Υδατοκαλλιέργειες: Δεκάδες δήμοι προβληματίζονται, τα αιτήματά τους

«Δεν είμαστε αντίθετοι στην υδατοκαλλιέργεια» επισημαίνουν οι δήμοι. Ζητούν εστίαση στη βιωσιμότητα και να έχουν λόγο σε θέματα που αφορούν τις θάλασσες και τις ακτές τους

Υδατοκαλλιέργεια © 123rf

Δεκάδες δήμοι, παράκτιοι και νησιωτικοί, εκφράζουν ανησυχίες για τις υδατοκαλλιέργειες και τις προτεινόμενες αλλαγές στη σχετική νομοθεσία, εστιάζοντας σε θέματα βιωσιμότητας, προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος και ορθολογικής διαχείρισης του χώρου.

Συγκεκριμένα, 26 δήμοι μέλη του Δικτύου Μπλε Δήμων και 11 δήμοι του Αργοσαρωνικού αναφέρουν σε κοινό πόρισμα και επιστολή στους αρμοδίους:

«Η θέση μας είναι σαφής και μετρημένη: δεν είμαστε αντίθετοι στην υδατοκαλλιέργεια. Αναγνωρίζουμε τη σημασία της για την οικονομία και την απασχόληση. Ζητούμε όμως να αναπτύσσεται με όρους βιωσιμότητας, προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος και ορθολογικής διαχείρισης του χώρου. Συγκεκριμένα, το κοινό μας πόρισμα ζητεί:

  • Επανεξέταση των ελάχιστων αποστάσεων από τις ακτές: σήμερα επιτρέπονται μονάδες σε απόσταση 50 μέτρων, όταν σε άλλες χώρες το όριο φθάνει έως και τα δύο ναυτικά μίλια.
  • Επικαιροποίηση των κριτηρίων χωροθέτησης με βάση τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής και όχι δεδομένα προηγούμενων δεκαετιών.
  • Υποχρεωτική επικαιροποίηση των επιστημονικών δεδομένων στις Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.
  • Ενίσχυση της περιβαλλοντικής εποπτείας και αυστηρότερο πλαίσιο κυρώσεων για τις παραβάσεις.
  • Ενεργό και θεσμοθετημένο ρόλο των τοπικών κοινωνιών στις αποφάσεις χωροταξίας και αδειοδότησης – με σύμφωνη γνώμη των Δήμων, όχι απλή γνωμοδότηση.

Με ιδιαίτερη ανησυχία και έντονη διαμαρτυρία διαπιστώνουμε ότι οι διατάξεις που τέθηκαν σε δημόσια διαβούλευση κινούνται στην αντίθετη κατεύθυνση από αυτά τα αιτήματα:

  • Οι Δήμοι και οι τοπικές κοινωνίες παραμένουν εκτός των οργάνων λήψης αποφάσεων, ενώ ζητήματα που αφορούν συγκεκριμένες περιοχές θα ρυθμίζονται γενικά με υπουργικές αποφάσεις – και μάλιστα πριν από την αναθεώρηση του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου του 2011.
  • Το ανώτατο πρόστιμο των 30.000 ευρώ δεν λειτουργεί αποτρεπτικά για επιχειρήσεις αυτού του μεγέθους.
  • Μονάδα που έχει υποβαθμίσει μια θαλάσσια περιοχή μπορεί να μετεγκατασταθεί και να συνεχίσει τη λειτουργία της, αντί να αντιμετωπίσει αναστολή ή ανάκληση της άδειας – με κίνδυνο να μεταφερθεί το πρόβλημα σε άλλη παράκτια κοινότητα.
  • Οι προθεσμίες απομάκρυνσης διευρύνονται (από 20 σε 90 ημέρες, και έως 30 μήνες για τις εγκαταστάσεις), αφήνοντας τις ακτές μας επιβαρυμένες για μεγάλα διαστήματα.
  • Ο έλεγχος διαχέεται σε πολλές υπηρεσίες και ελεγκτικές αρμοδιότητες μεταφέρονται στους ίδιους τους ελεγχόμενους, χωρίς μία σαφώς αρμόδια αρχή».

Υδατοκαλλιέργειες: Τα αιτήματα των δήμων

«Οι Δήμοι μας δεν ζητούν εξαιρέσεις ούτε προνόμια. Ζητούν αυτό που προβλέπει η αρχή της εγγύτητας και η ίδια η έννοια της τοπικής αυτοδιοίκησης: να έχουν λόγο για το τι συμβαίνει στις θάλασσες και στις ακτές τους» αναφέρουν οι δήμοι στην επιστολή.

