Οι ΗΠΑ εξέδωσαν νωρίς το πρωί της Παρασκευής προειδοποίηση ασφαλείας προς τους Αμερικανούς πολίτες που βρίσκονται στο Ιράν, καλώντας τους να εγκαταλείψουν άμεσα τη χώρα, χωρίς μάλιστα να υπολογίζουν στη βοήθεια της αμερικανικής κυβέρνησης για την αναχώρησή τους, μεταδίδει το CNBC.
Η ανακοίνωση εκδόθηκε ενόψει των προγραμματισμένων συνομιλιών μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν στο Ομάν σήμερα Παρασκευή, χωρίς να υπάρχουν σαφείς ενδείξεις ότι οι δύο πλευρές έχουν καταλήξει σε κοινό έδαφος ως προς την ατζέντα της συνάντησης.
Σύμφωνα με Αμερικανούς και Ιρανούς αξιωματούχους, στις συνομιλίες αναμενόταν να συμμετάσχουν ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, σε συνάντηση με ιρανική αντιπροσωπεία υπό τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.
Οι ΗΠΑ έχουν εκδώσει αρκετές παρόμοιες προειδοποιήσεις ασφαλείας τον τελευταίο μήνα. Τελευταία φορά κάλεσαν τους Αμερικανούς πολίτες να εγκαταλείψουν τη χώρα στις 14 Ιανουαρίου, όταν ο Τραμπ εξέταζε επιλογές για πιθανή παρέμβαση στο Ιράν, συμπεριλαμβανομένων στοχευμένων στρατιωτικών πληγμάτων.
Οι συνομιλίες της Παρασκευής θα αποτελούσαν την πρώτη επίσημη συνάντηση μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον από την αναζωπύρωση της έντασης τον Ιούνιο του περασμένου έτους, όταν ένας 12ήμερος πόλεμος με το Ισραήλ οδήγησε σε αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές που προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στις τρεις κύριες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν.
Οι διαφωνίες σχετικά με το εύρος και τον τόπο διεξαγωγής των συνομιλιών έχουν δημιουργήσει αμφιβολίες για το αν θα υπάρξει αποτέλεσμα, διατηρώντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αμερικανικής στρατιωτικής δράσης.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η αμερικανική κυβέρνηση έχει απαιτήσει από το Ιράν να εγκαταλείψει τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου, να περιορίσει το βαλλιστικό πυραυλικό του πρόγραμμα και να σταματήσει τον εξοπλισμό και τη χρηματοδότηση ένοπλων οργανώσεων στη Μέση Ανατολή. Ο Τραμπ έχει απειλήσει με στρατιωτικά πλήγματα κατά της Τεχεράνης εάν δεν ικανοποιηθούν οι αμερικανικές απαιτήσεις.
Το Ιράν έχει απορρίψει τις απαιτήσεις αυτές, χαρακτηρίζοντάς τες απαράδεκτη παραβίαση της εθνικής του κυριαρχίας, και έχει απειλήσει ότι θα απαντήσει δυναμικά σε οποιαδήποτε επίθεση, πλήττοντας αμερικανικούς στρατιωτικούς στόχους στην περιοχή, καθώς και το Ισραήλ.
ΗΠΑ-Ιράν: Διπλωματικές κινήσεις σε κλίμα αυξημένης έντασης
Οι διπλωματικές κινήσεις πραγματοποιούνται σε ένα κλίμα αυξημένης έντασης στη Μέση Ανατολή, με τις ΗΠΑ να ενισχύουν τη στρατιωτική τους παρουσία στον Κόλπο τις τελευταίες εβδομάδες. Ο Τραμπ έχει αποστείλει αυτό που ο ίδιος χαρακτήρισε ως «τεράστια αρμάδα», με επικεφαλής το αεροπλανοφόρο Abraham Lincoln, στην περιοχή ενόψει των συνομιλιών.
Οι πιθανότητες επίτευξης συμφωνίας ή αποκλιμάκωσης μέσω των συνομιλιών είναι χαμηλές, καθώς οι βασικές απαιτήσεις των δύο πλευρών παραμένουν «πολύ μακριά η μία από την άλλη και δεν υπάρχει καμία εμπιστοσύνη», δήλωσε ο Μπομπ ΜακΝάλι, πρόεδρος της Rapidan Energy Group.
Ο ΜακΝάλι εκτίμησε ότι υπάρχει πιθανότητα 75% οι ΗΠΑ και το Ιράν να εμπλακούν σε στρατιωτικές συγκρούσεις τις επόμενες ημέρες ή εβδομάδες. Πιθανά σενάρια περιλαμβάνουν έναν αποκλεισμό τύπου Βενεζουέλας, επιλεκτικά ή περιορισμένα πλήγματα, καθώς και γενικευμένη στρατιωτική σύγκρουση.
Αρχικά, οι συνομιλίες επρόκειτο να πραγματοποιηθούν στην Κωνσταντινούπολη, λόγω του σημαντικού ρόλου της Τουρκίας ως διαμεσολαβήτριας δύναμης, με τη συμμετοχή υπουργών Εξωτερικών από αραβικές χώρες της περιοχής, όπως η Αίγυπτος, το Κατάρ, η Σαουδική Αραβία και η Τουρκία.
Ωστόσο, την Τρίτη η Τεχεράνη ζήτησε αλλαγή τόπου και μορφής της συνάντησης την τελευταία στιγμή, προτείνοντας τη διεξαγωγή της στο Ομάν και τον περιορισμό της συμμετοχής αποκλειστικά σε Ιρανούς και Αμερικανούς εκπροσώπους.
Καθώς ο Τραμπ έχει θέσει σε δοκιμασία την αξιοπιστία των ΗΠΑ, σε περίπτωση που το Ιράν αρνηθεί να προχωρήσει σε μεγάλες παραχωρήσεις, ο Αμερικανός πρόεδρος πιθανότατα θα αισθανθεί υποχρεωμένος να αναλάβει δράση, σύμφωνα με τον ΜακΝάλι. Από την άλλη πλευρά, εάν οι ΗΠΑ αποφύγουν τα πλήγματα, το Ισραήλ ενδέχεται να προχωρήσει σε επιθέσεις κατά ιρανικών πυραυλικών και πυρηνικών εγκαταστάσεων, καθώς και κατά της ηγεσίας του καθεστώτος.
Η ένταση είχε αυξηθεί νωρίτερα φέτος, όταν ξέσπασαν μαζικές διαδηλώσεις σε ολόκληρο το Ιράν. Οι ιρανικές αρχές κατέστειλαν τις κινητοποιήσεις, με τουλάχιστον 6.883 νεκρούς μέχρι την Τετάρτη, σύμφωνα με το Human Rights Activists News Agency, μια οργάνωση με έδρα την Ουάσινγκτον που παρακολουθεί την κατάσταση στο Ιράν.
Ο Τραμπ είχε στο παρελθόν απειλήσει ότι θα παρέμβει υπέρ των διαδηλωτών, ωστόσο τελικά υπαναχώρησε και δεν προχώρησε σε στρατιωτική δράση.
