Το αμερικανικό Δημόσιο πλήρωσε το εντυπωσιακό ποσό των 276 δισ. δολαρίων μόνο σε τόκους για το εθνικό χρέος στο τελευταίο τρίμηνο του 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου (CBO).
Πρόκειται για αύξηση περίπου 30 δισ. δολαρίων σε σύγκριση με την ίδια περίοδο έναν χρόνο νωρίτερα και για μια σαφή ένδειξη της αυξανόμενης πίεσης που ασκεί το χρέος των ΗΠΑ στα δημόσια οικονομικά.
Σε μηνιαία βάση, το υπουργείο Οικονομικών κατέβαλε κατά μέσο όρο 92 δισ. δολάρια σε καθαρούς τόκους, ποσό αυξημένο κατά 13% σε σχέση με το τέλος του 2024.
Το δημόσιο χρέος πλησιάζει τα 40 τρισ. δολάρια
Η βασική αιτία είναι απλή: το συνολικό ύψος του χρέους ήταν υψηλότερο, καθώς το τελευταίο τρίμηνο του 2025 συμπίπτει με την έναρξη του δημοσιονομικού έτους 2026, σε μια περίοδο όπου το ομοσπονδιακό χρέος έχει φτάσει τα 38,4 τρισ. δολάρια.
Για ολόκληρο το δημοσιονομικό έτος 2025, που έληξε τον Σεπτέμβριο, οι Ηνωμένες Πολιτείες δαπάνησαν 1,22 τρισ. δολάρια μόνο για τόκους. Το ποσό αυτό καθιστά το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους μία από τις μεγαλύτερες επιμέρους δαπάνες του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού, συγκρίσιμη με δαπάνες για την άμυνα ή τα μεγάλα κοινωνικά προγράμματα.
Το CBO επισημαίνει ότι η αύξηση των πληρωμών οφείλεται όχι μόνο στο μεγαλύτερο απόθεμα χρέους, αλλά και στα υψηλότερα μακροπρόθεσμα επιτόκια, καθώς και στον πληθωρισμό. Αντίθετα, η μείωση των βραχυπρόθεσμων επιτοκίων από τη Fed το προηγούμενο έτος λειτούργησε μερικώς ανακουφιστικά, χωρίς όμως να αντιστρέψει τη συνολική ανοδική τάση.
Δεν αναμένεται μείωση σύντομα
Οι προοπτικές για το 2026 δεν δείχνουν σημαντική ανακούφιση. Παρότι η βασική βραχυπρόθεσμη επιτοκιακή βάση έχει υποχωρήσει, οι αγορές εκτιμούν ότι ο ρυθμός περαιτέρω μειώσεων θα είναι αργός. Οι προσδοκίες συγκλίνουν στο ότι στις επόμενες συνεδριάσεις της Fed δεν θα υπάρξουν μεγάλες αλλαγές, γεγονός που σημαίνει ότι το κόστος δανεισμού θα παραμείνει σχετικά υψηλό.
Υπάρχει ωστόσο ένα πιο αισιόδοξο στοιχείο στο μέτωπο του πληθωρισμού. Οι προβλέψεις του CBO δείχνουν ότι οι αυξήσεις τιμών αναμένεται να επιβραδυνθούν εντός του 2026, με τον δομικό δείκτη PCE να αποκλιμακώνεται σταδιακά από επίπεδα άνω του 3% προς το 2,5% στο τέλος του έτους. Εάν επιβεβαιωθεί αυτή η πορεία, θα μπορούσε να περιορίσει μελλοντικά την πίεση στα επιτόκια.
Κρίσιμο το 2026
Το 2026 αναμένεται να είναι κρίσιμη χρονιά και πολιτικά. Ο πρόεδρος Τραμπ είχε αρχικά παρουσιάσει τους δασμούς ως εργαλείο για τη μείωση ή ακόμη και την αποπληρωμή του χρέους, όμως στη συνέχεια οι δεσμεύσεις για άμεσες χρηματικές παροχές προς τους πολίτες περιόρισαν αυτό το περιθώριο.
Παράλληλα, εκκρεμεί απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου για τη νομιμότητα των δασμών, με οικονομολόγους να προειδοποιούν ότι μια ενδεχόμενη ακύρωσή τους θα δημιουργούσε σοβαρό δημοσιονομικό κενό.
Παρά το βαρύ κόστος τόκων, το έλλειμμα δείχνει σημάδια βελτίωσης. Το πρώτο τρίμηνο του δημοσιονομικού έτους 2026 διαμορφώθηκε στα 601 δισ. δολάρια, μειωμένο κατά 110 δισ. σε σχέση με πέρυσι, κυρίως λόγω αύξησης των εσόδων και σημαντικής ενίσχυσης των τελωνειακών δασμών.
Ωστόσο, το μήνυμα παραμένει σαφές: όσο το χρέος διογκώνεται, οι τόκοι εξελίσσονται σε έναν από τους μεγαλύτερους και πιο δύσκολα διαχειρίσιμους πονοκεφάλους της αμερικανικής οικονομίας.
