Πρώτη τραπεζική χρηματοδότηση αμυντικών επενδύσεων
Η στήλη έγραψε πρόσφατα για τον ρόλο που θέλει να διαδραματίσει η Τράπεζα Πειραιώς στον τομέα της άμυνας και για το γεγονός ότι ο CEO της Τράπεζας, Χρήστος Μεγάλου, πιστεύει ένθερμα πως οι ελληνικές τράπεζες -διαθέτοντας την εμπειρία του Ταμείου Ανάκαμψης- μπορούν να παίξουν ρόλο στην αμυντική αρχιτεκτονική που σχεδιάζει η Ευρώπη με την πρωτοβουλία Readiness 2030 Europe. Η Πειραιώς, λοιπόν, υπέγραψε με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων συμφωνία χρηματοδότησης στον τομέα Ασφάλειας και Άμυνας, με την ΕΤΕπ να εγκαινιάζει την πρώτη χρηματοδότηση στην Ελλάδα αποκλειστικά για τον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας, ύψους 100 εκατ. ευρώ, μέσω της Πειραιώς. Οι χρηματοδοτήσεις των 100 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν σε μικρομεσαίες και επιχειρήσεις της μεσαίας κεφαλαιοποίησης που δραστηριοποιούνται στο οικοσύστημα της ασφάλειας και της άμυνας και υλοποιούν επενδύσεις στον συγκεκριμένο τομέα, σύμφωνα με τα κριτήρια επιλεξιμότητας της ΕΤΕπ. Όπως πληροφορούμαι, ειδικότερα, οι χρηματοδοτήσεις πρόκειται να κατευθυνθούν στην ανάπτυξη, την παραγωγή και τη θέση σε λειτουργία τεχνολογιών, προϊόντων και υπηρεσιών στον τομέα της ασφάλειας, ή σε επενδύσεις σε υποδομές για την ασφάλεια και την άμυνα, καθώς και για σχετικό εξοπλισμό. Ουσιαστικά είναι εντός πλαισίου οι επιχειρήσεις ή τα επενδυτικά σχέδια που αφορούν συνολικά τον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας, και που δυνητικά μπορούν να έχουν και μη στρατιωτική χρήση. Όπως ενημερώθηκα, οι χρηματοδοτήσεις θα εξαιρούν αμιγώς όπλα και πυρομαχικά. Η τελετή υπογραφής της σύμβασης χρηματοδότησης μεταξύ ΕΤΕπ και Πειραιώς, από τον αντιπρόεδρο της ΕΤΕπ, Γιάννη Τσακίρη, και τον CEO της Πειραιώς, Χρήστο Μεγάλου, θα πραγματοποιηθεί αύριο, Παρασκευή 16 Ιανουαρίου, στο κτίριο Διοίκησης της Πειραιώς στην οδό Αμερικής, στο Σύνταγμα. Για την ΕΤΕπ η ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανικής βάσης ασφάλειας και άμυνας αποτελεί βασική στρατηγική προτεραιότητα. Για τον σκοπό αυτόν έχει δημιουργήσει ειδικό πανευρωπαϊκό πρόγραμμα χρηματοδότησης για την ασφάλεια και την άμυνα, που παρέχει δάνεια και εγγυήσεις για επενδύσεις και κεφάλαιο κίνησης σε ΜμΕ και mid-caps, οι οποίες δραστηριοποιούνται στις σχετικές εφοδιαστικές αλυσίδες. Πρόσφατα, δε, η ΕΤΕπ αύξησε το μέγεθος του προγράμματος από το 1 στα 3 δισ. ευρώ. Η Πειραιώς είναι η πρώτη τράπεζα στην Ελλάδα και η τρίτη στην Ευρώπη που υπογράφει συναλλαγή στο πλαίσιο του προγράμματος, έπειτα από αντίστοιχες συμφωνίες της ΕΤΕπ σε Γερμανία και Γαλλία.
