Το χτύπημα που ανακοίνωσε ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ στο νησάκι Χαργκ στα ανοιχτά των ακτών του Ιράν, το οποίο αποτελεί ζωτικής σημασίας κόμβο για τις μεταφορές του πετρελαίου του Ιράν συνιστά στροφή στη στρατηγική του και αποτελεί εξέλιξη που μπορεί να αλλάξει την πορεία του πολέμου αλλά και να επηρεάσει τις τιμές του πετρελαίου.
Κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων εβδομάδων του τελευταίου πολέμου και ενώ έγιναν χτυπήματα σε αποθήκες πετρελαίου στην Τεχεράνη ενώ χτυπήθηκαν και άλλες ενεργειακές εγκαταστάσεις, το νησάκι Χαργκ ήταν η μόνη τοποθεσία που παρέμεινε ανέγγιχτη.
Παρά το μικροσκοπικό της μέγεθος, το νησί Χαργκ αποτελεί οικονομική σανίδα σωτηρίας για το Ιράν, διαχειριζόμενο περίπου το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου της χώρας – πράγμα που σημαίνει ότι οποιαδήποτε επίθεση εναντίον του κινδυνεύει με σημαντική κλιμάκωση.
Από τη στιγμή που οι ΗΠΑ έπληξαν στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο νησί Οι τοποθεσίες που σχετίζονται με το εμπόριο πετρελαίου δεν επλήγησαν, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους και ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης. Αλλά ο Τραμπ απείλησε να χτυπήσει και αυτές, εάν το Ιράν συνεχίσει να εμποδίζει τα πλοία να διασχίσουν το Στενό του Ορμούζ.
Γιατί είναι τόσο σημαντικό το νησί – Το Ιράν προμηθεύει περίπου το 4,5% του παγκόσμιου πετρελαίου
Το νησί Χαργκ είναι ένας κοραλλιογενής βράχος περίπου το ένα τρίτο του μεγέθους του Μανχάταν, μόλις 25 χιλιόμετρα από τις ακτές του Ιράν, στον Περσικό Κόλπο.
Σχεδόν κάθε μέρα, εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου αναβλύζουν από τα μεγάλα κοιτάσματα του Ιράν – συμπεριλαμβανομένων των Ahvaz, Marun και Gachsaran – μέσω αγωγών προς το νησί, γνωστό στους Ιρανούς ως το «Απαγορευμένο Νησί» λόγω των αυστηρών στρατιωτικών ελέγχων.
Οι μεγάλου μήκους προβλήτες του, που προεξέχουν σε νερά αρκετά βαθιά για να φιλοξενήσουν υπερδεξαμενόπλοια πετρελαίου, καθιστούν το νησί κρίσιμο σημείο για τη διανομή πετρελαίου. Επεξεργάζεται το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου του Ιράν.
Το νησί αποτελεί εδώ και καιρό κλειδί για την οικονομία του Ιράν. Ένα έγγραφο της CIA από το 1984 ανέφερε ότι οι εγκαταστάσεις είναι «οι πιο ζωτικές στο πετρελαϊκό σύστημα του Ιράν και η συνεχιζόμενη λειτουργία τους είναι απαραίτητη για την οικονομική ευημερία του Ιράν». Ο ηγέτης της ισραηλινής αντιπολίτευσης Yair Lapid δήλωσε πρόσφατα ότι η καταστροφή του τερματικού σταθμού θα «παραλύσει την οικονομία του Ιράν και θα ανατρέψει το καθεστώς».
Το Ιράν προμηθεύει περίπου το 4,5% του παγκόσμιου πετρελαίου, αντλώντας 3,3 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου και 1,3 εκατομμύρια βαρέλια συμπυκνωμάτων και άλλων υγρών ημερησίως, σύμφωνα με το Reuters.