«Με βάση τα παραπάνω, ζητούμε από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου:

  1. Την απόσυρση ή ουσιώδη τροποποίηση των επίμαχων διατάξεων πριν από την κατάθεση του νομοσχεδίου στη Βουλή.
  2. Τη θεσμοθέτηση σύμφωνης γνώμης των Δήμων για τη χωροθέτηση και την αδειοδότηση μονάδων, καθώς και την εκπροσώπηση των τοπικών κοινωνιών στα σχετικά όργανα, με δήμαρχο υποδεικνυόμενο από την ΚΕΔΕ.
  3. Την άμεση έναρξη της αναθεώρησης του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου του 2011, με επικαιροποιημένα επιστημονικά δεδομένα, κριτήρια φέρουσας ικανότητας και επανεξέταση των ελάχιστων αποστάσεων από τις ακτές, πριν από κάθε νέα γενική εξουσιοδότηση με υπουργική απόφαση.
  4. Αυστηρές και αναλογικές κυρώσεις, υποχρέωση πλήρους αποκατάστασης του θαλάσσιου και χερσαίου περιβάλλοντος, συντομότερες προθεσμίες απομάκρυνσης και μία σαφώς ορισμένη αρμόδια ελεγκτική αρχή.
  5. Συνάντηση εργασίας με τους Δημάρχους και το Δίκτυο Μπλε Δήμων, καθώς και επίσημη ανταπόκριση στο κοινό πόρισμα που διαβιβάσαμε στις 17 Ιουλίου 2026».

Υδατοκαλλιέργειες: Ολόκληρη η επιστολή

Προς:
κ. Μαργαρίτη Σχοινά, Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων — minister-mailbox@hq.minagric.gr
κ. Ιωάννη Ανδριανό, Υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων — depminister@hq.minagric.gr κ. Αθανάσιο Καββαδά, Υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων — yfyp@hq.minagric.gr
κ. Σπύρο Πρωτοψάλτη, Γενικό Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων — gensecr@hq.minagric.gr
Αχαρνών 2, 10176 Αθήνα

Πόρος, 19 Σεπτεμβρίου 2026

Θέμα: Διαμαρτυρία των παράκτιων και νησιωτικών Δήμων για τις προτεινόμενες αλλαγές στη νομοθεσία για τις υδατοκαλλιέργειες – Αιτήματα και αίτημα συνάντησης

Αξιότιμε κύριε Υπουργέ, αξιότιμοι κύριοι Υφυπουργοί, αξιότιμε κύριε Γενικέ Γραμματέα,

Σας απευθυνόμαστε ως Δήμαρχοι παράκτιων και νησιωτικών Δήμων στους οποίους αναπτύσσεται ή σχεδιάζεται να αναπτυχθεί δραστηριότητα υδατοκαλλιέργειας. Εκπροσωπούμε θεσμικά τις τοπικές κοινωνίες που καλούνται να σηκώσουν το βάρος αυτών των αποφάσεων. Με την παρούσα θέτουμε υπόψη σας τις κοινές μας θέσεις και εκφράζουμε την έντονη διαμαρτυρία μας για τις προτεινόμενες αλλαγές στη νομοθεσία για τις υδατοκαλλιέργειες.

Στις 22 Ιουνίου 2026 πραγματοποιήθηκε στον Πόρο ημερίδα διαβούλευσης για τις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας και τις προκλήσεις των νησιωτικών και παράκτιων περιοχών, με τη συμμετοχή δημάρχων και εκπροσώπων δήμων, του Δικτύου Μπλε Δήμων, επιστημόνων, φορέων και κατοίκων. Η ημερίδα κατέληξε σε κοινό πόρισμα, το οποίο υπογράφηκε από 26 δήμους-μέλη του Δικτύου Μπλε Δήμων και 11 δήμους του Αργοσαρωνικού και διαβιβάστηκε στον Πρωθυπουργό και στα συναρμόδια Υπουργεία στις 17 Ιουλίου 2026.

Η θέση μας είναι σαφής και μετρημένη: δεν είμαστε αντίθετοι στην υδατοκαλλιέργεια. Αναγνωρίζουμε τη σημασία της για την οικονομία και την απασχόληση. Ζητούμε όμως να αναπτύσσεται με όρους βιωσιμότητας, προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος και ορθολογικής διαχείρισης του χώρου. Συγκεκριμένα, το κοινό μας πόρισμα ζητεί:

  • Επανεξέταση των ελάχιστων αποστάσεων από τις ακτές: σήμερα επιτρέπονται μονάδες σε απόσταση 50 μέτρων, όταν σε άλλες χώρες το όριο φθάνει έως και τα δύο ναυτικά μίλια.
  • Επικαιροποίηση των κριτηρίων χωροθέτησης με βάση τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής και όχι δεδομένα προηγούμενων δεκαετιών.
  • Υποχρεωτική επικαιροποίηση των επιστημονικών δεδομένων στις Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.
  • Ενίσχυση της περιβαλλοντικής εποπτείας και αυστηρότερο πλαίσιο κυρώσεων για τις παραβάσεις.
  • Ενεργό και θεσμοθετημένο ρόλο των τοπικών κοινωνιών στις αποφάσεις χωροταξίας και αδειοδότησης – με σύμφωνη γνώμη των Δήμων, όχι απλή γνωμοδότηση.

