Σε αναζήτηση ενός νέου προσώπου που θα μπορούσε να αλλάξει τις πολιτικές ισορροπίες βρίσκεται το Κέντρο στη Γαλλία, μόλις πέντε μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές του 2027. Η Μαρίν Λεπέν διατηρεί ισχυρό προβάδισμα στις δημοσκοπήσεις, ενώ ο Ζαν-Λικ Μελανσόν κερδίζει έδαφος στην Αριστερά. Μέσα σε αυτό το σκηνικό, δύο ονόματα προκαλούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον: ο διάσημος Ολυμπιονίκης του τζούντο Τεντί Ρινέρ και η απερχόμενη πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ.
Η ανακοίνωση του 37χρονου Τεντί Ρινέρ ότι θα διεκδικήσει την προεδρία της Γαλλικής Δημοκρατίας προκάλεσε έκπληξη στο πολιτικό σκηνικό. Ο πέντε φορές χρυσός Ολυμπιονίκης, ένας από τους δημοφιλέστερους αθλητές της χώρας, επιχειρεί να μεταφέρει τη φήμη του από τα τατάμι στην πολιτική, υποσχόμενος να ενώσει μια κοινωνία που εμφανίζεται βαθιά διχασμένη.
Όπως αναφέρουν οι New York Times, η υποψηφιότητά του αναδεικνύει το αδιέξοδο που αντιμετωπίζουν οι παραδοσιακές πολιτικές δυνάμεις, καθώς σημαντικό τμήμα των ψηφοφόρων αναζητά μια εναλλακτική απέναντι στο ενδεχόμενο αναμέτρησης μεταξύ της Λεπέν και του Μελανσόν.
Η Λεπέν προηγείται, το Κέντρο αναζητεί διέξοδο
Το πολιτικό περιβάλλον στη Γαλλία έχει επιβαρυνθεί από τις κοινωνικές κινητοποιήσεις των τελευταίων εβδομάδων, αρκετές από τις οποίες συνοδεύτηκαν από επεισόδια βίας.
Η αναταραχή έχει ενισχύσει την απήχηση τόσο των μηνυμάτων της Ακροδεξιάς για ασφάλεια και δημόσια τάξη όσο και των αιτημάτων της Αριστεράς για κοινωνική δικαιοσύνη.
Αντίθετα, οι υποψήφιοι που συνδέονται με την πολιτική κληρονομιά του Εμανουέλ Μακρόν δυσκολεύονται να αποκτήσουν δυναμική.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση της Ipsos, η Μαρίν Λεπέν συγκεντρώνει 33,5% στην πρόθεση ψήφου, έναντι 17% του Ζαν-Λικ Μελανσόν. Ο Ραφαέλ Γκλικσμάν και ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ καταγράφουν ποσοστά γύρω στο 13%, ενώ ο δήμαρχος των Καννών, Νταβίντ Λισνάρ, συγκεντρώνει 6,5%.
Η εικόνα αυτή δημιουργεί έντονο προβληματισμό σε όσους επιθυμούν να διατηρηθεί ισχυρή η πολιτική παρουσία του Κέντρου.
Ο Ζαν-Ντανιέλ Λεβί, αναπληρωτής διευθυντής της εταιρείας δημοσκοπήσεων Toluna France, περιγράφει τους συγκεκριμένους ψηφοφόρους ως ένα «ορφανό εκλογικό σώμα», το οποίο δεν έχει βρει ακόμη κάποιον υποψήφιο που να το εκφράζει.
Από την πλευρά του, ο αναλυτής Ραφαέλ Λιορκά του Ιδρύματος Jean-Jaurès εκτιμά ότι η αναζήτηση ενός πολιτικού «σωτήρα» αποτυπώνει την ανησυχία του κεντρώου χώρου για τη θέση του στην εκλογική αναμέτρηση.
