Μεταξύ δύο σεναρίων βρίσκεται το οικονομικό επιτελείο σε σχέση με την επικείμενη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών στους μισθωτούς από την 1η Ιανουαρίου 2027. Το πρώτο σενάριο προβλέπει την ήδη εξαγγελθείσα μείωση των εισφορών κατά 0,5% (με δημοσιονομικό κόστος 244 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με το Μεσοπρόθεσμο), ενώ το δεύτερο -το οποίο βρίσκεται στο τραπέζι- προβλέπει μείωση 1% (με δημοσιονομικό κόστος 488 εκατ. ευρώ).
Το πιο από τα δυο σενάρια θα επιλεγεί από την κυβέρνηση, θα εξαρτηθεί από το ποιος παράγοντας θα υπερισχύσει στην πλάστιγγα μεταξύ της προβλεπόμενης -από το ίδιο το Υπουργείο Οικονομικών- στασιμότητας στα έσοδα από ρυθμίσεις το 2026 από τη μια μεριά και της βέβαιης εκτίναξης του μισθολογικού κόστους (ιδίως για τις μικρές επιχειρήσεις) από την άλλη στο διάστημα Μαρτίου 2026 – Ιανουαρίου 2027.
Πάντως, στελέχη του οικονομικού επιτελείου παραδέχονται στο powergame.gr πως είναι κοινωνικά θεμιτό να ελαφρυνθούν ασφαλιστικά πάνω από 0,5% ιδίως οι μικρές επιχειρήσεις, οι οποίες θα πρέπει να αυξήσουν σημαντικά (γύρω στο 15%) τους μισθούς των εργαζομένων τους μετά την άνοιξη του 2026.
Ωστόσο, τα ασφαλιστικά ταμεία, σε καμία περίπτωση δεν φαίνεται να περιμένουν -βάσει επίσημης πρόβλεψης του φετινού κρατικού προϋπολογισμού- κάποια έξτρα έσοδα από εισφορές (μέσω της αύξησης των εσόδων από ρυθμίσεις), προκειμένου να μπορούν να «καλύψουν» μια σημαντική μείωση, δηλαδή άνω του 0,5%, των εισφορών.
Ξανά από τον ΕΟΠΥΥ η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών
Το μόνο το οποίο φαίνεται να έχει κλειδώσει, είναι πως η μείωση αυτή θα προέλθει από τον κλάδο της υγείας. Δηλαδή, εκείνες οι εισφορές οι οποίες θα μειωθούν, θα αφορούν τον ΕΟΠΥΥ, όπως συνέβη και με την προηγούμενη μείωση.
Υπενθυμίζεται πως κατά την 1η Ιανουαρίου 2025 μειώθηκαν οι εισφορές υγειονομικής περίθαλψης για παροχές σε είδος κατά 1%. Συγκεκριμένα, έπεσαν στο 6,1% έναντι 7,1% που ήταν έως και την 31η Δεκεμβρίου 2024. Η μείωση αυτή μοιράστηκε κατά 0,5% στις εισφορές των ασφαλισμένων υπέρ Υγείας και 0,5% στις εργοδοτικές εισφορές υγείας.
Συνολικά, από το 2019 έως και το 2025, οι ασφαλιστικές εισφορές των μισθωτών έχουν μειωθεί κατά 6,4%, φτάνοντας πλέον στο 35,1% από το 41,5%. Πρόκειται, δηλαδή, για μια μείωση της τάξεως. Το ίδιο μοντέλο, δηλαδή, εκείνο της ισοκατανομής της μείωσης των εισφορών μεταξύ εργοδοτών και ασφαλισμένων εξετάζεται να εφαρμοστεί και το 2027, προκειμένου αμφότεροι να επωφεληθούν. Συγκεκριμένα:
- Οι εργαζόμενοι με μία αύξηση των καθαρών αμοιβών τους (0,25% ή 0,5% ανάλογα με το συνολικό εύρος της μείωσης που θα επιλεγεί) και
- οι εργοδότες (0,25% ή 0,5% ανάλογα με το συνολικό εύρος της μείωσης που θα επιλεγεί) με μία αύξηση της ρευστότητάς τους.
