Ασφαλιστικές εισφορές: Ο νέος χάρτης για επαγγελματίες, εργαζόμενους συνταξιούχους και “μπλοκάκια”

Με αναδρομική ισχύ από 1η Ιανουαρίου οι νέες ρυθμίσεις για τις ασφαλιστικές εισφορές, Τι προβλέπουν οι εγκύκλιοι του υπουργείου Εργασίας και του ΕΦΚΑ

Ασφαλιστικές εισφορές © Freepik

Ένας νέος χάρτης ασφαλιστικών εισφορών ισχύει αναδρομικά από την 1η Ιανουαρίου 2026 όχι μόνο για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες, αλλά και για τους εργαζόμενους συνταξιούχους επαγγελματίες και τους αμειβόμενους με απόδειξη δαπάνης (τίτλο κτήσης).

Το στοιχείο που διαμορφώνει το χάρτη των εισφορών (κύριας, επικουρικής σύνταξης, υγείας, εφάπαξ, κλπ) εδώ και σχεδόν ένα μήνα και για όλο το τρέχον έτος είναι η οριζόντια αύξηση τους κατά 2,5%, δηλαδή κατά το ποσοστό του πληθωρισμού του 2025.

Στις 31 Ιανουαρίου 2026, έληξε η προθεσμία του ΕΦΚΑ για την επιλογή ασφαλιστική κατηγορία και όσοι μη μισθωτοί δεν επέλεξαν, θα υπαχθούν αυτομάτως στην 1η κατηγορία.

Οι σημαντικότερες -από την άποψη ότι αφορούν όλους τους επαγγελματίες- εισφορές που αυξάνονται κατά 2,5% είναι εκείνες που αφορούν τις εισφορές κύριας σύνταξης (ΕΦΚΑ) και της υγειονομικής περίθαλψης. Έτσι:

  • Οι εν λόγω εισφορές (κύριας σύνταξης και υγείας) θα ανέλθουν από 250,77 ευρώ (1η ασφαλιστική κατηγορία) έως και 675,87 ευρώ (6η κατηγορία).
  • Για τους νέους επαγγελματίες με έως 5 έτη ασφάλισης οι εισφορές κύριας σύνταξης και υγείας θα ανέλθουν στα 150,46 ευρώ.
  • Οι εισφορές επικουρικής ασφάλισης θα ανέλθουν μεταξύ 46,57 ευρώ και 66,88 ευρώ.
  • Οι εισφορές εφάπαξ θα ανέλθουν μεταξύ 46,57 ευρώ και 66,88 ευρώ.
  • Για τους αγρότες (τέως ΟΓΑ) οι εισφορές κύριας σύνταξης και υγείας θα ανέλθουν μεταξύ 149,27 ευρώ (1η κατηγορία) και 404,81 ευρώ (6η κατηγορία).

Τι ισχύει για τις ασφαλιστικές εισφορές των παράλληλα απασχολούμενων επαγγελματιών

Οι ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι που παράλληλα απασχολούνται ως μισθωτοί μπορούν να επιλέξουν ελεύθερα μεταξύ έξι (6) ασφαλιστικών κατηγοριών (όπως και οι οι επαγγελματίες χωρίς παράλληλη απασχόληση), αλλά για όσο διάστημα ο ασφαλισμένος απασχολείται παράλληλα ως μισθωτός, οι εισφορές που καταβάλλονται από την μισθωτή απασχόληση αφαιρούνται από τις εισφορές της ασφαλιστικής κατηγορίας που έχει επιλέξει.

Για το χρονικό διάστημα αυτό οι ελάχιστες εισφορές δεν μπορούν να υπολείπονται του ποσού της 2ης ασφαλιστικής κατηγορίας δηλαδή των 300,93 ευρώ.

Στις περιπτώσεις πολλαπλής μη μισθωτής δραστηριότητας, καταβάλλεται μία μόνο κατόπιν επιλογής από τις έξι (6) ασφαλιστικές κατηγορίες των Ελεύθερων Επαγγελματιών. Δηλαδή μπορεί να επιλέξει ένας παράλληλα απασχολούμενος επαγγελματίας να καταβάλλει μόνο 250,77 ευρώ κάθε μήνα για κύρια σύνταξη και υγεία ακόμα και αν έχει πάνω από μια μη μισθωτή δραστηριότητα.

