«Κρυφά» κέρδη -χωρίς να υποτιμά κανείς, φυσικά, τις τρέχουσες απώλειες από το ανερχόμενο νέο κύμα ακρίβειας- για τους συνταξιούχους μπορεί να έχει το 2027 ενδεχόμενη αύξηση του γενικού δείκτη τιμών το 2026 πάνω από τις αρχικές προβλέψεις.
Και αυτό γιατί μία πιθανή μεγαλύτερη από την αναμενόμενη αύξηση του πληθωρισμού μπορεί να έχει επίσης πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα στο ονομαστικό ΑΕΠ και άρα στο ποσοστό κατά το οποίο θα αυξηθούν οι κύριες συντάξεις κατά την 1η Ιανουαρίου 2027.
Υπενθυμίζεται πως το ποσοστό αύξησης των κύριων συντάξεων κάθε Ιανουάριο (από το 2023 και έπειτα) υπολογίζεται κατά 50% από τον ποσοστό αύξηση του πληθωρισμού και κατά 50% από το ποσοστό αύξησης του ΑΕΠ.
Έτσι, όσο υψηλότερος είναι ο ρυθμός αύξησης του γενικού δείκτη τιμών και του ΑΕΠ τη μία χρονιά, τόσο υψηλότερο θα είναι το ποσοστό θα αύξησης των κύριων συντάξεων την επόμενη.
Πώς προκύπτει το ποσοστό αύξησης των συντάξεων κάθε χρόνο
Σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού για το 2026, προβλέπεται για φέτος πληθωρισμός 2,2% και ανάπτυξη 2,4%.
Εφόσον επαληθευθεί η πρόβλεψη αυτή, τότε το ποσοστό της αύξησης των κύριων συντάξεων κατά την 1η Ιανουαρίου 2027 θα ανέλθει στο 2,3%.
Ωστόσο, ολοένα και λιγότεροι αναλυτές πιστεύουν πως η πρόβλεψη αυτή για τον πληθωρισμό θα παραμείνει ως έχει, βλέποντας τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και την παρεπόμενη έκρηξη των ενεργειακών τιμών.
Μ΄άλλα λόγια, βλέπουν υψηλότερο πληθωρισμό φέτος σε σχέση με εκείνο που αναφέρει ο προϋπολογισμός του 2026.
Σε αυτήν την περίπτωση και εφόσον δεν οδηγηθούμε σε μία κατάσταση «στασιμοπληθωρισμού», δηλαδή ταυτόχρονου υψηλού πληθωρισμού και ύφεσης, όπως προειδοποίησε την περασμένη εβδομάδα, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας, Γιάννης Στουρνάρας, μαζί με τον πληθωρισμό θα αυξηθεί και το ονομαστικό ΑΕΠ, καθώς αποτελεί το γινόμενο του γενικού δείκτη τιμών και του όρκου της παραγωγής της χώρας.
Έτσι, στην υποθετική -πλην όχι απίθανη- περίπτωση που ο πληθωρισμός και το ΑΕΠ φέτος τρέξουν με 3% – 3,5, ισόποση θα είναι και η αύξηση των κύριων συντάξεων.
Για πρώτη φορά ολόκληρη αύξηση σε όλους τους συνταξιούχους
Παράλληλα, υπενθυμίζεται πως από την 1η Ιανουαρίου 2027 καταργείται πλήρως η προσωπική διαφορά και έτσι για πρώτη φορά μετά από τέσσερα χρόνια αυξήσεων, θα λάβουν αύξηση -και μάλιστα την ίδια ως ποσοστό- στις αποδοχές τους. Σημειώνεται πέρσι, πως οι συνταξιούχοι με προσωπική διαφορά έλαβαν τη μισή αύξηση.
Το κόστος των αυξήσεων στις συντάξεις όσων δεν θα έχουν από την 1η Ιανουαρίου 2027 προσωπική διαφορά έχει υπολογιστεί από το ΥΠΟΙΚ στα 135 εκατ. ευρώ, ενώ το συνολικό ετήσιο δημοσιονομικό κόστος για την αύξηση (2,1%) στο σύνολο των συνταξιούχων θα ανέλθει στα 1,5 δις. ευρώ.
Ωστόσο, αν δοθεί αύξηση 3% – 3,5% αντί για 2,1%, τότε το κόστος για τον προϋπολογισμό θα ξεπεράσει τα 2,3 δις. ευρώ. Πρόκειται για αύξηση κοντά στα 800 εκατ. ευρώ, η οποία όμως εκτιμάται πως θα μπορέσει να καλυφτεί από τα επιπλέον τακτικά φορολογικά έσοδα που θα φέρει μία μεγαλύτερη από την αναμενόμενη αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ το 2026 λόγω αυξημένου πληθωρισμού.
Εξάλλου, ειδικά αν δημιουργηθεί παρατεταμένη αβεβαιότητα σε σχέση με την πορεία του πληθωρισμού και του ΑΕΠ, ενδεχομένως να υπάρξει και μία διακριτή θετική (ή αρνητική) διόρθωση στις αυξήσεις που θα δοθούν στις συντάξεις στα τέλη Δεκεμβρίου 2026.
Και αυτό γιατί, όταν η κυβέρνηση θα πρέπει να αποφασίσει το ποσοστό της αύξησης των κύριων συντάξεων, περί τα τέλη του 2026, δεν θα έχουν υπάρξει ακόμα τα τελικά στοιχεία για τον πληθωρισμό και το ΑΕΠ του τρέχοντος έτους.
Αυτά τα στοιχεία θα δοθούν από την eurostat στις αρχές του 2027 και αν αυτά δείξουν ισχυρή μεταβολή σε σχέση με τις προηγούμενες, στα τέλη του 2026, εκτιμήσεις, τότε θα ανοίξει ο δρόμος για μία δεύτερη αύξηση στις συντάξεις μέσα στο 2027.
