με απώλειες που φτάνουν περίπου τα 100 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την εβδομάδα.
Στο μεταξύ, οι αναλυτές εκτιμούν ότι τα αμερικανικά αποθέματα αργού μειώθηκαν την προηγούμενη εβδομάδα κατά περίπου 1,7 εκατομμύρια βαρέλια, σε ένα περιβάλλον ισχυρών θαλάσσιων εξαγωγών αργού και προϊόντων πετρελαίου. Οι αγορές παρακολουθούν επίσης στενά την προγραμματισμένη συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, μετά την επιβολή κυρώσεων από την Ουάσιγκτον σε πρόσωπα και εταιρείες που κατηγορούνται ότι διευκόλυναν μεταφορές ιρανικού πετρελαίου προς την Κίνα.
