Βαθιά θλίψη έχει προκαλέσει ο αιφνίδιος θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη, ο οποίος έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 54 ετών, έπειτα από καρδιακή ανακοπή που υπέστη ενώ βρισκόταν σε ιδιωτικό ιατρείο στο Κολωνάκι.
Πίσω από την τραγική είδηση βρίσκεται πλέον σε εξέλιξη μια σύνθετη έρευνα, με τις αστυνομικές και ιατρικές Αρχές να επιχειρούν να ανασυνθέσουν λεπτό προς λεπτό όσα συνέβησαν. Στο επίκεντρο βρίσκονται ο λόγος για τον οποίο ο τραγουδιστής είχε μεταβεί στον συγκεκριμένο χώρο, η ιατρική διαδικασία που επρόκειτο ενδεχομένως να πραγματοποιηθεί, οι ενέργειες που έγιναν πριν και μετά την κατάρρευσή του, καθώς και το καθεστώς αδειοδότησης του ιατρείου.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει τεκμηριωθεί σύνδεση ανάμεσα στον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη και σε συγκεκριμένη θεραπευτική πράξη. Το ερώτημα αυτό αναμένεται να απαντηθεί από τη νεκροψία-νεκροτομή, τις εργαστηριακές εξετάσεις και τη συνολική αξιολόγηση των στοιχείων της υπόθεσης.
Γιώργος Μαζωνάκης: Η ανακοπή και η κινητοποίηση του ΕΚΑΒ
Το απόγευμα της Τετάρτης 9 Σεπτεμβρίου, ο Γιώργος Μαζωνάκης βρισκόταν σε ιδιωτικό ιατρείο στην οδό Καρνεάδου, στο Κολωνάκι. Εκεί υπέστη καρδιακή ανακοπή και ειδοποιήθηκε το ΕΚΑΒ.
Στο σημείο έφθασε αρχικά διασώστης με μοτοσικλέτα, ο οποίος ξεκίνησε αμέσως καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση. Ακολούθησε η άφιξη ασθενοφόρου και η διακομιδή του τραγουδιστή στο νοσοκομείο «Ελπίς», με τις προσπάθειες ανάνηψης να συνεχίζονται κατά τη μεταφορά και στα επείγοντα.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του νοσοκομείου, ο Γιώργος Μαζωνάκης διακομίστηκε στις 16:45 χωρίς αυτόματη αναπνοή και χωρίς σφυγμό. Οι γιατροί εφάρμοσαν το προβλεπόμενο πρωτόκολλο καρδιοπνευμονικής αναζωογόνησης, χωρίς όμως να επιτευχθεί επαναφορά. Ως επίσημη ώρα θανάτου καταγράφηκε η 17:40.
Η συγκεκριμένη χρονική ακολουθία είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς αποσαφηνίζει ότι η κατάρρευση συνέβη στο ιατρείο, αλλά ο θάνατος διαπιστώθηκε επισήμως στο νοσοκομείο, μετά την ολοκλήρωση των προσπαθειών ανάνηψης.
Το κρίσιμο ερώτημα για τον λόγο της επίσκεψης στο ιατρείο
Ένα από τα βασικά σημεία της έρευνας αφορά τον ακριβή λόγο για τον οποίο ο τραγουδιστής βρισκόταν στο συγκεκριμένο ιατρείο. Πληροφορίες και η δημόσια τοποθέτηση του υπουργού Υγείας αναφέρουν ότι είχε μεταβεί εκεί για διαδικασία πλασμαφαίρεσης. Ωστόσο, δεν έχει αποσαφηνιστεί επισήμως εάν η διαδικασία είχε πράγματι αρχίσει, εάν ο Γιώργος Μαζωνάκης βρισκόταν ακόμη στο στάδιο της προετοιμασίας ή εάν είχε πάει στον χώρο για διαφορετικό λόγο. Η ΕΡΤ μετέδωσε ότι οι Αρχές εξετάζουν ακόμη αν επρόκειτο για προγραμματισμένη ιατρική πράξη ή αν ο τραγουδιστής αισθάνθηκε αδιαθεσία και αναζήτησε εκεί βοήθεια.
Η διάκριση αυτή είναι ουσιώδης. Διαφορετικά αξιολογείται ένα περιστατικό που συμβαίνει πριν από οποιαδήποτε θεραπευτική παρέμβαση και διαφορετικά ένα συμβάν το οποίο εκδηλώνεται κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά τη χορήγηση ουσίας ή την εφαρμογή μιας ιατρικής πράξης. Για τον λόγο αυτό, οι ερευνητές αναμένεται να εξετάσουν τα ιατρικά αρχεία, τον εξοπλισμό του χώρου, τυχόν αναλώσιμα που χρησιμοποιήθηκαν, τις καταθέσεις των παρισταμένων και κάθε στοιχείο που μπορεί να δείξει τι ακριβώς συνέβη πριν από την ανακοπή.