Τι θα γίνει τελικά με τις ασφαλιστικές εισφορές
Το πιο σενάριο από τα δυο (δηλαδή τη μείωση 0,5% ή 1% στις εισφορές των μισθωτών) θα επιλεγεί τελικά από το οικονομικό επιτελείο σχετίζεται με δυο βασικούς παράγοντες:
- Η στασιμότητα στα έσοδα από ρυθμίσεις φρενάρει τους σχεδιασμούς για γενναίες ασφαλιστικές ελαφρύνσεις
Ο πρώτος παράγοντας δεν είναι άλλος από τις αντοχές του προϋπολογισμού. Τα ενδεχόμενα επιπλέον δημοσιονομικά περιθώρια, τα οποία θα διαφανούν καταρχάς τον Απρίλιο του 2026, οπότε θα οριστικοποιηθούν τα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού του 2025 από την Eurostat, αλλά και τις προτεραιότητες τις οποίες θα βάλει η κυβέρνηση (εφόσον υπάρξουν αυτά τα επιπλέον περιθώρια). Πάντως, αν και από πλευράς εσόδων από ασφαλιστικές εισφορές, η εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού του 2026 προβλέπει αύξηση, η τελευταία αναμένεται να προέλθει αποκλειστικά σχεδόν από τις τρέχουσες εισφορές και όχι από τις ρυθμίσεις ληξιπροθέσμων εισφορών.
Σημειώνεται πως, σύμφωνα με πληροφορίες του powergame.gr, στο υπουργείο Εργασίας υπήρχαν μέχρι πέρυσι ελπίδες για μία γενναία, μόνιμη αύξηση των εσόδων από ληξιπροθέσμες εισφορές μέσα από «εξατομικευμένες ρυθμίσεις». Αυτή θα μπορούσε να δημιουργήσει έναν νέο «κουμπαρά» μόνιμων εσόδων (ανάλογο με εκείνο που γέννησε η πάταξη της φοροδιαφυγής), προκειμένου να χρηματοδοτηθεί μια πιο ευρεία πολιτική ελαφρύνσεων στο πεδίο των ασφαλιστικών εισφορών, όπως και παροχών στους συνταξιούχους. Ωστόσο, ένα τέτοιο σενάριο πλέον φαίνεται να μένει στο συρτάρι, καθώς σημειώθηκαν αντιδράσεις στο νέο θεσμικό πλαίσιο που προέβλεπε ανάθεση του χαρτοφυλακίου των οφειλών από ιδιώτες.
- Το αναμενόμενο κύμα αυξήσεων στους μισθούς «επιβάλλει» μέτρα ελάφρυνσης για τους επιχειρηματίες
Ο δεύτερος κρίσιμος παράγοντας για τις αποφάσεις του οικονομικού επιτελείου σε σχέση με το εύρος της μείωσης των εισφορών από την 1η Ιανουαρίου 2027 είναι η εξέλιξη του μισθολογικού κόστους για τις επιχειρήσεις ιδίως στο διάστημα μεταξύ Μαρτίου 2026 – Ιανουαρίου 2027.
Και αυτό γιατί στο διάστημα αυτό αναμένεται να τρέξουν τρία μαζικά κύματα αυξήσεων στον ιδιωτικό τομέα, λόγω του νέου θεσμικού πλαισίου των κλαδικών συλλογικών συμβάσεων που θα ισχύσει από τον Μάρτιο του 2026, της νέας αύξησης του κατώτατου μισθού από τον Απρίλιο του 2026 (εκτιμάται στο 4% – 5%) και τη μαζική καταβολή αυξήσεων 10% σε όσους συμπληρώσουν τριετή προϋπηρεσία τον Ιανουάριο του 2027.
Με άλλα λόγια, οι αμειβόμενοι με τον κατώτατο μισθό, ο οποίοι είχαν προσληφθεί κατά την 1η Ιανουαρίου 2024, θα λάβουν (κατά το επικρατέστερο σενάριο) μία αύξηση 4% – 5% την 1η Απριλίου 2026 και άλλη μία αύξηση… 10% την 1η Ιανουαρίου 2027.
Οι αλλεπάλληλες αυτές αυξήσεις, παραδέχονται υπηρεσιακά στελέχη του υπουργείου Εργασίας στο powergame.gr, θα επιβαρύνουν σημαντικά τον προϋπολογισμό ιδίως των μικρών επιχειρήσεων, γεγονός που θα θέσει πιο έντονα το ζήτημα της ελάφρυνσης τους, είτε μέσω μίας μεγαλύτερης σε σχέση με την εξαγγελθείσα μείωση εισφορών, είτε μέσω μίας νέας μείωσης των φόρων τους οποίους καταβάλλουν, είτε μέσω και των δύο εργαλείων.
