Η αναβίωση του τρένου στην Πελοπόννησο «κολλά» στις πρακτικές λύσεις
Αβέβαιη παραμένει, προς το παρόν, η προοπτική επανενεργοποίησης του σιδηροδρόμου Πελοποννήσου, παρά τις πρωτοβουλίες που καταγράφονται για την αναβίωση της ιστορικής γραμμής από την Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ), σε συνεργασία με φορείς της Ελβετίας, που θεωρούνται ιδιαίτερα ισχυροί στον σιδηροδρομικό τομέα. Συγκεκριμένα, όπως μαθαίνουμε, το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών έχει στρέψει την προσοχή του στην ασφάλεια και την αναβάθμιση του ενεργού σιδηροδρομικού δικτύου, με έμφαση στον κεντρικό άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη. Στο πλαίσιο αυτής της ιεράρχησης, ο σιδηρόδρομος της Πελοποννήσου δεν φαίνεται να βρίσκεται ψηλά στην ατζέντα του, Βέβαια, έχουν πραγματοποιηθεί ήδη δύο επαφές του υπουργείου με τους Ελβετούς, χωρίς όμως να προκύψει μέχρι στιγμής συγκεκριμένο αποτέλεσμα. Όπως μεταφέρουν γνώστες του θέματος, το βασικό «αγκάθι» είναι ότι οι εισηγήσεις που έχουν παρουσιαστεί παραμένουν σε μεγάλο βαθμό σε θεωρητικό επίπεδο και δεν συνοδεύονται από πρακτικές λύσεις που να μπορούν να αξιοποιηθούν άμεσα από την ελληνική πλευρά. Με άλλα λόγια, αυτό που λείπει είναι ένα εφαρμόσιμο πακέτο προτάσεων, τεχνικό και οικονομικό, που να απαντά με σαφήνεια στο «πώς γίνεται», με ποια βήματα, σε τι χρόνο και με ποιο ρεαλιστικό κόστος. Παράλληλα, η συζήτηση για το μέλλον της γραμμής είχε φορτιστεί το προηγούμενο διάστημα, όταν είχε πέσει στο τραπέζι πρόταση για μετατροπή του τμήματος Μεγάρων – Κορίνθου – Καλαμάτας σε ποδηλατόδρομο. Η ιδέα προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από οργανώσεις, πολίτες και αυτοδιοικητικούς φορείς, που εξέφρασαν την ανησυχία ότι μια τέτοια εξέλιξη θα ισοδυναμούσε με οριστικό «κλείσιμο» της προοπτικής επιστροφής του τρένου στην Πελοπόννησο.
Ενεργοποιείται η παραχώρηση για το Θριάσιο ΙΙ
Τέλος, στις παρατάσεις βάζει το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών για τη σύμβαση παραχώρησης του Εμπορευματικού Σιδηροδρομικού Σταθμού και Σταθμού Διαλογής (ΕΣΣΣΔΙ) στον Ασπρόπυργο, του γνωστού «Θριάσιο ΙΙ», που είναι υπό την κοινοπραξία των Hellenic Train – Damco (Όμιλος Κοπελούζου). Σύμφωνα με πληροφορίες, το υπουργείο επιδιώκει η παραχώρηση να ενεργοποιηθεί εντός του επόμενου τριμήνου, με προϋπόθεση την ολοκλήρωση των σχετικών διαδικασιών στο Ελεγκτικό Συνέδριο και, στη συνέχεια, την υπογραφή της σύμβασης. Η κοινοπραξία Hellenic Train – Damco, η οποία ανακηρύχθηκε οριστικός παραχωρησιούχος τον Μάιο του 2023, έλαβε στα τέλη Οκτωβρίου 2024 το «πράσινο φως» της Επιτροπής Ανταγωνισμού για τη σύσταση της κοινής επιχείρησης που θα υπογράψει τη σύμβαση παραχώρησης, με αντικείμενο «τη λειτουργία, συντήρηση, εκμετάλλευση, ολοκλήρωση μελετών, κατασκευή έργων και προμήθεια εξοπλισμού» του Ε.Σ.Σ.Σ.ΔΙ. Θριασίου Πεδίου. Υπενθυμίζεται ότι το Θριάσιο ΙΙ (ΕΣΣΣΔΙ) αφορά ακίνητο περίπου 1.450 στρεμμάτων, ιδιοκτησίας ΟΣΕ, όπου έχουν κατασκευαστεί και υφίστανται σιδηροδρομικές υποδομές, οδοί πρόσβασης, σταθμός διαλογής, χώροι εναπόθεσης φορτίων, καθώς και χώροι τελωνείου και γραφείων, αποθήκες και άλλα κτίρια υποστηρικτικών υπηρεσιών. Η σύμβαση παραχώρησης που θα συναφθεί, καλύπτει τόσο το τεχνικό σκέλος του σιδηροδρομικού terminal, δηλαδή ολοκλήρωση μελετών, κατασκευή έργων και προμήθεια εξοπλισμού, όσο και το λειτουργικό σκέλος που αφορά την παροχή υπηρεσιών, τη λειτουργία, τη συντήρηση και την εκμετάλλευση του σταθμού καθ’ όλη τη διάρκεια της παραχώρησης.