Ιδιαίτερο βάρος αποδίδεται και στην πληροφορία ότι στο χέρι του τραγουδιστή είχε τοποθετηθεί «πεταλούδα», δηλαδή φλεβοκαθετήρας. Οι Αρχές καλούνται να διαπιστώσουν πότε τοποθετήθηκε, από ποιον, για ποιον σκοπό και αν χρησιμοποιήθηκε για τη χορήγηση κάποιας ουσίας ή απλώς στο πλαίσιο της προετοιμασίας.
Η ύπαρξη φλεβοκαθετήρα δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι είχε αρχίσει κάποια θεραπεία ούτε ότι σχετίζεται με την ανακοπή. Αποτελεί, όμως, στοιχείο της χρονικής ακολουθίας που πρέπει να συνεκτιμηθεί μαζί με τις καταθέσεις, τα ιατρικά ευρήματα και τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων. Παράλληλα, εξετάζεται πού βρισκόταν ο Γιώργος Μαζωνάκης πριν φτάσει στο ιατρείο, ποιοι είχαν επικοινωνήσει ή συναντηθεί μαζί του και εάν είχε εμφανίσει προηγουμένως συμπτώματα. Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια πλήρης εικόνα για την κατάσταση της υγείας του και για όλα όσα προηγήθηκαν της κατάρρευσης.
Τι ερευνάται για την άδεια του ιατρείου
Ένα διαφορετικό, αλλά εξίσου σημαντικό, σκέλος αφορά τη νομιμότητα λειτουργίας του χώρου και τις ιατρικές πράξεις που επιτρεπόταν να πραγματοποιούνται σε αυτόν. Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης ανέφερε ότι ο επαγγελματικός χώρος διέθετε άδεια απλού παθολογικού ιατρείου και υποστήριξε ότι σε έναν τέτοιο χώρο δεν επιτρέπεται η διενέργεια πλασμαφαίρεσης. Ζήτησε, παράλληλα, από τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών να πραγματοποιήσει άμεσα τον προβλεπόμενο έλεγχο. Ο ΙΣΑ ανακοίνωσε ότι ελέγχει τον φάκελο του ιατρείου, την άδεια λειτουργίας, το δηλωμένο αντικείμενο, τις προβλεπόμενες δραστηριότητες και τις ιατρικές πράξεις που πραγματοποιούνταν στον χώρο. Ο έλεγχος γίνεται, όπως επισημάνθηκε, χωρίς να προδικάζεται το αποτέλεσμά του.
Χρειάζεται, πάντως, να διαχωριστούν δύο διαφορετικά ζητήματα. Το πρώτο είναι εάν ο χώρος λειτουργούσε και παρείχε υπηρεσίες σύμφωνα με την άδειά του. Το δεύτερο είναι εάν κάποια ενέργεια ή παράλειψη συνδέεται αιτιωδώς με τον θάνατο. Μια ενδεχόμενη διοικητική ή αδειοδοτική παράβαση δεν αποδεικνύει αυτομάτως ότι προκάλεσε την ανακοπή. Αντίστοιχα, η ενδεχόμενη απουσία αιτιώδους σύνδεσης με τον θάνατο δεν απαντά από μόνη της στα ερωτήματα για τη νόμιμη λειτουργία του χώρου.
Κατέθεσαν και αφέθηκαν ελεύθεροι οι δύο γιατροί
Ο γιατρός που συνδέεται με το ιατρείο και η επίσης γιατρός σύζυγός του έδωσαν καταθέσεις στο πλαίσιο της προκαταρκτικής εξέτασης και στη συνέχεια αφέθηκαν ελεύθεροι. Η έρευνα συνεχίζεται, ενώ αναμένονται συμπληρωματικές καταθέσεις εργαζομένων και αυτοψία στον χώρο.
Ο δικηγόρος τους, Νίκος Αγαπηνός, ζήτησε να αναμένονται τα ιατροδικαστικά ευρήματα και να γίνεται σεβαστό το τεκμήριο αθωότητας. Υποστήριξε ότι, κατά τη θέση των εντολέων του, δεν υπάρχει σύνδεση ανάμεσα σε οποιαδήποτε ιατρική πράξη και στον θάνατο, ενώ ανέφερε ότι ο εξοπλισμός είχε δηλωθεί στον Ιατρικό Σύλλογο και ότι επρόκειτο για δύο συστεγαζόμενους γιατρούς με χωριστή επαγγελματική δραστηριότητα.
Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί αποτελούν τη θέση της πλευράς των γιατρών και θα αξιολογηθούν μαζί με τα υπόλοιπα στοιχεία. Η αποχώρησή τους από το αστυνομικό τμήμα δεν σημαίνει ότι η διερεύνηση έχει ολοκληρωθεί ή ότι έχει εξαχθεί οριστικό συμπέρασμα για όσα συνέβησαν.
Η συζήτηση για τις «αναγεννητικές» θεραπείες
Η υπόθεση έφερε στο προσκήνιο και μια ευρύτερη συζήτηση για παρεμβάσεις που προβάλλονται ως «αναγεννητικές», «ολιστικές» ή «αντιγηραντικές». Σύμφωνα με δημοσιεύματα, στην ιστοσελίδα του συγκεκριμένου χώρου παρουσιάζονταν υπηρεσίες σχετικές με την αναγεννητική ιατρική και τη χρήση κυτταρικών προϊόντων για σειρά παθήσεων.
Η Ελληνική Εταιρεία Γονιδιακής Θεραπείας και Αναγεννητικής Ιατρικής παρενέβη δημόσια, διευκρινίζοντας ότι δεν προδικάζει τα αίτια του θανάτου του τραγουδιστή και δεν συνδέει το περιστατικό με συγκεκριμένη θεραπευτική πράξη. Έθεσε, ωστόσο, το ζήτημα της προβολής και εφαρμογής θεραπειών χωρίς να είναι πάντοτε σαφή η επιστημονική τεκμηρίωση, η εγκεκριμένη ένδειξη, η αδειοδότηση και τα διαθέσιμα δεδομένα ασφάλειας. Ζήτησε αυστηρό έλεγχο, διαφάνεια και υπεύθυνη ενημέρωση των ασθενών.
Η παρέμβαση της επιστημονικής εταιρείας δεν αποτελεί κρίση για το συγκεκριμένο περιστατικό. Αναδεικνύει, όμως, την ανάγκη οι πολίτες να γνωρίζουν αν μια θεραπευτική μέθοδος είναι εγκεκριμένη για την πάθηση για την οποία προσφέρεται, ποιος έχει την αρμοδιότητα να την εφαρμόσει, σε ποιον χώρο επιτρέπεται να γίνεται και ποια επιστημονικά δεδομένα υποστηρίζουν την αποτελεσματικότητα και την ασφάλειά της.
Οι απαντήσεις που αναμένονται από την ιατροδικαστική εξέταση
Το καθοριστικό στοιχείο για τη συνέχεια θα είναι το ιατροδικαστικό πόρισμα. Η καρδιακή ανακοπή περιγράφει τον τελικό μηχανισμό κατάρρευσης της καρδιακής λειτουργίας, όχι κατ’ ανάγκη την υποκείμενη αιτία που την προκάλεσε. Η νεκροψία-νεκροτομή και οι συμπληρωματικές εξετάσεις αναμένεται να δείξουν εάν υπήρχε παθολογικό αίτιο, εάν εντοπίζονται ουσίες ή άλλα ευρήματα που χρειάζονται περαιτέρω αξιολόγηση και εάν μπορεί να διαπιστωθεί χρονική ή αιτιώδης σχέση με όσα συνέβησαν στο ιατρείο.
Τα ιατροδικαστικά δεδομένα θα συνεκτιμηθούν με τις καταθέσεις των γιατρών, των εργαζομένων και των διασωστών, με το υλικό που συλλέχθηκε από τον χώρο, με τον ιατρικό φάκελο και με το ακριβές ιστορικό των τελευταίων ωρών του τραγουδιστή. Μέχρι την ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας, οποιαδήποτε οριστική εκτίμηση για την αιτία του θανάτου ή για πιθανές ευθύνες θα ήταν πρόωρη. Αυτό που έχει επιβεβαιωθεί είναι ότι ο Γιώργος Μαζωνάκης υπέστη ανακοπή στο ιδιωτικό ιατρείο, διακομίστηκε χωρίς σφυγμό και αυτόματη αναπνοή στο «Ελπίς» και, παρά τις παρατεταμένες προσπάθειες ανάνηψης, ο θάνατός του διαπιστώθηκε στις 17:40. Όλα τα υπόλοιπα —τι προηγήθηκε, εάν είχε ξεκινήσει κάποια θεραπευτική πράξη, αν ο χώρος πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις και αν υπάρχει οποιαδήποτε σύνδεση με την τραγική κατάληξη— παραμένουν αντικείμενο της έρευνας.