Σημαντικό στοιχείο είναι ότι το νησί φορτώνει δεξαμενόπλοια «ασταμάτητα από τότε που ξέσπασε ο πόλεμος», σύμφωνα με το TankerTrackers.com, το οποίο χρησιμοποιεί δορυφορικές εικόνες, φωτογραφίες από την ακτή και δεδομένα για την παρακολούθηση των αποστολών αργού πετρελαίου.
Τις εβδομάδες πριν από τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν, οι εξαγωγές από το Χαργκ αυξήθηκαν σε επίπεδα σχεδόν ρεκόρ, ανέφερε η αμερικανική επενδυτική τράπεζα JP Morgan σε σημείωμα που δημοσιεύθηκε από το Reuters.
Η χωρητικότητα αποθήκευσης στο νησί Χαργκ εκτιμάται σε περίπου 30 εκατομμύρια βαρέλια και, σύμφωνα με τον αναλυτή παγκόσμιου εμπορίου Kpler, περίπου 18 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου αποθηκεύονται σήμερα εκεί, ανέφερε το Reuters.
Τι συνέβη στο Χαργκ
Ο Τραμπ ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι ο αμερικανικός στρατός διεξήγαγε αυτό που χαρακτήρισε «μία από τις πιο ισχυρές βομβαρδιστικές επιδρομές στην ιστορία της Μέσης Ανατολής», εξαλείφοντας στρατιωτικά περιουσιακά στοιχεία στο νησί Χαργκ.
Βίντεο που δημοσιεύτηκε στο Truth Social από τον Τραμπ και γεωγραφικά εντοπισμένο από το CNN έδειξε αμερικανικές επιθέσεις στις εγκαταστάσεις του αεροδρομίου και στον διάδρομο προσγείωσης-απογείωσης του Χαργκ.
Ένας στρατιωτικός αξιωματούχος των ΗΠΑ δήλωσε στο CNN ότι οι επιθέσεις ήταν «μεγάλης κλίμακας», αλλά απέφυγαν να χτυπήσουν την πετρελαϊκή υποδομή του νησιού. Οι στόχοι περιλάμβαναν εγκαταστάσεις αποθήκευσης ναυτικών ναρκών, αποθήκες αποθήκευσης πυραύλων και άλλες στρατιωτικές υποδομές, πρόσθεσε ο αξιωματούχος.
Το παρακάτω βίντεο δημοσιεύτηκε από τον Τραμπ στο Truth Social την Παρασκευή το βράδυ δείχνει αμερικανικές επιθέσεις στο νησί Χαργκ, στο Ιράν:
Το Ιράν δήλωσε ότι αναφέρθηκαν περισσότερες από 15 εκρήξεις στο νησί, αλλά δεν υπέστησαν ζημιές πετρελαϊκές υποδομές, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Fars.
Ωστόσο, ο Τραμπ απείλησε να επιτεθεί στα πετρελαϊκά περιουσιακά στοιχεία του νησιού εάν το Ιράν συνεχίσει να εμποδίζει τα πλοία από το Στενό του Ορμούζ.
Ποιες θα ήταν οι επιπτώσεις των επιθέσεων στον πόλεμο και στις παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου;
Το Ιράν έχει δηλώσει ότι οποιαδήποτε επίθεση στις πετρελαϊκές και ενεργειακές υποδομές του θα οδηγήσει σε αντίποινα σε εγκαταστάσεις στην περιοχή που ανήκουν σε φιλικές προς τις ΗΠΑ πετρελαϊκές εταιρείες, ανέφεραν τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, επικαλούμενα το αρχηγείο της στρατιωτικής διοίκησης της Τεχεράνης.
Οι αμερικανικές επιθέσεις έχουν αυξήσει το διακύβευμα του πολέμου, δήλωσε στο CNN ένας συνταξιούχος στρατιωτικός αξιωματούχος.
«Έχει περάσει απλώς από το “να καταργήσουμε τον στρατό, να καταργήσουμε το καθεστώς”, αλλά τώρα προσπαθούμε να καταργήσουμε την οικονομική ζωογόνο δύναμη αυτής της χώρας, ενδεχομένως», δήλωσε ο πρώην Ταξίαρχος του Στρατού των ΗΠΑ, Μαρκ Κίμιτ.