Ειδικές κατηγορίες ασφαλισμένων

Σύμφωνα με σχετική εγκύκλιο του ΕΦΚΑ, οι έμμισθοι δικηγόροι (στον ιδιωτικό τομέα και Ν.Π.Ι.Δ.), οι μισθωτοί Μηχανικοί (στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου «ΙΔΑΧ-ΙΔΟΧ»), οι μισθωτοί υγειονομικοί (στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου «ΙΔΑΧ-ΙΔΟΧ») και τα πρόσωπα Υπαγόμενα στις διατάξεις της παρ.9 του άρθρου 39 του ν.4387/2016 (Δελτίο παροχής Υπηρεσιών) θα καταβάλλουν τις εξής εισφορές επικουρικής ασφάλισης:

  • 1η κατηγορία: 46,57 ευρώ
  • 2η κατηγορία: 56,13 ευρώ
  • 3η κατηγορία: 66,88

Τα παραπάνω ποσά μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς επιμερίζονται κατά 50% για τον εργοδότη (εντολέα για δικηγόρους) και κατά 50% για τον ασφαλισμένο.

Για τις παραπάνω ειδικές κατηγορίες, ισχύουν οι ακόλουθες κλάσεις για το εφάπαξ:

  • 1η κατηγορία: 31,05 ευρώ
  • 2η κατηγορία: 37,02 ευρώ
  • 3η κατηγορία: 44,18 ευρώ

Τα παραπάνω ποσά μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς επιμερίζονται, μόνο για τους δικηγόρους, κατά 50% για τον εντολέα και κατά 50% για τον ασφαλισμένο, ενώ για τους λοιπούς επιβαρύνουν στο σύνολο τον ασφαλισμένο.

Πόρος υπέρ ΕΦΚΑ

Οι συνταξιούχοι του e-ΕΦΚΑ εξ’ ιδίου δικαιώματος σε περίπτωση που αναλαμβάνουν μη μισθωτή απασχόληση ως ελεύθεροι επαγγελματίες ή αυτοαπασχολούμενοι καταβάλλουν, επιπλέον των προβλεπόμενων ασφαλιστικών εισφορών, πόρο υπέρ e-ΕΦΚΑ ύψους 50 % επί της επιλεγείσας ασφαλιστικής κατηγορίας κύριας σύνταξης (το 50% των 185,77 ευρώ), ο οποίος βαρύνει αποκλειστικά τον ασφαλισμένο.

Σε περίπτωση υπαγωγής και στην επικουρική ασφάλιση ο πόρος αυτός διαμορφώνεται σε 40 % επί της επιλεγείσας ασφαλιστικής κατηγορίας κύριας σύνταξης για τον κλάδο κύριας ασφάλισης και λοιπών παροχών του φορέα.

Όσοι εντάσσονται στο καθεστώς που διέπει τα μπλοκάκια καταβάλλουν πρόσθετο πόρο σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για τη μισθωτή απασχόληση.

Οι αμειβόμενοι με Παραστατικά Παρεχομένων Υπηρεσιών (τίτλο κτήσης ή απόδειξη δαπάνης) καταβάλλουν επιπλέον των προβλεπόμενων ασφαλιστικών εισφορών επιπλέον πόρο υπέρ e-ΕΦΚΑ ύψους 10 % επί της καθαρής αξίας του παραστατικού για τον κλάδο κύριας ασφάλισης και λοιπών παροχών που βαρύνει αποκλειστικά τον ασφαλισμένο. Προσοχή! Το συνολικό επιβαλλόμενο ποσό εισφοράς δεν μπορεί να υπερβαίνει το 12πλάσιο της εθνικής σύνταξης όπως εκάστοτε ισχύει.

