Άνοδο πάνω από 7% σημειώνουν οι μετοχές της SpaceX στην πρώτη πλήρη ημέρα διαπραγμάτευσης, μετά το εντυπωσιακό χρηματιστηριακό ντεμπούτο της Παρασκευής, όταν εκτοξεύτηκε 19% κλείνοντας στα 161 δολάρια από τιμή διάθεσης 135 δολαρίων ανά μετοχή. Η άνοδος χάρισε στην εταιρεία αποτίμηση άνω των 2 τρισ. δολαρίων, καθιστώντας τη δημόσια προσφορά της (IPO) ως τη μεγαλύτερη στην ιστορία.
Ο διευθύνων σύμβουλος Έλον Μασκ έγραψε στην πλατφόρμα X ότι η εταιρεία «ενδέχεται να φτάσει περίπου το 1 τρισ. δολάρια σε έσοδα το 2030», προσθέτοντας ότι θα εκπλαγεί αν τα έσοδα του 2031 δεν ξεπεράσουν το επίπεδο αυτό. Συγκριτικά, η SpaceX ανακοίνωσε έσοδα 18,7 δισ. δολαρίων για το 2025.
Τι κάνει τη SpaceX τόσο πολύτιμη
Η εταιρεία διαχειρίζεται το δορυφορικό δίκτυο internet Starlink, έναν στόλο επαναχρησιμοποιούμενων πυραύλων, ενώ από τον Φεβρουάριο έχει συγχωνευθεί με τη startup τεχνητής νοημοσύνης xAI.
Παρά τη μεγάλη ανάπτυξη, η εταιρεία κατέγραψε ζημίες σχεδόν 5 δισ. δολαρίων το 2025, γεγονός που έχει προκαλέσει έντονη συζήτηση σχετικά με το αν η αποτίμηση των 2 τρισ. δολαρίων είναι δικαιολογημένη.
Επικριτές: Η μετοχή είναι υπερτιμημένη
Η επενδυτική εταιρεία CFRA Research ξεκίνησε την κάλυψη της μετοχής με σύσταση «πώληση» (sell) και τιμή-στόχο τα 115 δολάρια, περίπου 29% χαμηλότερα από το κλείσιμο της Παρασκευής. Στο σκεπτικό της επικαλέστηκε υπερβολικά φιλόδοξη στρατηγική ανάπτυξης, υψηλές προσδοκίες αποτίμησης και τεράστιες ανάγκες κεφαλαίων.
Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες της SpaceX ανήλθαν σε 10,1 δισ. δολάρια στο πρώτο τρίμηνο του έτους, έναντι 4,1 δισ. έναν χρόνο νωρίτερα, με το μεγαλύτερο μέρος τους να κατευθύνεται σε επενδύσεις τεχνητής νοημοσύνης.
Ο Nicolas Owens, αναλυτής της Morningstar, αποτίμησε τη μετοχή στα 63 δολάρια και τη χαρακτήρισε «υπερτιμημένη».
Παρόμοια άποψη εξέφρασε και η Paulina Roszkowska, τονίζοντας ότι η εταιρεία έχει δώσει πολλές υποσχέσεις για το μέλλον, αλλά οι επενδυτές χρειάζονται σαφέστερες ενδείξεις ότι αυτές θα μετατραπούν σε πραγματικές ταμειακές ροές. Σύμφωνα με την ίδια: «Αν ζητάς από τους επενδυτές να στηρίξουν μια αποτίμηση δεκάδων δισεκατομμυρίων, τους οφείλεις κάτι περισσότερο από ποιητικές περιγραφές για κέντρα δεδομένων σε τροχιά».
Οι ενθουσιώδεις: Η αγορά κοιτάζει 20 χρόνια μπροστά
Από την άλλη πλευρά, η ερευνητική εταιρεία NewStreet Research έδωσε τιμή-στόχο τα 165 δολάρια και διατηρεί θετική στάση. Ο αναλυτής James Ratzer υποστηρίζει ότι η αποτίμηση μπορεί να δικαιολογηθεί εφόσον οι επενδυτές αξιολογούν την εταιρεία σε ορίζοντα 20-25 ετών. Όπως σημείωσε: «Τα βασικά στοιχεία για να πετύχει η εταιρεία βρίσκονται ήδη στη θέση τους, αλλά πρόκειται για επενδυτική ιστορία πολύ μακροπρόθεσμης διάρκειας».
Ο Ratzer εκτιμά ότι η SpaceX διαθέτει τουλάχιστον δέκα χρόνια τεχνολογικού προβαδίσματος έναντι των ανταγωνιστών της στις εκτοξεύσεις πυραύλων. Κεντρικό ρόλο στα σχέδια της εταιρείας παίζει το Starship, το νέο σύστημα εκτόξευσης που αναπτύσσει.
Η εταιρεία σχεδιάζει επίσης τη δημιουργία «τροχιακών κέντρων δεδομένων» (orbital data centers), δηλαδή υποδομών επεξεργασίας δεδομένων και τεχνητής νοημοσύνης στο Διάστημα.
Σύμφωνα με τον Ratzer, η επιτυχία όλων αυτών των σχεδίων εξαρτάται από την κυριαρχία της SpaceX στις εκτοξεύσεις: «Μέσα στα επόμενα τέσσερα έως πέντε χρόνια, πιθανότατα θα εξακολουθεί να κατέχει το 90%-95% της παγκόσμιας δυνατότητας εκτόξευσης φορτίων στο διάστημα.»
