Διέξοδο σε χιλιάδες μακροχρόνια ανέργους που δεν έχουν συμπληρώσει τον ελάχιστο χρόνο ασφάλισης για σύνταξη προβλέπει διάταξη του υπουργείου Εργασίας, η οποία μπαίνει σε τροχιά εφαρμογής από τον ΕΦΚΑ σε συνεργασία με τη ΔΥΠΑ.
Ο λόγος για τη ρύθμιση περί «καταβολή εισφορών για μακροχρόνια ανέργους» (ν. 5239/2025), η οποία προβλέπει τη δυνατότητα κρατικής επιδότησης των κρατήσεων υπέρ της σύνταξης στο τέως ΙΚΑ (για έως 5 χρόνια) μέχρι να συμπληρωθεί ο ελάχιστος χρόνος ασφάλισης (15 χρόνια) για όσους ανέργους που είναι εγγεγραμμένοι πάνω από 12 μήνες στη ΔΥΠΑ και δεν έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα.
Με εγκύκλιο που εξέδωσε ο ΕΦΚΑ, καθορίζονται αναλυτικά όλοι οι όροι και οι προϋποθέσεις, προκειμένου ένας μακροχρόνια άνεργος -και μάλιστα ανεξαρτήτως ηλικίας- εφόσον του λείπουν έως 5 έτη ασφάλιση, μπορεί να συμπληρώσει τα 15 έτη ασφάλισης στο τέως ΙΚΑ (τα οποία απαιτούνται κατ’ ελάχιστον για τη συνταξιοδότηση), μέσω επιδότησης εισφορών από τη ΔΥΠΑ και έτσι να μπορεί να βγει στη σύνταξη στα 67 έτη.
Για παράδειγμα, έστω πρώην ασφαλισμένος του πρώην ΙΚΑ είναι εγγεγραμμένος για πάνω από 12 μήνες στον ΟΑΕΔ και έχει πληρωμένα ένσημα για 12 χρόνια. Μπορεί να ενταχθεί σε πρόγραμμα επιδότησης εισφορών από τη ΔΥΠΑ για 3 χρόνια, έτσι ώστε να συμπληρώσει 15 χρόνια ασφάλισης και έτσι να μπορεί να βγει στη σύνταξη στα 67 του.
Τι προβλέπει ο νόμος
Αναλυτικά, ο νόμος προβλέπει πως:
- «Άνεργοι 12 τουλάχιστον συνεχείς μήνες, στους οποίους υπολείπονται μέχρι 5 έτη για τη θεμελίωση δικαιώματος πλήρους σύνταξης από τον κλάδο σύνταξης του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α., πρώην ΙΚΑ – ΕΤΑΜ), σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, δικαιούνται να ζητήσουν την προαιρετική συνέχιση της ασφάλισής τους μέχρι τη συμπλήρωση του ελάχιστου αριθμού ημερών ασφάλισης για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού τους δικαιώματος, με πλήρη κάλυψη της σχετικής δαπάνης από τους πόρους της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλη-σης (Δ.ΥΠ.Α.)».
- «Δικαιούχοι είναι οι ασφαλισμένοι στον e-Ε.Φ.Κ.Α. (πρώην ΙΚΑ – ΕΤΑΜ) και στα ταμεία επικουρικής ασφάλισης που ασφαλίζουν μισθωτούς, οι οποίοι για κύρια σύνταξη είναι ασφαλισμένοι στον e-Ε.Φ.Κ.Α. (πρώην ΙΚΑ – ΕΤΑΜ), ανεξάρτητα από το χρόνο εισόδου στην ασφάλιση και από το χρόνο διακοπής της υποχρεωτικής ασφάλισής τους, εφόσον έχουν εγγραφεί ως άνεργοι στη Δ.ΥΠ.Α. για χρονικό διάστημα 12 τουλάχιστον».