Σημειώνεται ότι από την καταβολή του πόρου εξαιρούνται συγκεκριμένες κατηγορίες συνταξιούχων, όπως άτομα με αναπηρία, συνταξιούχοι λόγω αναπηρίας κ.λπ. Για τους απασχολούμενους συνταξιούχους δικηγόρους και μηχανικούς, καταβάλλονται οι ακόλουθες εισφορές υπέρ της επικουρικής ασφάλισης ως πόρος υπέρ ΕΦΚΑ:

  • 1η Ασφαλιστική Κατηγορία:18,63 ευρώ
  • 2η Ασφαλιστική Κατηγορία: 22,45 ευρώ
  • 3η Ασφαλιστική Κατηγορία 26,75 ευρώ

Εισφορές για εργαζόμενους με απόδειξη δαπάνης

Τα πρόσωπα που αμείβονται με Παραστατικά Παρεχομένων Υπηρεσιών (τίτλος κτήσης) καταβάλλουν για κύρια σύνταξη εισφορές υπέρ του e-ΕΦΚΑ εισφορά ύψους 13,33 % επί της αξίας του παραστατικού, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει το ποσό της 1ης ασφαλιστικής κατηγορίας των επαγγελματιών, ανά παραστατικό (185,09 ευρώ για την κύρια σύνταξη, κλπ.).

Η παραπάνω εισφορά βαρύνει τους ίδιους στο σύνολό της, ενώ, παρακρατούνται και αποδίδονται στον e -ΕΦΚΑ από τον εκάστοτε υπόχρεο απεικόνισης συναλλαγών. Οι εισφορές για τους εργαζόμενους με απόδειξη δαπάνης (παραστατικά παρεχόμενων υπηρεσιών ή τίτλους κτήσης) διαμορφώθηκαν από 1.1.26 ως εξής:

  • Για αμοιβές με ένα παραστατικό, η εισφορά κύριας σύνταξης ανέρχεται σε 185,09 ευρώ και εισφορά υγείας στα 65,68 ευρώ.
  • Για αμοιβές με παραπάνω από ένα παραστατικό, το ανώτατο ασφαλιστέο ποσό ανέρχεται στα 4.479 ευρώ. Το ανώτατο μηνιαίο ποσό παρακρατούμενης εισφοράς κύριας σύνταξης ανέρχεται στα 597,06 ευρώ και το ανώτατο μηνιαίο ποσό εισφοράς υγείας ανέρχεται στα 78,81 ευρώ.

Τι ισχύει για τους απασχολούμενους συνταξιούχους

Για όσους απασχολούμενους συνταξιούχους αμείβονται με ένα παραστατικό παρεχόμενων υπηρεσιών (τίτλο κτήσης ή απόδειξη δαπάνης), ο μέγιστος μηνιαίος παρακρατούμενος πόρος ανέρχεται στα 138,85 ευρώ.

Όσοι απασχολούμενοι συνταξιούχοι αμείβονται με πάνω από ένα παραστατικό, το μέγιστο μηνιαίο ποσό παρακράτησης ανέρχεται στα 447 ευρώ.

Αμειβόμενοι με μπλοκάκι σε έως δύο αντισυμβαλλόμενους

Οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αυτοτελώς απασχολούμενοι, που αμείβονται με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών (ΔΠΥ ή μπλοκάκι) σε έως 2 αντισυμβαλλόμενους, μπορούν να ζητήσουν τον επιμερισμό της ασφαλιστικής εισφοράς, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για τους μισθωτούς ασφαλισμένους του e-ΕΦΚΑ.

Η εισφορά ασφαλισμένου, ύψους 6,67% για την κύρια σύνταξη, βαρύνει τον ελεύθερο επαγγελματία ή τον αυτοτελώς απασχολούμενο, και η εισφορά εργοδότη, ύψους 13,33%, βαρύνει τους αντισυμβαλλόμενους.

Προϋπόθεση για την υπαγωγή στη ρύθμιση είναι η ύπαρξη σύμβασης (γραπτής ή προφορικής) και ο αριθμός των αντισυμβαλλόμενων να μην υπερβαίνει τους δύο.