Top pick για τη UBS η Τράπεζα Πειραιώς
Στις οκτώ κορυφαίες επιλογές της από τον ευρωπαϊκό τραπεζικό κλάδο περιλαμβάνει την Τράπεζα Πειραιώς η UBS, παραμένοντας γενικά θετική για τις ελληνικές τράπεζες και συστήνοντας αγορά (buy). Ο ελβετικός οίκος σημειώνει ότι, έπειτα από μια ασθενέστερη σχετικά απόδοση το δ’ τρίμηνο του 2025, οι ελληνικές τράπεζες είχαν μια δυνατή εκκίνηση το 2026, με την Alpha Bank να καταγράφει άνοδο 12% από την αρχή του έτους, τη Eurobank 11%, την Εθνική Τράπεζα 9% και την Πειραιώς 13%. Η Ελλάδα προσφέρει τον καλύτερο συνδυασμό αύξησης δανείων και καθαρού επιτοκιακού περιθωρίου και είναι ιδιαίτερα ελκυστική εάν τα επιτόκια της ΕΚΤ παραμείνουν σταθερά από εδώ και πέρα -λέει η UBS-, προσθέτοντας και το γεγονός ότι οι ελληνικές τράπεζες διαπραγματεύονται ακόμη με discount στις αποτιμήσεις τους. Η UBS εκτιμά ότι τα επικαιροποιημένα business plans που θα ανακοινώσουν οι ελληνικές τράπεζες με τα αποτελέσματα δ’ τριμήνου 2025 θα μπορούσαν να αποτελέσουν νέο καταλύτη για ράλι των μετοχών τους. Για τη μετοχή της Πειραιώς (την οποία περιλαμβάνει στα top picks μαζί με τις ABN, Barclays, BNP Paribas, Erste, ING, Santander και Societe Generale) η UBS δίνει τιμή-στόχο τα 9,2 ευρώ. Οι τιμές-στόχοι που δίνει για τις άλλες τρεις ελληνικές τράπεζες ανέρχονται σε 4,30 ευρώ για την Alpha Bank, σε 4,20 ευρώ για τη Eurobank και σε 15,40 ευρώ για την Εθνική.
Οι τέσσερις λόγοι ανόδου για τη μετοχή της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κατά τη Santander
Τέσσερις λόγους για τους οποίους η μετοχή της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ θα κινηθεί αρκετά υψηλότερα εντοπίζουν οι αναλυτές της Santander στην έκθεση με την οποία ξεκινούν την κάλυψη του ελληνικού κατασκευαστικού ομίλου, με τιμή-στόχο τα 49 ευρώ. Ο πρώτος συνδέεται με το γεγονός πως το χαρτοφυλάκιο παραχωρήσεων οδικών αξόνων του ομίλου είναι «πολύ νέο», απέχουμε δηλαδή πολλά χρόνια από την ολοκλήρωση των συμβάσεων, αλλά ταυτόχρονα προσφέρει «στιβαρά αποτελέσματα». Ο δεύτερος αφορά το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλλι Ηρακλείου, το οποίο, κατά τους αναλυτές της Santander, έχει σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης. Ο όμιλος ελέγχει το 32,46% της εταιρείας διαχείρισης του νέου αεροδρομίου. Τρίτον, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ θα βρεθεί σύντομα σε θετική καθαρή ταμειακή θέση (net cash position) σε εταιρικό επίπεδο, γεγονός που την προετοιμάζει κατάλληλα για νέες ιδιωτικοποιήσεις υποδομών. Τέταρτον, επειδή θεωρεί πως η σημερινή αποτίμηση του χαρτοφυλακίου παραχωρήσεων οδικών αξόνων αδικεί την εισηγμένη. Η έκθεση καταγράφει για πρώτη φορά τις πραγματικές αποτιμήσεις των περιουσιακών στοιχείων του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, μέσω της σύγκρισης με αντίστοιχα έργα ανά την Ευρώπη. Σημειώνεται πως η Santander δεν ενσωματώνει στην ανάλυσή της τον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ). Θετική είναι και η αποτίμηση του κλάδου κατασκευών, με βάση τα υψηλά περιθώρια κέρδους που παρουσιάζει ο συγκεκριμένος βραχίονας του ομίλου. Σημειώστε πως για πρώτη φορά ο διεθνής οίκος καλύπτει μετοχή ομίλου που είναι εισηγμένος στο Χρηματιστήριο Αθηνών.