Ο Κίμιτ είπε ότι οι ΗΠΑ κρατούν το νησί «όμηρο» για να διασφαλίσουν ότι το Ιράν θα επιτρέψει στα πλοία να περάσουν από το Στενό του Ορμούζ, το κλείσιμο του οποίου έχει ήδη εκτοξεύσει τις τιμές του αργού πετρελαίου.
Εάν αυτή η πετρελαϊκή υποδομή γίνει στόχος, είπε ο Κίμιτ, «είναι σαφές ότι το Ιράν πρόκειται να επιτεθεί στην υπόλοιπη υποδομή στη Μέση Ανατολή».
«Και σε αυτό το σημείο, οι τιμές του πετρελαίου απλώς θα βγουν εκτός ελέγχου», πρόσθεσε.
Εάν οι πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του Χαργκ δεχθούν επίθεση, θα μπορούσε να χρειαστούν μήνες, αν όχι περισσότερο από ένα χρόνο, για να ανοικοδομηθεί το Ιράν, δήλωσε στο CNN ο Muyu Xu, ανώτερος αναλυτής αργού πετρελαίου στην Kpler, προσθέτοντας ότι ως ο κύριος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου, η Κίνα πιθανότατα θα δει τον μεγαλύτερο αντίκτυπο.
«(Το Ιράν) εξακολουθεί να αντιμετωπίζει δυτικές κυρώσεις, δεν μπορούν πραγματικά να εξασφαλίσουν αρκετά κεφάλαια, αλλά και τεχνολογία και τεχνογνωσία, θα ήταν δύσκολο για αυτούς να ανοικοδομηθούν», πρόσθεσε ο Xu.
Τι θα μπορούσε να συμβεί στη συνέχεια
Το Ιράν θα μπορούσε να κλιμακώσει ακόμη περισσότερο την κατάσταση υλοποιώντας την απειλή του να πλήξει τις πετρελαϊκές υποδομές σε όλη την περιοχή, ανέφεραν οι αναλυτές. Έχει ήδη πλήξει τις αποθήκες πετρελαίου ενώ έχει πλήξει συμμάχους των ΗΠΑ, το Ομάν και το Μπαχρέιν, και έχει στοχεύσει πετρελαιοφόρα και φορτηγά πλοία στον Περσικό Κόλπο.
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης απείλησε επίσης να «βάλει φωτιά» στις υποδομές πετρελαίου και φυσικού αερίου της περιοχής εάν δεχθούν επίθεση ιρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Οι επιθέσεις στο Χαργκ σημειώθηκαν καθώς οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι θα στείλουν μια μονάδα ταχείας αντίδρασης πεζοναυτών περίπου 2.500 πεζοναυτών και ναυτών στη Μέση Ανατολή. Ο πρώην Ταξίαρχος του Αμερικανικού Στρατού, Κίμιτ, ανέφερε την πιθανότητα αυτή η δύναμη να καταλάβει το νησί Χαργκ.
Δεν είναι ακόμη σαφές για ποιο σκοπό θα χρησιμοποιηθεί το MEU ή πού ακριβώς θα αναπτυχθεί. Αλλά αυτές οι μονάδες παραδοσιακά χρησιμοποιούνται για αποστολές όπως μεγάλης κλίμακας εκκενώσεις και αμφίβιες επιχειρήσεις που απαιτούν μετακινήσεις από πλοίο σε ακτή, συμπεριλαμβανομένων επιδρομών και επιθέσεων.
Οι ειδικοί έχουν επίσης υποστηρίξει ότι η προσπάθεια κατάληψης ή επίθεσης στο νησί Χαργκ θα απαιτούσε σημαντικό αριθμό χερσαίων στρατευμάτων – κάτι που η κυβέρνηση Τραμπ μέχρι στιγμής δίσταζε να επικαλεστεί.
