Ισραήλ στο νότιο Λίβανο: Περιορισμένη επιχείρηση ή χερσαία εισβολή σε βάθος;

Το Ισραήλ φαίνεται αποφασισμένο να εκμεταλλευτεί τη συγκυρία για να αναδιαμορφώσει τους όρους ασφαλείας στα βόρεια σύνορά του με το Λίβανο και τη Χεζμπολάχ

Ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές στο Dahieh στο νότιο προάστιο της Βηρυτού, Λίβανος© EPA/WAEL HAMZEH

Το ερώτημα που κυριαρχεί τις τελευταίες ώρες στη Μέση Ανατολή είναι αν η κίνηση του Ισραήλ στο νότιο Λίβανο συνιστά μια πλήρη χερσαία εισβολή ή μια περιορισμένη στρατιωτική επιχείρηση με σαφώς καθορισμένους στόχους.

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, το Ισραήλ ανακοίνωσε σήμερα μια «περιορισμένη» προώθηση στρατευμάτων στο νότιο Λίβανο, με σκοπό την επέκταση του ελέγχου σε πέντε θέσεις που διατηρεί στην περιοχή μετά την εκεχειρία στα τέλη του 2024.

Αν και δεν πρόκειται για ευρείας κλίμακας εισβολή, είναι η πρώτη γνωστή μετακίνηση χερσαίων δυνάμεων στο πλαίσιο της πιο πρόσφατης πολεμικής εκστρατείας.

Η επίσημη αιτιολόγηση της ισραηλινής ηγεσίας είναι η διασφάλιση της «ζώνης ασφαλείας» που δημιουργήθηκε μετά την εκεχειρία, ώστε να αποφευχθεί η εκ νέου εκκένωση χωριών στο βόρειο Ισραήλ και το συνακόλουθο κοινωνικοοικονομικό κόστος.

Πόλεις όπως η Κιριάτ Σμόνα, που είχαν εκκενωθεί το 2024 λόγω των επιθέσεων, εμφανίζουν πλέον σημάδια επιστροφής στην κανονικότητα. Η ισραηλινή πλευρά επιδιώκει να τερματίσει οριστικά την απειλή που θεωρεί ότι προέρχεται από τη Χεζμπολάχ.

Καταστροφή στο νότιο Λίβανο

Η εικόνα από τα σύνορα αποτυπώνει το μέγεθος της καταστροφής στο νότιο Λίβανο, με εκτεταμένες περιοχές να θυμίζουν ερείπια. Μετά την έναρξη της εκεχειρίας, το Ισραήλ συνέχισε σχεδόν καθημερινά αεροπορικά πλήγματα εναντίον στόχων που αποδίδονται στη Χεζμπολάχ. Οι εκρήξεις που ακούγονται συχνά στην περιοχή αποδίδονται σε ισραηλινά μαχητικά αεροσκάφη που πλήττουν επιλεγμένους στόχους.

Παρά τις εξελίξεις, η αντίδραση της Χεζμπολάχ εμφανίζεται μέχρι στιγμής περιορισμένη σε σύγκριση με προηγούμενες φάσεις της σύγκρουσης. Ρουκέτες έπληξαν περιοχές γύρω από τα Υψίπεδα του Γκολάν, ενώ αναφέρθηκε και πλήγμα σε κατοικία κοντά στα σύνορα. Ωστόσο, η ένταση των επιθέσεων δεν συγκρίνεται με τα μαζικά πυρά του παρελθόντος.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η στάση του λιβανικού στρατού. Σύμφωνα με λιβανική στρατιωτική πηγή, εκατοντάδες στρατιώτες «αναδιατάχθηκαν» και μετακινήθηκαν βορειότερα, ώστε να αποφευχθεί άμεση αντιπαράθεση με τις ισραηλινές δυνάμεις.

Περιορισμένη διείσδυση χερσαίων δυνάμεων

Μέχρι στιγμής, οι ισραηλινές δυνάμεις φέρονται να έχουν προωθηθεί μερικές εκατοντάδες μέτρα εντός λιβανικού εδάφους και όχι χιλιόμετρα, χωρίς να έχει σημειωθεί άμεση σύγκρουση μεταξύ των δύο τακτικών στρατών.

Σε πολιτικό επίπεδο, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατζ έδωσαν εντολή στον στρατό να «προχωρήσει» και να «καταλάβει επιπλέον στρατηγικά υψώματα» στον Λίβανο.

Σε δημόσιες δηλώσεις τους, κάλεσαν τις Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις να αποτρέψουν τα πυρά και να προστατεύσουν τις κοινότητες κοντά στα σύνορα. Όπως αναφέρθηκε, ο στρατός συνέχισε τις επιχειρήσεις κατά τη διάρκεια της νύχτας, ενισχύοντας τον έλεγχο σε συγκεκριμένες περιοχές και πλήττοντας στόχους της Χεζμπολάχ.

Η νέα αυτή κλιμάκωση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο περιφερειακό πλαίσιο έντασης. Μετά από βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, η περιοχή βρέθηκε εκ νέου σε αναταραχή.

Στόχος η Χεζμπολάχ

Η Χεζμπολάχ, που υποστηρίζεται από το Ιράν, ανέλαβε την ευθύνη για εκτοξεύσεις βλημάτων από τον Λίβανο προς το Ισραήλ, γεγονός που πυροδότησε νέο κύμα ισραηλινών επιθέσεων σε λιβανικό έδαφος.

Οι ανθρώπινες απώλειες είναι σημαντικές και από τις δύο πλευρές. Στον Λίβανο, δεκάδες άνθρωποι σκοτώθηκαν και πολλοί τραυματίστηκαν από ισραηλινά πλήγματα, σύμφωνα με την κυβέρνηση της χώρας. Στο Ισραήλ, οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης ανέφεραν επίσης νεκρούς και τραυματίες από επιθέσεις που αποδίδονται στη Χεζμπολάχ.

Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει αν η παρούσα επιχείρηση θα περιοριστεί σε μια τακτική κίνηση ενίσχυσης της ζώνης ασφαλείας ή αν αποτελεί το πρώτο βήμα μιας ευρύτερης χερσαίας εισβολής.

Για τη Χεζμπολάχ, η συγκυρία ενδέχεται να αποδειχθεί υπαρξιακή: αν επιλέξει να εμπλακεί σε μια εκτεταμένη σύγκρουση τη στιγμή που εκτιμάται ότι οι δυνατότητές της έχουν αποδυναμωθεί, κινδυνεύει να υποστεί καίρια πλήγματα.

Από την άλλη πλευρά, το Ισραήλ φαίνεται αποφασισμένο να εκμεταλλευτεί τη συγκυρία για να αναδιαμορφώσει τους όρους ασφαλείας στα βόρεια σύνορά του, ακόμη και αν αυτό συνεπάγεται τον κίνδυνο μιας ευρύτερης ανάφλεξης στην περιοχή.