Οι βουλευτές στη Ρουμανία ανέτρεψαν τη φιλοευρωπαϊκή κυβέρνηση του πρωθυπουργού Ιλίε Μπολοζάν με ψήφο δυσπιστίας σήμερα Τρίτη, θέτοντας σε κίνδυνο την πιστοληπτική αξιολόγηση του κρατικού χρέους της χώρας, την πρόσβασή της σε κονδύλια της ΕΕ και τη σταθερότητα του νομίσματός της, μεταδίδει το Reuters.
Ο Μπολοζάν ηγούνταν μιας κυβέρνησης μειοψηφίας από τα τέλη Απριλίου, όταν οι Σοσιαλδημοκράτες, το μεγαλύτερο κόμμα στο κοινοβούλιο, ζήτησαν την παραίτησή του, αποχώρησαν από τον τετρακομματικό συνασπισμό και συνεργάστηκαν με την ακροδεξιά αντιπολίτευση για την κατάθεση πρότασης δυσπιστίας.
Η πρόταση δυσπιστίας της Τρίτης συγκέντρωσε 281 ψήφους, δηλαδή περισσότερες από τις 233 που απαιτούνταν για την έγκρισή της, σύμφωνα με την επίσημη καταμέτρηση του κοινοβουλίου.
Παρότι οι πρόωρες εκλογές φαίνονται απίθανες, οι χρηματοπιστωτικές αγορές ανησυχούν ότι η αναταραχή μπορεί να σημαίνει ότι το Βουκουρέστι θα διστάσει στη δέσμευσή του να μειώσει το μεγαλύτερο δημοσιονομικό έλλειμμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το ρουμανικό νόμισμα, το λέου, υποχώρησε σε ιστορικό χαμηλό έναντι του ευρώ πριν από την ψηφοφορία της Τρίτης.
Ο σημερινός συνασπισμός ανέλαβε την εξουσία πριν από 10 μήνες με στόχο να περιορίσει την άνοδο της ακροδεξιάς μετά από μια σειρά πολωτικών εκλογών και είχε αρχίσει να μειώνει το έλλειμμα, αποφεύγοντας οριακά μια υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας από το κατώτατο επίπεδο της επενδυτικής βαθμίδας.
Ωστόσο, οι Σοσιαλδημοκράτες, χωρίς τους οποίους δεν μπορεί να επιτευχθεί φιλοευρωπαϊκή πλειοψηφία, συγκρούονταν επανειλημμένα με τον Μπολοζάν, καθώς τα μέτρα λιτότητας έπλητταν τους ψηφοφόρους τους και τα δίκτυα επιρροής τους, ενώ η λαϊκή τους υποστήριξη μειωνόταν προς όφελος της ακροδεξιάς.
Παρόλα αυτά, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο Μπολοζάν είναι ο πιο δημοφιλής πολιτικός στον κυβερνητικό συνασπισμό.
Μπολοζάν: Έχετε σχέδιο;
«Μπορεί κάποιος να πει πώς θα λειτουργεί η Ρουμανία από αύριο; Έχετε σχέδιο;» ρώτησε ο Μπολοζάν τους βουλευτές πριν από την ψηφοφορία. «Οι Ρουμάνοι θα καταλάβουν ότι μπορεί κανείς να κυβερνά διαφορετικά, με σεβασμό στο δημόσιο χρήμα, και αυτό δεν μπορεί να ανατραπεί» δήλωσε σύμφωνα με το πρακτορείο.
Οι επόμενες βουλευτικές εκλογές στη Ρουμανία δεν αναμένονται πριν από το 2028. Η χώρα δεν έχει πραγματοποιήσει ποτέ πρόωρες εκλογές και οι αναλυτές εκτιμούν ότι η πιθανότητα να συμβεί κάτι τέτοιο τώρα είναι μικρή, καθώς η σκληρή δεξιά αντιπολίτευση, η Συμμαχία για την Ένωση των Ρουμάνων (AUR), προηγείται στις δημοσκοπήσεις.
Ο κεντρώος πρόεδρος Νικουσόρ Νταν, ο οποίος ορίζει τον πρωθυπουργό, αναμένεται τώρα να καλέσει τα κόμματα σε διαπραγματεύσεις και να προσπαθήσει να ανασυγκροτήσει τον τετρακομματικό φιλοευρωπαϊκό συνασπισμό, υπό διαφορετικό μέλος των Φιλελευθέρων του Μπολοζάν ή ίσως έναν τεχνοκράτη ως πρωθυπουργό.
Οι Σοσιαλδημοκράτες (PSD) έχουν συχνά δηλώσει ότι θα επανενταχθούν σε έναν φιλοευρωπαϊκό συνασπισμό υπό διαφορετικό πρωθυπουργό.
Το κόμμα του Μπολοζάν έχει μέχρι στιγμής αποκλείσει τη συνεργασία ξανά με τους Σοσιαλδημοκράτες, αν και ορισμένα ανώτερα στελέχη του έχουν πιέσει για συμφιλίωση.
«Υπάρχει ζωή και μετά την ψήφο δυσπιστίας», δήλωσε στους δημοσιογράφους ο ηγέτης του PSD, Σορίν Γκριντεάνου. «Θέλουμε να διατηρήσουμε σε γενικές γραμμές αυτόν τον συνασπισμό».
Ο Ρουμάνος ευρωβουλευτής των Φιλελευθέρων Ζίγκφριντ Μουρεσάν χαρακτήρισε τη συμμαχία μεταξύ της αριστεράς και της AUR υπέρ της πρότασης δυσπιστίας «αντιευρωπαϊκή». «Ο σχηματισμός νέας κυβέρνησης θα γίνει δική τους ευθύνη», δήλωσε στο Reuters.
Ωστόσο, ο αναπληρωτής πρωθυπουργός των Φιλελευθέρων Καταλίν Πρεντόιου δήλωσε ότι το κόμμα του «πρέπει να αφήσει ανοιχτές τις επιλογές του».
Ο Μπολοζάν θα παραμείνει ως υπηρεσιακός πρωθυπουργός με περιορισμένες εξουσίες έως ότου εγκριθεί νέα κυβέρνηση από το κοινοβούλιο.
Η Ρουμανία πρέπει να συνεχίσει να μειώνει το έλλειμμά της, καθώς και να εφαρμόζει μεταρρυθμίσεις, προκειμένου να αξιοποιήσει περίπου 10 δισεκατομμύρια ευρώ από τα ταμεία ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της ΕΕ πριν από την προθεσμία του Αυγούστου. Το έλλειμμα αναμένεται να μειωθεί στο 6,2% του ΑΕΠ φέτος, από πάνω από 9% το 2024.
