Κυβερνείο Θεσσαλονίκης: Το “Παλατάκι” επιστρέφει στη ζωή της πόλης

Σε προχωρημένη μελετητική φάση το σχέδιο της ΕΤΑΔ για την αποκατάσταση και επαναλειτουργία του εμβληματικού τοπόσημου της Καλαμαριάς

Κυβερνείο Θεσσαλονίκης © Βασίλης Βερβερίδης/Motion Team/InTime

Τα ακίνητα ιδιαίτερης πολιτιστικής σημασίας που διαχειρίζεται η ΕΤΑΔ αποτελούν ένα ξεχωριστό κεφάλαιο περιουσίας, άμεσα συνδεδεμένο με την ιστορία, τη συλλογική μνήμη και την ταυτότητα κάθε τόπου. Η διατήρηση και προστασία τους αποτελεί μόνο τη μία διάσταση της πρόκλησης. Η άλλη είναι να αποκτήσουν ξανά ενεργό ρόλο, να επανασυνδεθούν με την κοινωνία και να δημιουργήσουν νέες προοπτικές για τις περιοχές στις οποίες βρίσκονται.

Σε αυτή την κατεύθυνση, η ΕΤΑΔ προχωρά στην αποκατάσταση και αναβάθμιση σημαντικών ακινήτων πολιτιστικού χαρακτήρα, συνδυάζοντας τον σεβασμό στην ιστορική και αρχιτεκτονική τους ταυτότητα με σύγχρονες και βιώσιμες χρήσεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της στρατηγικής είναι το πρώην Κυβερνείο στη Θεσσαλονίκη, καθώς μια νέα  σελίδα ανοίγει για ακίνητο, το εμβληματικό «Παλατάκι» της Καλαμαριάς, καθώς το σχέδιο για την αποκατάσταση και επαναλειτουργία του από την ΕΤΑΔ περνά πλέον σε προχωρημένη μελετητική φάση.

Το σχέδιο, που υλοποιείται από την ΕΤΑΔ, προβλέπει τη δημιουργία ενός βιώσιμου και πολυλειτουργικού προορισμού, ανοιχτού στην κοινωνία. Το Κυβερνείο θα φιλοξενεί μόνιμη παρουσία της Βουλής των Ελλήνων στη Θεσσαλονίκη, αλλά και πολιτιστικές, συνεδριακές και επαγγελματικές δράσεις, συνδυάζοντας τον θεσμικό του χαρακτήρα με νέες χρήσεις που θα το επανασυνδέσουν με την πόλη και τους κατοίκους της.

Αυτή η επανασύνδεση αποτέλεσε εξαρχής βασικό στοιχείο του σχεδιασμού. Μετά την υπογραφή του Μνημονίου μεταξύ της ΕΤΑΔ, του Εθνικού Αναπτυξιακού Ταμείου και της Βουλής τον Ιούνιο του 2024, η ΕΤΑΔ προχώρησε σε οργανωμένη διαδικασία placemaking, σε συνεργασία με το Thessaloniki Convention Bureau και την Beetroot. Στον διάλογο συμμετείχαν 40 εξειδικευμένοι φορείς της τοπικής κοινωνίας, καταθέτοντας προτάσεις για τις χρήσεις και το περιεχόμενο του Κυβερνείου. Παράλληλα, η εταιρεία προχώρησε στην τεχνική ωρίμανση του έργου, με εξειδικευμένες μελέτες για τη στατική επάρκεια, την αρχιτεκτονική αποτύπωση και τα γεωλογικά χαρακτηριστικά του ακινήτου. Τον Απρίλιο του 2026 υπεγράφη η σύμβαση για τη μελέτη αποκατάστασης και λειτουργίας, ενώ στους επόμενους μήνες θα έχουν ολοκληρωθεί οι όλες οι απαραίτητες μελέτες και διοικητικές εγκρίσεις, που θα επιτρέψουν την πλήρη ωρίμανση και δημοπράτηση του κατασκευαστικού έργου. Σε αυτό το στάδιο διαμορφώνεται η τελική εικόνα του έργου, καθώς καθορίζονται τόσο συνολικά όσο και ανά χώρο οι χρήσεις που θα δώσουν νέα ζωή στο διατηρητέο κτίριο και θα αποτελέσει έναν χώρο ανοικτό προς τους πολίτες και ένα σημείο αναφοράς στη Β Ελλάδα της Βουλής των Ελλήνων.

Στη φετινή 90η ΔΕΘ, η ΕΤΑΔ με την υποστήριξη της Βουλής των Ελλήνων φέρνουν το Κυβερνείο ξανά στο προσκήνιο, παρουσιάζοντας την πορεία του έργου και, μέσα από ειδική φωτογραφική έκθεση εντός της ΔΕΘ, την ιστορία και τα ιδιαίτερα αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά του.

Για το «Παλατάκι», το ζητούμενο πλέον δεν είναι απλώς η διάσωση ενός εμβληματικού κτιρίου. Είναι η επιστροφή του στη Θεσσαλονίκη με έναν νέο, ενεργό ρόλο: ως χώρος θεσμικής παρουσίας, πολιτισμού, συναντήσεων και δραστηριοτήτων, ανοιχτός στους πολίτες και με ένα μοντέλο λειτουργίας που θα διασφαλίζει τη βιωσιμότητά του σε βάθος χρόνου.