Η εφαρμοστική εγκύκλιος του ΕΦΚΑ
Η εφαρμοστική εγκύκλιος που εξέδωσε (3/7/2026), ο ΕΦΚΑ προβλέπει πως:
- «Βασική προϋπόθεση υπαγωγής στη ρύθμιση αποτελεί το γεγονός ότι, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης, υπολείπονται έως 5 έτη για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος».
- «Η καταβολή των εισφορών πραγματοποιείται από πόρους της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α.)».
- «Σύμφωνα με το προϊσχύον καθεστώς, προβλεπόταν ως προϋπόθεση η συμπλήρωση συγκεκριμένων ορίων ηλικίας (60ό έτος για τους άνδρες και 55ο για τις γυναίκες, ενώ για τους ασφαλισμένους στα Βαρέα και Ανθυγιεινά Επαγγέλματα τα όρια ορίζονταν στο 55ο και 50ό έτος αντίστοιχα). Με μεταγενέστερες οδηγίες του ΕΦΚΑ (…), τα όρια αυτά είχαν προσαρμοστεί στο 62ο έτος (άνδρες-γυναίκες) και στο 57ο έτος για περιπτώσεις υπαγωγής στον ΚΒΑΕ».
Ωστόσο ο νέος νόμος φέρνει μία «βασική αλλαγή» και αυτή είναι η «κατάργηση των ανωτέρω ορίων ηλικίας, τα οποία κρίθηκαν ανεπίκαιρα λόγω μεταβολών στο συνταξιοδοτικό πλαίσιο. Κατόπιν της τροποποίησης, δεν απαιτείται πλέον η συμπλήρωση συγκεκριμένου ηλικιακού ορίου για την υπαγωγή στη ρύθμιση».
- «Παραμένει το ελάχιστο όριο ηλικίας υπαγωγής, το οποίο δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 5 έτη μέχρι τη συμπλήρωση του ελάχιστου ορίου ηλικίας για τη χορήγηση πλήρους σύνταξης γήρατος, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις για «παλαιούς» και «νέους» ασφαλισμένου».
- Διευκρινίζεται ότι, δεν επέρχονται μεταβολές ως προς την υπαγωγή στους κλάδους ασφάλισης, τη διάρκεια, την έναρξη, τη λήξη και την αναστολή της προαιρετικής ασφάλισης.
Παράδειγμα
«Τα ελάχιστα όρια ηλικίας για τη χορήγηση πλήρους σύνταξης σε «νέους» ασφαλισμένους είναι:
- Το 67ο έτος, οπότε όριο ηλικίας υπαγωγής στην προαιρετική ασφάλιση είναι το 62ο έτος,
- Το 62ο έτος (για οικοδόμους, εργαζόμενους με ειδικότητες υπαγόμενες στον ΚΒΑΕ), οπότε όριο ηλικίας υπαγωγής στην προαιρετική ασφάλιση είναι το 57ο έτος και
- Το 57ό έτος για εργαζόμενους σε υπόγειες στοές μεταλλείων – λιγνιτωρυχείων ή σε εναέριες ή υποθαλάσσιες εργασίες, οπότε όριο ηλικίας υπαγωγής στην προαιρετική ασφάλιση είναι το 52ο έτος.
- Αντίθετα, για «παλαιούς» ασφαλισμένους, επειδή τα όρια ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης ποικίλουν ανάλογα με την ειδικότητα, εκτός του γενικού ορίου ηλικίας των 67 ετών και των 62 για εργαζόμενους με ειδικότητες υπαγόμενες στον ΚΒΑΕ, τα υπόλοιπα όρια ηλικίας θα προκύπτουν από την αλληλογραφία που θα διενεργείται, όπως προαναφέρθηκε, με τις Υπηρεσίες Συντάξεων.
Οι παραπάνω διατάξεις ισχύουν από τη δημοσίευση του ν. 5239/2025 στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, δηλαδή από 17 Οκτωβρίου 2025, σύμφωνα με την ίδια εγκύκλιο.
