Τον δρόμο προς τις Βρυξέλλες παίρνει το Κοινωνικό Κλιματικό Σχέδιο της Ελλάδας

Το σχέδιο για την αξιοποίηση των 4,7 δισ. ευρώ του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου. Οι δράσεις προτεραιότητας και η σύσταση Ειδικής Υπηρεσίας

Νίκος Παπαθανάσης © ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ/EUROKINISSI

Ανεβάζει ταχύτητα η κυβέρνηση για την αξιοποίηση των πόρων 4,7 δισ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο της ΕΕ, το νέο ευρωπαϊκό μηχανισμό που στοχεύει -μαζί με δυο ακόμα χρηματοδοτικά εργαλεία των Βρυξελλών, το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, έναν «κουμπαρά» 1,6 δισ. ευρώ και το Ταμείο Απανθρακοποίησης με πόρους 1,7 δισ. ευρώ- να τροφοδοτήσουν με νέα «καύσιμα» σημαντικές επενδύσεις τα επόμενα χρόνια, μετά τους «τίτλους τέλους» στο Ταμείο Ανάκαμψης.

Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες του energygame.gr,  το εθνικό Κοινωνικό Κλιματικό Σχέδιο της Ελλάδας  βρίσκεται σε φάση οριστικοποίησης ώστε να υποβληθεί στην Κομισιόν τις επόμενες εβδομάδες (πιθανώς και εντός του Φεβρουαρίου) και να εγκριθεί έως το καλοκαίρι. Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση κινείται και προς την κατεύθυνση της σύστασης της ειδικής δομής που θα διαχειριστεί τα κονδύλια και θα έχει την εποπτεία των δράσεων που θα υλοποιούν τα υπουργεία και άλλοι φορείς, στα πρότυπα της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης.  Στο πλαίσιο αυτό, χθες (Δευτέρα 26 Ιανουαρίου) παρουσιάστηκε από τον αναπληρωτή υπουργό Εθνικής Οικονομίας Νίκο Παπαθανάση το νομοσχέδιο για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο και το Ταμείο εκσυγχρονισμού που δημιουργεί το απαραίτητο θεσμικό  και οργανωτικό πλαίσιο, με τη σύσταση ενιαίας Ειδικής Υπηρεσίας για τα δυο ταμεία.

Στόχος είναι, σε συνέχεια της ενεργοποίησης του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου σε επίπεδο ΕΕ από τις αρχές του έτους, οι αρμόδιοι φορείς να ωριμάσουν το ταχύτερο δυνατόν επιλέξιμες δράσεις και έργα, ώστε όταν ξεκινήσουν να «ρέουν» οι πόροι που θα προέλθουν από την επέκταση του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών Ρύπων της ΕΕ στα κτίρια και τις οδικές μεταφορές (ETS 2)  το 2028 (καθώς πρόσφατα οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αποφάσισαν να αναβάλλουν την έναρξη εφαρμογής του ETS 2 για ένα χρόνο), να υπάρχουν έργα έτοιμα για χρηματοδότηση που μπορούν να μπουν άμεσα σε τροχιά υλοποίησης. Όπως σημειώνουν πηγές με άριστη γνώση των διαγωνισμών, από την έναρξη εφαρμογής του Κανονισμού της ΕΕ για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο (μέσα του 2024), οι δαπάνες που γίνονται για τα έργα που βρίσκονται εντός της «περιμέτρου» του είναι επιλέξιμες, κάτι που πρακτικά σημαίνει ότι οι κυβερνήσεις μπορούν να ξεκινήσουν να χρηματοδοτούν τα έργα με εθνικούς πόρους, που θα «υποκατασταθούν» στη συνέχεια από τους πόρους του ETS 2.  Αυτό θα  συμβεί στην περίπτωση της Ελλάδας για να δοθεί ένα συγκεκριμένο παράδειγμα -αναφέρουν οι ίδιες πηγές-  με τις Κοινωνικές Κατοικίες που θα ανεγερθούν σε ανενεργά στρατόπεδα,  πρόγραμμα που έχει μπει σε τροχιά υλοποίησης.

Το εθνικό Κοινωνικό Κλιματικό Σχέδιο κινείται στα πρότυπα του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», με δεδομένο ότι το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο έχει δομή αντίστοιχη με το Ταμείο Ανάκαμψης. Με άλλα λόγια, θα ακολουθηθεί η πεπατημένη της θέσης συγκεκριμένων οροσήμων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υποβολή αιτημάτων πληρωμής από την Ελλάδα ανά τακτά χρονικά διαστήματα και εκταμίευση πόρων -για την περίοδο έως το 2032- εφόσον οι Βρυξέλλες κρίνουν ότι τα ορόσημα που έχουν τεθεί έχουν εκπληρωθεί.

Όπως έγινε γνωστό κατά την παρουσίαση των κατευθυντηρίων γραμμών του Σχεδίου τον περασμένο Ιούνιο, οι πόροι του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου θα κατευθυνθούν σε πάνω από 1 εκατ. νοικοκυριά που χαρακτηρίζονται ενεργειακά και μεταφορικά ευάλωτα, στη βάση συγκεκριμένων κριτηρίων που θέτει η κοινοτική νομοθεσία. Στην περίμετρο των δυνητικά ωφελούμενων περιλαμβάνονται και οι πολύ μικρές επιχειρήσεις που είναι ενεργειακά και μεταφορικά ευάλωτες που εκτιμάται ότι υπερβαίνουν τις 70.000.

Διαβάστε περισσότερα στο energygame.gr