Η Λαγκάρντ και τα σενάρια για το Ελιζέ
Στο κλίμα αυτό, ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί η Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία ανακοίνωσε στα τέλη Οκτωβρίου την πρόωρη αποχώρησή της από την προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Η 70χρονη πρώην υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας θα εγκαταλείψει επισήμως τη θέση της στις 7 Φεβρουαρίου 2027, έχοντας δηλώσει ότι επιθυμεί μεγαλύτερη ελευθερία δημόσιων παρεμβάσεων σε πολιτικά και κοινωνικά ζητήματα.
Παρότι έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο συμμετοχής στις προεδρικές εκλογές, η απόφασή της αναζωπύρωσε τη συζήτηση για πιθανή επιστροφή της στη γαλλική πολιτική.
Σε συνέντευξή της στη La Croix τον Σεπτέμβριο, η Λαγκάρντ είχε χαρακτηρίσει μια ενδεχόμενη υποψηφιότητα κακή ιδέα, επικαλούμενη την ηλικία της και τις απαιτήσεις του προεδρικού αξιώματος. Ωστόσο, το όνομά της εξακολουθεί να εμφανίζεται στα πολιτικά σενάρια, κυρίως εξαιτίας της διεθνούς εμπειρίας της και της παρουσίας της στην ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική.
Δεν συμφωνούν, πάντως, όλοι ότι θα μπορούσε να αποτελέσει αποτελεσματική απάντηση στην άνοδο των αντισυστημικών πολιτικών δυνάμεων.
Ο Φιλίπ Μαρλιέρ, καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο University College London, εκτιμά ότι το τεχνοκρατικό προφίλ και ο έντονος φιλοευρωπαϊκός προσανατολισμός της Λαγκάρντ θα μπορούσαν να λειτουργήσουν περιοριστικά σε μια εκλογική αναμέτρηση που χαρακτηρίζεται από λαϊκισμό και εθνικισμό.
Κατά τον ίδιο, η επιμονή στα σενάρια γύρω από το όνομά της αποκαλύπτει περισσότερο την κρίση της γαλλικής Κεντροδεξιάς παρά τις πραγματικές προοπτικές μιας υποψηφιότητάς της.
Οι νέοι διεκδικητές και η πολιτική κληρονομιά Μακρόν
Η αναζήτηση νέων προσώπων δεν περιορίζεται στον Ρινέρ και τη Λαγκάρντ. Ο πρώην πρωθυπουργός Ντομινίκ ντε Βιλπέν εξετάζει το ενδεχόμενο υποψηφιότητας, ενώ το ίδιο ισχύει για τον πρώην πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος αποχώρησε από την εξουσία το 2017 με εξαιρετικά χαμηλή δημοτικότητα.
Στο προσκήνιο έχουν εμφανιστεί επίσης ο Νταβίντ Λισνάρ και ο Ραφαέλ Γκλικσμάν, δύο πολιτικοί που δεν συνδέθηκαν με κυβερνητικές θέσεις επί Μακρόν.
Ο Λισνάρ, δήμαρχος των Καννών, προβάλλει ένα οικονομικά φιλελεύθερο και κοινωνικά συντηρητικό πρόγραμμα, αξιοποιώντας παράλληλα τη δυναμική των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Ο Γκλικσμάν, ευρωβουλευτής και ιδρυτής του κόμματος Place Publique, διεκδικεί την εκπροσώπηση της Κεντροαριστεράς, έχοντας ενισχύσει την παρουσία του έπειτα από πρόσφατη εσωκομματική διαδικασία επιλογής υποψηφίου.
Το κοινό χαρακτηριστικό τους είναι ότι δεν υπηρέτησαν στις κυβερνήσεις Μακρόν, σε αντίθεση με τον Εντουάρ Φιλίπ, τον Γκαμπριέλ Ατάλ και τον Μπρουνό Ρεταγιό.
Η διαφοροποίηση αυτή έχει αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η δημοτικότητα του απερχόμενου προέδρου βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα και η εκλογική αναμέτρηση χαρακτηρίζεται από έντονη επιθυμία αλλαγής.
