Με ενισχυμένη αποτελεσματικότητα διαμορφώνονται τα μέτρα στήριξης των ενεργοβόρων βιομηχανιών, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες του powergame το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει ήδη «κλειδώσει» σημαντική ενίσχυση των αποζημιώσεων που θα λάβουν οι επιλέξιμες επιχειρήσεις τα επόμενα χρόνια, για τον μηχανισμό αντιστάθμισης για το κόστος CO2.
Σε μία περίοδο όπου η σύρραξη στη Μέση Ανατολή δημιουργεί βάσιμους φόβους για παρατεταμένη εκτίναξη των τιμών ενέργειας, το ΥΠΕΝ μάλιστα επιδιώκει να αυξηθούν έτι περαιτέρω οι αποζημιώσεις, ώστε να μειωθεί ακόμη περισσότερο το ενεργειακό κόστος της βιομηχανίας. Επομένως, συνεχίζει τις διαπραγματεύσεις με την Κομισιόν, με στόχο να περιοριστούν κι άλλο οι επιβαρύνσεις των επιχειρήσεων για το ανθρακικό τους αποτύπωμα.
Όπως έχει γράψει το powergame, ο μηχανισμός αντιστάθμισης αποτελεί τον βασικό πυλώνα του «πακέτου» που έχει στα σκαριά η κυβέρνηση, για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας, με τον περιορισμό των δαπανών της για ηλεκτρική ενέργεια. Ως συνέπεια, όσο μεγαλύτερο «ειδικό βάρος» έχει το συγκεκριμένο μέτρο, τόσο πιο ενισχυμένη θα είναι η ελάφρυνση του εγχώριου παραγωγικού κλάδου.
Ο εθνικός συντελεστής εκπομπών CO2
Αξίζει να σημειωθεί ότι, αντί για αύξηση των αποζημιώσεων μέσω του μηχανισμού αντιστάθμισης, είχε ανοίξει διάπλατα η πόρτα για μείωση των αποζημιώσεων των εγχώριων βιομηχανιών. Κι αυτί γιατί, σύμφωνα με τις νέες κατευθυντήριες γραμμές για τον μηχανισμό αντιστάθμισης, προβλεπόταν πως ο συντελεστής για τις εκπομπές CO2 στην Ελλάδα θα μειωνόταν προοδευτικά από 0,73 τόνοι CO2/Μεγαβατώρα στο τέλος του 2025 σε περίπου 0,57 τόνοι CO2/MWh το 2030, λόγω του κλεισίματος των λιγνιτικών μονάδων της Ελλάδος.
Η μείωση αυτή «μεταφραζόταν» σε μείωση κατά 17 εκατ. ευρώ ετησίως περίπου, για την επόμενη πενταετία, των αποζημιώσεων. Ωστόσο, μέσω των διαπραγματεύσεων με τις Βρυξέλλες, το ΥΠΕΝ πέτυχε ο συντελεστής αυτός αντίθετα να αναθεωρηθεί προς τα πάνω. Πιο συγκεκριμένα, ήδη η ελληνική πλευρά έχει αποσπάσει τη συναίνεση της Κομισιόν για τη διαμόρφωσή του ανάμεσα σε 0,8 και 0,85 τόνους CO2 ανά ΜWh.
Μάλιστα, οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν ολοκληρωθεί, καθώς το ΥΠΕΝ διεκδικεί την ακόμη μεγαλύτερη άνοδο του συντελεστή. Μία διεκδίκηση που εκτιμά ότι μπορεί να βρει τελικά ευήκοα ώτα στις Βρυξέλλες.
Ο χρόνος των ανακοινώσεων
Το επιχείρημα της ελληνικής πλευράς είναι πως στον καθορισμό του συντελεστή για την Ελλάδα θα πρέπει να συνυπολογιστεί και ο περιφερειακός συντελεστής, που λαμβάνει υπόψη το ενεργειακό αποτύπωμα γειτονικών χωρών, όπως η Βουλγαρία και η Ρουμανία. Την ίδια στιγμή, η συνέχιση των διαπραγματεύσεων (σε συνδυασμό με την προετοιμασία των μέτρων αντιμετώπισης του ενεργειακού σοκ λόγω Μέσης Ανατολής όπως των επιδοτήσεων στα καύσιμα που αποφασίστηκαν χθες), ενδεχομένως να οδηγήσουν σε μικρή καθυστέρηση των ανακοινώσεων.
Έτσι, αν και οι έως τώρα πληροφορίες «έδειχναν» ότι τα αποκαλυπτήρια των μέτρων στήριξης θα γίνονταν προς το τέλος της τρέχουσας εβδομάδας, είναι πιθανό αυτό να συμβεί λίγες ημέρες αργότερα. Ακόμη όμως και σε αυτό το σενάριο, δεν τοποθετούνται αργότερα από τις αρχές Απριλίου.
Σε κάθε περίπτωση, ο μηχανισμός αντιστάθμισης θα εξασφαλίσει υψηλότερες αποζημιώσεις για μία 5ετία, όταν άλλες παρεμβάσεις που εξετάζονταν είχαν μικρότερη διάρκεια – το ιταλικό μοντέλο θα είχε ισχύ 3 χρόνια. Στο «πακέτο» θα περιλαμβάνεται επίσης το σχήμα κρατικών ενισχύσεων ύψους 400 εκατ. ευρώ, που εγκρίθηκε πρόσφατα στο πλαίσιο του CISAF, και το οποίο προβλέπει απευθείας επιδότηση ή/και φορολογικές διευκολύνσεις σε επενδυτικά σχέδια που ενισχύουν την παραγωγική ικανότητα των επιλέξιμων επιχειρήσεων στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών.
ΕΕ: Έρχονται αλλαγές σε CISAF και ETS
Εκτιμάται ότι μεταξύ των πρότζεκτ που αναμένεται να λάβουν ενίσχυση στη βάση αυτού του σχήματος είναι η επένδυση της Metlen για παραγωγή γαλλίου στη μονάδα του Αγίου Νικολάου. Επίσης, η ένταξη στο CISAF των επενδύσεων για δέσμευση CO2 των τσιμεντοβιομηχανιών ΤΙΤΑΝ και ΑΓΕΤ Ηρακλής (πρότζεκτ «Ήφαιστος» και «Όλυμπος» αντίστοιχα) αναμένεται να αντισταθμίσει το γεγονός ότι ο κλάδος των τσιμέντων δεν είναι επιλέξιμος για αποζημίωση μέσω του μηχανισμού αντιστάθμισης και επομένως ότι δεν πρόκειται να ωφεληθεί από την ενίσχυση των αποζημίωσης για το κόστος CO2.
Το δεύτερο μέτρο αφορά ένα κονδύλι της τάξης των 200 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού της ΕΕ για χρηματοδότηση παρεμβάσεων ενεργειακής εξοικονόμησης και αύξησης της παραγωγικότητας, με κεφάλαια που θα προέλθουν από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η αξιοποίηση του σχήματος στήριξης μέσω του CISAF αναμένεται να γίνει πιο ευέλικτη, καθώς πρόκειται για μία από τις παρεμβάσεις που προωθεί η Κομισιόν για τη μείωση του βιομηχανικού κόστους. Στο ίδιο πλαίσιο, μελετώνται επίσης αλλαγές στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών CO2 (ΕTS), ώστε οι τιμές να παρουσιάζουν λιγότερη μεταβλητότητα. Στις υπό εξέταση αλλαγές περιλαμβάνεται και η επέκταση του μηχανισμού αντιστάθμισης για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες και μετά το 2034.
