Η επικείμενη απεξάρτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το ρωσικό φυσικό αέριο, μεγάλες ποσότητες του οποίου έρχονταν στο έδαφός της μέσω του αγωγού TurkStream, στερεί από την Τουρκία ένα μέρος της σημασίας της για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης. Ωστόσο, η γειτονική χώρα δείχνει με τη στάση της πως δεν σκοπεύει να μείνει με σταυρωμένα τα χέρια και να αποδεχτεί έναν πιο υποβαθμισμένο ρόλο. Αντ’ αυτού, δείχνει να προσαρμόζεται και να υιοθετεί μια ενεργητική και πολυμερή ενεργειακή διπλωματία, τελευταίο δείγμα της οποίας είναι η χθεσινή συμφωνία που υπέγραψε με θυγατρική του αμερικανικού κολοσσού ExxonMobil, που αφορά έρευνες υδρογονανθράκων σε νέες περιοχές στη Μαύρη Θάλασσα και τη Μεσόγειο. Η Ελλάδα, η οποία θέλει να εκμεταλλευτεί τις νέες συνθήκες που επικρατούν στην Ευρώπη και να αναβαθμίσει τον ρόλο της ως πάροχος ενεργειακής ασφάλειας στην περιοχή, θα πρέπει να έχει υπόψη τις εξελίξεις στην άλλη πλευρά του Αιγαίου και να είναι προετοιμασμένη για έναν σκληρό ανταγωνισμό ενεργειακής «επικράτησης».
Ο τελευταίος ένας χρόνος ήταν ιδιαίτερα «γεμάτος» για το τουρκικό υπουργείο Ενέργειας. Από την προσπάθεια αύξησης της εγχώριας παραγωγής υδρογονανθράκων έως τη σύναψη πολλών συμφωνιών προμήθειας LNG, την παροχή ενεργειακών υπηρεσιών και την εμπλοκή στην παραγωγή υδρογονανθράκων τρίτων χωρών, το τουρκικό υπουργείο, με επικεφαλής τον Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, προχωράει ταυτόχρονα πολλά διαφορετικά μέτωπα. Και τα μέτωπα αυτά δεν αφορούν μόνο τους υδρογονάνθρακες, αφού πιθανότατα μέσα στο 2026 θα λειτουργήσει ο πρώτος πυρηνικός σταθμός της χώρας (που χρηματοδοτείται από τη Ρωσία), ενώ τον Νοέμβριο η Τουρκία θα φιλοξενήσει τη σύνοδο για το κλίμα COP31.
Επιστρέφοντας στους υδρογονάνθρακες, η Τουρκία, η οποία προς το παρόν εισάγει πάνω από το 90% των ενεργειακών της αναγκών, έχει θέσει ως προτεραιότητα την αύξηση της παραγωγής φυσικού αερίου από το κοίτασμα Sakarya στη Μαύρη Θάλασσα. Η ημερήσια παραγωγή του μέσα στο 2025 άγγιζε τα 9,5 εκατ. κυβικά μέτρα, ενώ ο στόχος είναι να ανέλθει σε 20 εκατ. κυβικά μέτρα μέσα στο 2026 και να διπλασιαστεί περαιτέρω στα 40 εκατ. κυβικά μέτρα έως το 2028. Η χθεσινή συμφωνία με την ExxonMobil βάζει και νέες περιοχές στο «κάδρο» για έρευνες υδρογονανθράκων. Σε δηλώσεις του με αφορμή την υπογραφή της συμφωνίας, ο αντιπρόεδρος της ExxonMobil, John Ardill, ανέφερε: «Η Κωνσταντινούπολη αποτελεί το πρώτο μας επαγγελματικό ταξίδι στο εξωτερικό για το 2026 και σηματοδοτεί ένα σημαντικό ορόσημο, καθώς η ExxonMobil επεκτείνει τη συνεργασία της στον τομέα της έρευνας με την κρατική ενεργειακή εταιρεία της Τουρκίας, την Turkish Petroleum Corporation (TPAO)». Στη συνέχεια πρόσθεσε: «Αποτελεί μεγάλη τιμή για εμάς να εργαζόμαστε υπό την καθοδήγηση του υπουργού Ενέργειας και Φυσικών Πόρων, Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, καθώς και του γενικού διευθυντή της TPAO, Τζεμ Ερντέμ».
Η Τουρκία επιδιώκει να εμπλακεί και στην παραγωγή υδρογονανθράκων άλλων χωρών. Μεταξύ αυτών είναι η Ουγγαρία, η Σομαλία, αλλά και η Λιβύη. Ως προς την Ουγγαρία, η τουρκική TPAO συμπράττει με την ουγγρική MOL για έρευνες υδρογονανθράκων σε χερσαία ουγγρικά οικόπεδα, μια σύμπραξη που συνιστά την «παρθενική» συμμετοχή της Τουρκίας στον upstream κλάδο της Ευρώπης. Ως προς τη Λιβύη, η λιβυκή Εθνική Εταιρεία Πετρελαίου (NOC) κατέληξε μέσα στο 2025 σε συμφωνία με την TPAO για διεξαγωγή γεωφυσικών-γεωλογικών και σεισμικών ερευνών σε υπεράκτιες περιοχές. Η TPAO συμμετέχει ήδη σε κοινοπραξίες που δραστηριοποιούνται στην Κασπία και τη Ρωσία, ενώ έχει θέσει ως στόχο να δραστηριοποιηθεί σε περιοχές της Μέσης Ανατολής, καθώς και της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.
Ως προς τον τομέα του LNG, μέσα στο 2025 η Τουρκία έκλεισε συμφωνίες με τη Mercuria, την αμερικανική Cheniere, τις βρετανικές BP και Shell, την ιταλική Eni, τη νορβηγική Equinor, την ιαπωνική JERA, καθώς και τις SEFE, Hartree Energy, PetroChina, Oman LNG, Woodside Energy. Το τουρκικό ΥΠΕΝ αυξάνει τις προμήθειες αμερικανικού LNG, ενώ παράλληλα υπογράφει συμφωνίες παράτασης της ενεργειακής συνεργασίας με τη Ρωσία. Οι εισαγωγές μεγάλων ποσοτήτων LNG, καθώς και η αύξηση της εγχώριας παραγωγής φυσικού αερίου σημαίνουν πως η Τουρκία θα επιδιώξει να συνεχίσει να στέλνει φυσικό αέριο προς την Ευρώπη, παρά τη διακοπή των ευρωπαϊκών εισαγωγών από τη Ρωσία. Πέραν αυτών, μέσα στο 2025 η χώρα παραχώρησε προσωρινά για πρώτη φορά ένα από τα FSRU της στην Αίγυπτο, ενώ κατέληξε σε μια μακροχρόνια συμφωνία για την εισαγωγή φυσικού αερίου μέσω αγωγού από το Αζερμπαϊτζάν, εισήγαγε για πρώτη φορά φυσικό αέριο από το Τουρκμενιστάν και ξεκίνησε, σε συνεργασία με το Κατάρ και την αζερική SOCAR, να τροφοδοτεί με αέριο τη Συρία.
Διαβάστε περισσότερα στο energygame.gr