Με ιδιαίτερη ανησυχία και έντονη διαμαρτυρία διαπιστώνουμε ότι οι διατάξεις που τέθηκαν σε δημόσια διαβούλευση κινούνται στην αντίθετη κατεύθυνση από αυτά τα αιτήματα:

  • Οι Δήμοι και οι τοπικές κοινωνίες παραμένουν εκτός των οργάνων λήψης αποφάσεων, ενώ ζητήματα που αφορούν συγκεκριμένες περιοχές θα ρυθμίζονται γενικά με υπουργικές αποφάσεις – και μάλιστα πριν από την αναθεώρηση του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου του 2011.
  • Το ανώτατο πρόστιμο των 30.000 ευρώ δεν λειτουργεί αποτρεπτικά για επιχειρήσεις αυτού του μεγέθους.
  • Μονάδα που έχει υποβαθμίσει μια θαλάσσια περιοχή μπορεί να μετεγκατασταθεί και να συνεχίσει τη λειτουργία της, αντί να αντιμετωπίσει αναστολή ή ανάκληση της άδειας – με κίνδυνο να μεταφερθεί το πρόβλημα σε άλλη παράκτια κοινότητα.
  • Οι προθεσμίες απομάκρυνσης διευρύνονται (από 20 σε 90 ημέρες, και έως 30 μήνες για τις εγκαταστάσεις), αφήνοντας τις ακτές μας επιβαρυμένες για μεγάλα διαστήματα.
  • Ο έλεγχος διαχέεται σε πολλές υπηρεσίες και ελεγκτικές αρμοδιότητες μεταφέρονται στους ίδιους τους ελεγχόμενους, χωρίς μία σαφώς αρμόδια αρχή.

Οι Δήμοι μας δεν ζητούν εξαιρέσεις ούτε προνόμια. Ζητούν αυτό που προβλέπει η αρχή της εγγύτητας και η ίδια η έννοια της τοπικής αυτοδιοίκησης: να έχουν λόγο για το τι συμβαίνει στις θάλασσες και στις ακτές τους.

Με βάση τα παραπάνω, ζητούμε από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου:

  1. Την απόσυρση ή ουσιώδη τροποποίηση των επίμαχων διατάξεων πριν από την κατάθεση του νομοσχεδίου στη Βουλή.
  2. Τη θεσμοθέτηση σύμφωνης γνώμης των Δήμων για τη χωροθέτηση και την αδειοδότηση μονάδων, καθώς και την εκπροσώπηση των τοπικών κοινωνιών στα σχετικά όργανα, με δήμαρχο υποδεικνυόμενο από την ΚΕΔΕ.
  3. Την άμεση έναρξη της αναθεώρησης του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου του 2011, με επικαιροποιημένα επιστημονικά δεδομένα, κριτήρια φέρουσας ικανότητας και επανεξέταση των ελάχιστων αποστάσεων από τις ακτές, πριν από κάθε νέα γενική εξουσιοδότηση με υπουργική απόφαση.
  4. Αυστηρές και αναλογικές κυρώσεις, υποχρέωση πλήρους αποκατάστασης του θαλάσσιου και χερσαίου περιβάλλοντος, συντομότερες προθεσμίες απομάκρυνσης και μία σαφώς ορισμένη αρμόδια ελεγκτική αρχή.
  5. Συνάντηση εργασίας με τους Δημάρχους και το Δίκτυο Μπλε Δήμων, καθώς και επίσημη ανταπόκριση στο κοινό πόρισμα που διαβιβάσαμε στις 17 Ιουλίου 2026.
    Σας προσκαλούμε να επισκεφθείτε τις περιοχές μας και να συζητήσετε από κοντά με τους Δήμους, τους αλιείς και τους φορείς του τουρισμού. Παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε στοιχείο και τεκμηρίωση, με την πεποίθηση ότι η προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και η βιώσιμη ανάπτυξη του κλάδου δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι.

Με τιμή,
Οι Δήμαρχοι των παράκτιων και νησιωτικών Δήμων