Τι βλέπει ο Φέσσας στην Xiaomi
Ενδιαφέρουσα κινητικότητα αναπτύσσεται στον κλάδο της πληροφορικής από τις αρχές του έτους. Για παράδειγμα, χθες η Info Quest του Θεόδωρου Φέσσα γνωστοποίησε ότι προχωράει στην απόσχιση της δραστηριότητας των Xiaomi Stores και την εισφορά της στην -κατά 100%- θυγατρική RetailCo Hellenic. Η απόσχιση είναι ενδεικτική της πρόθεσης του ομίλου τεχνολογίας να ακολουθήσει μια πιο επιθετική στρατηγική στο retail, και ειδικά σε κλάδους με μεγάλα περιθώρια ανάπτυξης, δίνοντας ξεχωριστή εταιρική υπόσταση στα Xiaomi Stores. Τα φυσικά καταστήματα του κινέζικου brand στην Ελλάδα, όπως και το ηλεκτρονικό κατάστημα mistore-greece.gr, θα βρίσκονται πλέον υπό τη στέγη της νεόκοπης RetailCo, με εμφανή την πρόθεση του ομίλου για εξειδικευμένη στρατηγική στο retail. Μια πρόθεση την οποία έχει εκφράσει στο παρελθόν η διοίκηση, που αναζητεί πιο καθαρά πατήματα στο retail. Να σημειώσουμε ότι οι πωλήσεις των Xiaomi τρέχουν με διψήφια ετήσια ανάπτυξη, καθιστώντας την όλη δραστηριότητα ελκυστική για μελλοντικές συνεργασίες και, γιατί όχι, την είσοδο στρατηγικού επενδυτή, αν και επί του παρόντος η διοίκηση δεν δείχνει να έχει ανοιχτή τέτοια ατζέντα…
Ποιοι κρατούν τα «σκήπτρα» στο ελαιόλαδο
Σημαντικές ανακατατάξεις καταγράφονται στην αγορά του επώνυμου ελαιόλαδου στα σούπερ μάρκετ, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Circana, τα οποία καλύπτουν την πορεία της αγοράς έως και τον Νοέμβριο του 2025 σε ό,τι αφορά τις πωλήσεις σε όγκο. Η εικόνα που προκύπτει αποτυπώνει αφενός τη διατήρηση της κυριαρχίας των ισχυρών παικτών και αφετέρου τη δυναμική μεταβολή μεριδίων, σε μια περίοδο που οι τιμές, η κατανάλωση και η στρατηγική τοποθέτηση των brands δοκιμάζονται έντονα. Στην κορυφή της αγοράς παραμένει η Molon Lave SA, η οποία εξακολουθεί να κατέχει το μεγαλύτερο μερίδιο στα σούπερ μάρκετ, παρά τη σαφή υποχώρηση που καταγράφεται σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Το μερίδιό της διαμορφώνεται στο 29,24% το 2025, από 35,53% το 2024, εξέλιξη που αντανακλά τόσο τη συνολική πίεση της αγοράς όσο και την ενίσχυση του ανταγωνισμού από άλλους παίκτες. Στη δεύτερη θέση ενισχύει αισθητά τη θέση της η Latzimas SA, η οποία εμφανίζεται ως ένας από τους βασικούς κερδισμένους της χρονιάς. Το μερίδιό της αυξάνεται στο 16,78% το 2025, από 14,28% το 2024, καταγράφοντας από τις υψηλότερες ανόδους μεταξύ των μεγάλων brands. Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει τη σταθερή παρουσία της εταιρείας στα ράφια των σούπερ μάρκετ και τη δυναμική της σε μια δύσκολη συγκυρία για το ελαιόλαδο. Ανοδική πορεία παρουσιάζει και η Xenia, η οποία ενισχύει το μερίδιό της στο 13,46% από 12,70% έναν χρόνο πριν, διατηρώντας την τρίτη θέση στην κατάταξη. Αντίστοιχα, η Μινέρβα καταγράφει ισχυρή αύξηση, φτάνοντας στο 13,91% το 2025 από 10,74% το 2024, εξέλιξη που την καθιστά έναν από τους πλέον δυναμικούς παίκτες της αγοράς τη συγκεκριμένη περίοδο. Στον αντίποδα, απώλειες εμφανίζει η Kore, η οποία υποχωρεί στο 9,40% από 9,79%, ενώ η Terra Creta καταγράφει εντυπωσιακή άνοδο, σχεδόν διπλασιάζοντας το μερίδιό της, στο 11,50% από 6,65% το προηγούμενο έτος. Η συγκεκριμένη επίδοση επιβεβαιώνει τη δυναμική των brands που επενδύουν σε ποιοτική τοποθέτηση και ισχυρή ταυτότητα στο ράφι. Σημαντική πτώση παρουσιάζει η Ladomilos, με το μερίδιό της να περιορίζεται στο 2,51% από 6,04%, ενώ μικρές -αλλά αξιοσημείωτες- μεταβολές καταγράφονται και στις μικρότερες εταιρείες της αγοράς. Η Gaea κινείται ανοδικά στο 2,40%, από 1,99%, ενώ η Mylopotamos Health υποχωρεί στο 0,58% από 2,03%. Η κατηγορία «λοιπά ελαιόλαδα» παραμένει οριακή, συγκεντρώνοντας μόλις το 0,22% της αγοράς.
Νέα διέξοδος για οφειλές σε δήμους μέσω Εξωδικαστικού
Και τα χρέη προς δήμους θα μπορούν να ρυθμίζονται μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού, καθώς διάταξη που συμπεριλήφθηκε σε νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών δίνει διέξοδο σε όσους έχουν εκκρεμότητες από απλήρωτα πρόστιμα, π.χ. για πολεοδομικές παραβάσεις, δημοτικά τέλη κ.λπ., εφόσον οι οφειλές αυτές υπερβαίνουν τα 10.000 ευρώ. Η διάταξη προβλέπει ότι για κάθε είδους οφειλές προς τους δήμους και τα νομικά τους πρόσωπα, το ύψος των οποίων υπερβαίνει τις 10.000 ευρώ, ο οφειλέτης δικαιούται να υπαχθεί, με αίτησή του, στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών. Σε αυτήν την περίπτωση το χρέος ως σύνολο απαιτήσεων (αρχικού οφειλόμενου ποσού, τυχόν προστίμων και προσαυξήσεων) βεβαιώνεται στη Φορολογική Διοίκηση. Στις περιπτώσεις επιτυχούς προόδου του μηχανισμού και είσπραξης οφειλομένων, η ΑΑΔΕ παρακρατά ποσοστό 5% αυτών και αποδίδει τα υπόλοιπα εισπραχθέντα στον δικαιούχο, δήμο ή νομικό πρόσωπο, εντός 60 ημερών από την είσπραξή τους. Σημειώνεται ότι και στο παρελθόν είχε επιχειρηθεί να μπουν στον Εξωδικαστικό οι οφειλές προς δήμους, όμως έμεναν εκτός οι οφειλές για τις οποίες είχαν κινηθεί μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης (κυρίως κατασχέσεις και δεσμεύσεις τραπεζικών λογαριασμών). Τώρα θα μπορούν να υπαχθούν στον Εξωδικαστικό και οι οφειλές για τις οποίες έχουν κινηθεί μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης.
