Θα βρίσκουν εισιτήρια για συναυλίες που έχουν εξαντληθεί, θα κάνουν check-in σε πτήσεις, θα οργανώνουν ένα δείπνο με φίλους και θα πραγματοποιούν αγορές.
Οι νέοι προσωπικοί βοηθοί τεχνητής νοημοσύνης φιλοδοξούν να αναλάβουν ένα ολοένα μεγαλύτερο μέρος της καθημερινότητάς μας, αλλάζοντας παράλληλα τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η ψηφιακή οικονομία.
Το διακύβευμα ξεπερνά την εξοικονόμηση χρόνου. Εάν οι καταναλωτές αρχίσουν να αναθέτουν σε έναν ψηφιακό βοηθό την αναζήτηση προϊόντων, τη σύγκριση επιλογών και την ολοκλήρωση συναλλαγών, τότε αλλάζει και η σχέση τους με τα ηλεκτρονικά καταστήματα, τις πλατφόρμες κρατήσεων και τη διαδικτυακή διαφήμιση. Ανάμεσα στον πελάτη και την επιχείρηση παρεμβάλλεται ένας νέος μεσάζων: ο προσωπικός πράκτορας AI.
Όπως επισημαίνει ο Economist, η Silicon Valley επιδιώκει εδώ και χρόνια να δημιουργήσει έναν ψηφιακό βοηθό ικανό να απαλλάξει τους χρήστες από χρονοβόρες υποχρεώσεις. Οι προηγούμενες προσπάθειες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Siri της Apple, έμειναν μακριά από τις υψηλές προσδοκίες. Η νέα γενιά εργαλείων, ωστόσο, επιχειρεί να περάσει από την απάντηση ερωτήσεων στην εκτέλεση εργασιών.
Από τις εντολές στην πρωτοβουλία
Στο επίκεντρο του δημοσιεύματος βρίσκονται η νεοφυής εταιρεία Instinct και η Meta, οι οποίες παρουσίασαν πρόσφατα προσωπικούς βοηθούς με δυνατότητες ανάληψης καθημερινών εργασιών. Οι χρήστες επικοινωνούν με το Instinct μέσω iMessage ή WhatsApp, στέλνοντας μια σύντομη οδηγία. Ο βοηθός αναλαμβάνει να την υλοποιήσει και ενημερώνει για την πρόοδό του. Το Muse της Meta προσφέρει παρόμοιες λειτουργίες μέσω WhatsApp, προγράμματος περιήγησης και εφαρμογής για κινητά, ενώ προβλέπεται να γίνει διαθέσιμο και μέσα από τα έξυπνα γυαλιά της εταιρείας.
Η ουσιαστική διαφορά από τους παλαιότερους ψηφιακούς βοηθούς είναι η δυνατότητα προληπτικής δράσης. Στόχος είναι να μπορούν να αξιοποιούν όσα γνωρίζουν για το πρόγραμμα και τις ανάγκες του χρήστη, ώστε να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες χωρίς να απαιτείται κάθε φορά μια νέα, λεπτομερής εντολή.
Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ισχυρό ενδιαφέρον. Το Instinct αναφέρει ημερήσια αύξηση χρηστών περίπου 10%, παρότι η πρόσβαση παρέχεται μέσω προσκλήσεων ή λίστας αναμονής. Περίπου οι μισοί από όσους εγγράφονται εξακολουθούν να το χρησιμοποιούν τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα μετά τον πρώτο μήνα.
Το Muse, που είναι διαθέσιμο στις ΗΠΑ και τον Καναδά, ξεπέρασε τα 10 εκατομμύρια λήψεις λίγο περισσότερο από έναν μήνα μετά την κυκλοφορία του, σύμφωνα με στοιχεία της Sensor Tower που επικαλείται το περιοδικό.
Το τίμημα της ευκολίας
Για να γίνει πραγματικά χρήσιμος ένας προσωπικός βοηθός, χρειάζεται πρόσβαση σε προσωπικές πληροφορίες και υπηρεσίες. Χωρίς ημερολόγιο, στοιχεία πληρωμών και δυνατότητα πραγματοποίησης συναλλαγών, οι λειτουργίες του παραμένουν περιορισμένες.