Ο πρώην Ευρωπαίος επίτροπος Τιερί Μπρετόν, του οποίου το όνομα έχει επίσης συζητηθεί ως πιθανή υποψηφιότητα, επισημαίνει ότι οι ψηφοφόροι απομακρύνονται από τους συμβατικούς πολιτικούς και τα λεπτομερή προγράμματά τους, αναζητώντας ολοένα περισσότερο προσωπικότητες με ξεχωριστή δημόσια παρουσία.
Ο Τεντί Ρινέρ και το στοίχημα της πολιτικής
Ο Ολυμπιονίκης του τζούντο Τεντί Ρινέρ διεκδικεί τη γαλλική προεδρία ©EPA/Gonzalo Fuentes
Σε αυτήν ακριβώς την κατηγορία επιχειρεί να τοποθετηθεί ο Τεντί Ρινέρ. Γεννημένος στη Γουαδελούπη, γαλλικό υπερπόντιο έδαφος στην Καραϊβική, ο Ολυμπιονίκης έχει οικοδομήσει την προσωπική του αφήγηση γύρω από τις ευκαιρίες που του προσέφερε η Γαλλία.
Χωρίς προηγούμενη εμπειρία σε αιρετό αξίωμα, δηλώνει ότι δεν ανήκει ούτε στη Δεξιά ούτε στην Αριστερά και παρουσιάζει τον εαυτό του ως πρόσωπο που μπορεί να ενώσει διαφορετικές κοινωνικές και πολιτικές ομάδες.
Στη συνέντευξη με την οποία ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του στη Le Parisien, μίλησε για την οργή που διαπιστώνει στη γαλλική κοινωνία και για την ανάγκη επιστροφής της αισιοδοξίας και των μεγάλων φιλοδοξιών.
Η επιδίωξή του είναι να απευθυνθεί ιδιαίτερα στους νέους ψηφοφόρους, αρκετοί από τους οποίους έχουν στραφεί προς τον Μελανσόν και συμμετέχουν στις πρόσφατες κινητοποιήσεις.
Ωστόσο, η αναγνωρισιμότητα δεν εγγυάται πολιτική επιτυχία. Ο Ρινέρ καλείται να παρουσιάσει συγκεκριμένες θέσεις για την οικονομία, την ασφάλεια, τη μετανάστευση και τη λειτουργία του κράτους, ενώ για να συμμετάσχει στις εκλογές χρειάζεται να συγκεντρώσει 500 υπογραφές αιρετών αξιωματούχων.
Το εγχείρημά του, πάντως, έχει ήδη προκαλέσει την αντίδραση του Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος χαιρέτισε δημόσια την απόφαση του πρωταθλητή να εισέλθει στην πολιτική.
Ο Γάλλος πρόεδρος δήλωσε ιδιαίτερα χαρούμενος που ένας αθλητής με τη διαδρομή του Ρινέρ αποφάσισε να συμμετάσχει στον δημόσιο διάλογο, εκτιμώντας ότι η παρουσία του μπορεί να προσφέρει στη χώρα.
Η στάση αυτή έχει ενδιαφέρον, καθώς ο ίδιος ο Μακρόν είχε εμφανιστεί ως πολιτικό αουτσάιντερ στις προεδρικές εκλογές του 2017, ανατρέποντας τότε τις ισορροπίες του γαλλικού κομματικού συστήματος.
Δέκα χρόνια αργότερα, η Γαλλία βρίσκεται ξανά μπροστά σε μια αναμέτρηση στην οποία η αναζήτηση νέων προσώπων αποτυπώνει τη δυσαρέσκεια για τις παραδοσιακές πολιτικές επιλογές. Το ερώτημα είναι εάν κάποια από τις νέες υποψηφιότητες θα καταφέρει να αποκτήσει ουσιαστική εκλογική δυναμική ή εάν η αναμέτρηση θα συνεχίσει να κυριαρχείται από τις ήδη ισχυρές πολιτικές δυνάμεις.