Έρχεται νέος ευρωπαϊκός κανονισμός ελέγχου των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων
Δεν πρόλαβε καλά καλά η χώρα μας να εφαρμόσει τον νέο ευρωπαϊκό κανονισμό για τον έλεγχο των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων στην ΕΕ και στην Κομισιόν έχει ξεκινήσει η διαπραγμάτευση για έναν νέο κανονισμό. Εν τω μεταξύ, η ελληνική Διυπουργική Επιτροπή για τον έλεγχο των ΑΞΕ (στην οποία συμμετέχουν τα υπουργεία Εξωτερικών, Ανάπτυξης, Οικονομικών), η οποία συστήθηκε πέρυσι, έχει συνεδριάσει δύο φορές έκτοτε και ορισμένες επενδύσεις έχουν λάβει το πρώτο πράσινο φως και αναμένουν το… δεύτερο και πιο αποφασιστικό. Στο μικροσκόπιο, φυσικά, βρίσκονται ΑΞΕ που αφορούν κρίσιμες υποδομές -όπως π.χ. τα λιμάνια της χώρας- αλλά και την ενέργεια. Πίεση για τον έλεγχο των ΑΞΕ -και- στην Ελλάδα, όπως σε όλη την ΕΕ, έρχεται από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού και συγκεκριμένα τις ΗΠΑ, και στόχο έχει την Κίνα.
Αλλάζουν όλα με το νέο ΕΣΠΑ στις περιφέρειες
Ας ξεχάσουν οι υποψήφιοι περιφερειάρχες (και οι ψηφοφόροι τους) το ΕΣΠΑ που ήξεραν. Μπορεί να φαίνεται μακριά, αλλά δεν είναι. Ο λόγος για τη νέα περίοδο του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου (καθ’ ημάς «ΕΣΠΑ») και συγκεκριμένα για το 2028-2034. Η Κομισιόν έχει ήδη προτείνει να τρέξουν όσο το δυνατόν νωρίτερα οι διαδικασίες για την επίτευξη συμφωνίας και συγκεκριμένα έως το τέλος του 2027, προκειμένου να ξεκινήσει από τις πρώτες κιόλας ημέρες του 2028 η εφαρμογή του. Και αυτό λόγω της επείγουσας ανάγκης χρηματοδότησης των κοινών ευρωπαϊκών αμυντικών δαπανών, οι οποίες θα είναι ιδιαίτερα αυξημένες. Αυτό σημαίνει πως άλλοι τομείς, όπως η κοινωνική συνοχή και η αγροτική πολιτική, θα χάσουν πόρους. Αυτό είναι λίγο-πολύ γνωστό. Εκείνο που ενδεχομένως δεν έχει ακόμα εμπεδωθεί όσο πρέπει είναι πως η Κομισιόν έχει προτείνει να φύγει το κριτήριο εκείνο, σύμφωνα με το οποίο η χρηματοδότηση προς τις ευρωπαϊκές περιφέρειες -στα καθ’ ημάς, δηλαδή π.χ. Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, Περιφέρεια Ηπείρου κ.λπ.-, οι οποίες εμφανίζονται πιο φτωχές και λιγότερο ανεπτυγμένες, πρέπει να είναι πιο ενισχυμένη. Η απόφαση για το ποια περιφέρεια θα λαμβάνει πόσα κοινοτικά κονδύλια για έργα κ.λπ. θα βρίσκεται στα χέρια της εκάστοτε κεντρικής κυβέρνησης και θα λαμβάνει αποφάσεις με άλλα, μη αμιγώς περιφερειακά κριτήρια. Αυτό ας το έχουμε υπ’ όψιν μας, εν όψει και των αυτοδιοικητικών εκλογών στο όχι και τόσο… μακρινό 2028, δηλαδή την πρώτη μεγάλη εκλογική μάχη μετά τις επικείμενες εθνικές εκλογές.