Αυτό δημιουργεί ένα κρίσιμο ζήτημα εμπιστοσύνης. Ο χρήστης καλείται να επιτρέψει σε ένα σύστημα AI να διαχειρίζεται πληροφορίες και να προχωρεί σε ενέργειες που μπορεί να έχουν οικονομικές συνέπειες. Ένας από τους κινδύνους είναι οι επιθέσεις «prompt injection»: κακόβουλες οδηγίες που ενσωματώνονται σε περιεχόμενο ιστοσελίδων και επιχειρούν να παραπλανήσουν τον ψηφιακό βοηθό. Παράλληλα, παραμένει το ενδεχόμενο λαθών από το ίδιο το σύστημα, όπως μια λανθασμένη αγορά ή κράτηση.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Meta διαθέτει ξεχωριστό υπολογιστικό περιβάλλον για κάθε χρήστη του Muse και έχει εκπαιδεύσει τον βοηθό να αντιστέκεται σε κακόβουλες οδηγίες. Ωστόσο, ερευνητές ασφαλείας εκτιμούν ότι εξακολουθούν να υπάρχουν αδυναμίες. Η Instinct έχει δημοσιοποιήσει λιγότερες λεπτομέρειες για τα μέτρα προστασίας της, υποστηρίζοντας ότι βασική αρχή της υπηρεσίας είναι ο έλεγχος των δεδομένων από τον χρήστη.
Η εξοικείωση φαίνεται πάντως να ενισχύει την εμπιστοσύνη. Κατά την Instinct, περίπου το 40% των χρηστών συνδέει πιστωτική κάρτα μέσα σε τρεις εβδομάδες. Και οι δύο εταιρείες συνεργάζονται επίσης με τη Stripe για ψηφιακό πορτοφόλι που επιτρέπει αγορές χωρίς απευθείας κοινοποίηση των τραπεζικών στοιχείων.
Επιφυλακτικές οι επιχειρήσεις
Η αποδοχή από τους καταναλωτές είναι μόνο η μία προϋπόθεση. Η δεύτερη είναι να επιτρέψουν οι επιχειρήσεις στους προσωπικούς βοηθούς να χρησιμοποιούν τα συστήματά τους. Η Shopify εργάζεται για να διευκολύνει τις αγορές μέσω Instinct και Muse από το δίκτυο των εμπόρων της. Η Meta συνεργάζεται επίσης με τη Walmart, την Instacart και την Expedia.
Άλλες εταιρείες αντιμετωπίζουν την εξέλιξη με επιφυλακτικότητα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Amazon, η οποία, σύμφωνα με τον Economist, δεν επιτρέπει επί του παρόντος την πρόσβαση στους δύο βοηθούς.
Η στάση αυτή συνδέεται με το επιχειρηματικό της μοντέλο. Η Amazon αποκομίζει σημαντικά κέρδη από διαφημίσεις που εμφανίζονται στους επισκέπτες της. Εάν την αναζήτηση και την αγορά αναλάβει ένας πράκτορας AI, ο καταναλωτής μπορεί να ολοκληρώνει τη συναλλαγή χωρίς να περιηγείται ο ίδιος στην πλατφόρμα και χωρίς να βλέπει τις διαφημίσεις της.
Υπάρχουν και λειτουργικές ανησυχίες. Ο ιδρυτής της Instinct, Νόα Σιν, αναφέρει ότι ορισμένες εταιρείες κρατήσεων εστιατορίων πείστηκαν να συνεργαστούν αφού η startup συμφώνησε να εμποδίζει τους βοηθούς να δεσμεύουν μαζικά τραπέζια και στη συνέχεια να ακυρώνουν όλες τις κρατήσεις εκτός από μία.
Η μάχη για τις συναλλαγές του μέλλοντος
Οι συμφωνίες με τις επιχειρήσεις θα κρίνουν και την οικονομική βιωσιμότητα των νέων υπηρεσιών. Ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ προβλέπει ότι το Muse θα αντλεί έσοδα από συνδρομές και από μερίδιο στις συναλλαγές που διευκολύνει. Ο Σιν εκτιμά ότι, μακροπρόθεσμα, το μεγαλύτερο μέρος των διαδικτυακών δαπανών θα περνά μέσα από προσωπικούς βοηθούς.
Η προοπτική αυτή προσελκύει ισχυρούς ανταγωνιστές. Η Instinct έχει συγκεντρώσει χρηματοδότηση 1,4 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με την PitchBook, ενώ η Meta διαθέτει πολύ μεγαλύτερους πόρους. OpenAI και Google προσφέρουν επίσης προσωπικούς πράκτορες, με έμφαση προς το παρόν στις επαγγελματικές χρήσεις. Η Airbnb σχεδιάζει τον δικό της βοηθό για το επόμενο έτος, ενώ η Apple έχει προχωρήσει σε αναβάθμιση της Siri.
Η επόμενη μεγάλη μάχη της ψηφιακής οικονομίας μπορεί επομένως να αφορά το ποιος θα αναλαμβάνει τις επιλογές και τις συναλλαγές για λογαριασμό του καταναλωτή. Για να κερδίσουν αυτή τη θέση, οι εταιρείες AI πρέπει πρώτα να αποδείξουν ότι οι βοηθοί τους μπορούν να διαχειρίζονται με ασφάλεια προσωπικά δεδομένα και χρήματα και ότι η παρουσία τους δημιουργεί αξία και για τις επιχειρήσεις.