Παρατάσεις και καθυστερήσεις στα έργα τουριστικών λιμένων του Ταμείου Ανάκαμψης
Από παράταση σε παράταση πάνε τα επενδυτικά σχέδια αναβάθμισης τουριστικών λιμένων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, επιβεβαιώνοντας τις δυσκολίες που συνοδεύουν την υλοποίηση σύνθετων έργων υποδομής, ακόμη και όταν αυτά χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκούς πόρους με αυστηρά χρονοδιαγράμματα. Με νέα απόφαση του υπουργείου Τουρισμού, τα έργα που εντάσσονται στο υποέργο SUB5 «Αναβάθμιση Τουριστικών Λιμένων» παίρνουν εκ νέου παράταση, με την ημερομηνία λήξης να μετατίθεται πλέον για τις 30 Απριλίου 2026. Η τροποποίηση αφορά 30 μαρίνες, τουριστικούς λιμένες και αγκυροβόλια σε όλη τη χώρα και έρχεται να προσαρμόσει τα χρονοδιαγράμματα στις πραγματικές συνθήκες της αγοράς, όπου καθυστερήσεις σε αδειοδοτήσεις, ανατιμήσεις υλικών και τεχνικές δυσκολίες έχουν ανατρέψει τον αρχικό σχεδιασμό. Αν και οι παρατάσεις κρίνονται αναγκαίες για την ολοκλήρωση των επενδύσεων, αναδεικνύουν ταυτόχρονα το διαχρονικό ζήτημα της ωρίμανσης και της ταχύτητας υλοποίησης των δημόσιων και συγχρηματοδοτούμενων έργων, ειδικά σ’ έναν τομέα με υψηλές προσδοκίες, όπως ο θαλάσσιος τουρισμός.
Οι κολοσσοί της ναυτιλίας αλλάζουν τους κανόνες του παιχνιδιού
Η αγορά των πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων φαίνεται να εισέρχεται σε μια νέα εποχή συγκέντρωσης. Το 2025 οι εταιρείες-κολοσσοί, όπως η MSC και η COSCO, αγόρασαν περισσότερα από 170 second-hand πλοία, απορροφώντας σχεδόν το μισό των διαθέσιμων boxships, σύμφωνα με το Tradewinds. Από αυτά, περίπου τα μισά προέρχονταν από μη-λειτουργικούς ιδιοκτήτες (NOOs), οι οποίοι παραδοσιακά ενοικιάζουν τα πλοία τους σε τρίτους. Η κίνηση αυτή μειώνει τη διαθεσιμότητα πλοίων για ανεξάρτητους charterers και ασκεί πίεση στους ναύλους. Η MSC πρόσθεσε στο ενεργητικό της 63 πλοία μόνο το 2025, φτάνοντας συνολικά τα 475 second-hand πλοία από το 2020, ενώ η CMA CGM αγόρασε 26. Παράλληλα, η κινεζική COSCO Shipping ανακοίνωσε παραγγελίες για 18 νέα πλοία αξίας 2,3 δισ. δολαρίων, εκ των οποίων 12 είναι LNG dual-fuel 18.000 TEU, δείχνοντας τη στρατηγική επένδυση σε πράσινη τεχνολογία και οικονομίες κλίμακας. Το αποτέλεσμα είναι μια αγορά με πιο συγκεντρωτική δομή, όπου οι μεγάλοι operators ελέγχουν πλέον μεγάλο μέρος του στόλου, περιορίζοντας την πρόσβαση για μικρότερους ιδιοκτήτες και ανεξάρτητους ναυλωτές. Οι οικονομικές επιπτώσεις είναι άμεσες, με την περιορισμένη προσφορά charter να σημαίνει υψηλότερους ναύλους, λιγότερες επιλογές και μεγαλύτερη διαπραγματευτική δύναμη για τους κολοσσούς. Η τάση αυτή θέτει ερωτήματα για το μέλλον της αγοράς. Πώς θα λειτουργεί η chartering δραστηριότητα, ποιοι θα καθορίζουν τις τιμές και ποιοι θα έχουν τον πραγματικό έλεγχο των διεθνών εμπορικών διαδρομών τα επόμενα χρόνια; Η βιομηχανία φαίνεται έτοιμη για μια νέα εποχή, όπου η ισχύς συγκεντρώνεται στα χέρια λίγων.