Οι ανατροπές και οι αλλαγές που ήρθαν σε χυμούς και γάλα
Οι εποχές που η ΔΕΛΤΑ με τον χυμό Life, κυριαρχούσε στην κατηγορία των φυσικών χυμών ψυγείου, έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί. Κι αυτό γιατί τα τελευταία χρόνια μέσα από επενδύσεις σε πολλαπλά επίπεδα, αλλά σε μεγάλο βαθμό με τοποθέτηση στα ψυγεία, branding και συσκευασία, ο Όλυμπος, έχει καταφέρει να ηγηθεί της συγκεκριμένης κατηγορίας. Μία αγορά που δεν παρουσιάζει προοπτικές σημαντικής ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια, όπως δείχνουν τα στοιχεία. Ωστόσο δεν παύει να αποτελεί μία σταθερή δύναμη του κλάδου τροφίμων και ποτών. Όπου αποδεικνύεται πως όποιος έχει τη διάθεση να επενδύσει και να κινηθεί με διάθεση να κερδίσει την κατηγορία, τα καταφέρνει. Κάπως έτσι συνέβη και στο φρέσκο γάλα, όπου σας θυμίζω επίσης ότι η Δέλτα κυριαρχούσε πριν από μερικά χρόνια και πλέον ο πρώτος παίκτης της αγοράς είναι η ιδιωτική ετικέτα, προϊόν του «πολέμου» των αλυσίδων να κινούνται κοντά στη ζώνη του 1 ευρώ ανά λίτρο, καθότι το φρέσκο γάλα είναι αυτό που «κρατάει» τον καταναλωτή στα καταστήματα σούπερ μάρκετ και του δίνει την ευκαιρία να αγοράσει και άλλα προϊόντα από το ψυγείο.
Άνοιξαν τα σεντούκια στη Βουλγαρία, στους κερδισμένους η Eurobank
Τα ευρώ που έκρυβαν στο σεντούκι, έβγαλαν σωρηδόν οι γείτονες Βούλγαροι μετά την είσοδο της Βουλγαρίας στη ζώνη του ευρώ την 1η Ιανουαρίου. Όπως μαθαίνω, οι βουλγαρικές τράπεζες δέχονται καθημερινά 120.000 (!) πελάτες, οι οποίοι ανταλλάσσουν τα λέβα τους σε ευρώ, αλλά και τα ευρώ που μάζευαν κάτω από το στρώμα όσο η χώρα τους βρισκόταν εκτός ευρωζώνης. Οι καταθέσεις ευρώ στις τράπεζες είχαν ξεκινήσει από τον Οκτώβριο ενόψει της ένταξης, με αποτέλεσμα οι τράπεζες της Βουλγαρίας να αναμένεται να δείξουν μεγάλη αύξηση καταθέσεων στο τελευταίο τρίμηνο του 2025. Όπως ακούω, η Eurobank που δραστηριοποιείται στη Βουλγαρία με την Postbank και η βουλγαρική αγορά αποτελεί, μαζί με την Ελλάδα και την Κύπρο, τις βασικές αγορές της, είχε εισροές καταθέσεων 1,5 δισ. ευρώ το τέταρτο τρίμηνο του 2025 από ευρώ που φύλαγαν οι Βούλγαροι στο σεντούκι.
Στην κορυφή των αμοιβαίων κεφαλαίων η Optima Asset Management το 2025
Συνεχείς είναι οι ενδείξεις ότι ο πέμπτος τραπεζικός πόλος μπορεί να κάνει τη διαφορά. Στον πόλο αυτό ανήκει και η Optima Bank, η οποία κατάφερε να ξεχωρίσει το 2025 και σ’ έναν τομέα που κυνηγούν πολύ οι τράπεζες: τη διαχείριση κεφαλαίων πελατών. Τη δυναμική ανάπτυξη του ομίλου της Optima bank και της δυνατότητας που έχει να προσελκύει επενδυτές και να δημιουργεί αξία για αυτούς, πιστοποιεί η κορυφή στις αποδόσεις των Αμοιβαίων Κεφαλαίων που κατέκτησε η Optima Asset Management ΑΕΔΑΚ. Το 2025 αποτέλεσε έτος ορόσημο για την Optima Asset Management ΑΕΔΑΚ. Η εταιρεία κατέλαβε την 1η θέση σε δύο βασικές κατηγορίες αμοιβαίων κεφαλαίων: α) το Optima ελληνικό μετοχικό σημείωσε απόδοση 53,6% για το 2025, καταλαμβάνοντας την 1η θέση μεταξύ 46 μετοχικών αμοιβαίων κεφαλαίων Ελλάδας και υπεραποδίδοντας σημαντικά έναντι του Γενικού Δείκτη του Χρηματιστηρίου Αθηνών, ο οποίος στο ίδιο διάστημα κατέγραψε άνοδο 44,3%. Σημειωτέον ότι η απόδοση αυτή αποτελεί την υψηλότερη επίδοση στο σύνολο των 92 μετοχικών αμοιβαίων κεφαλαίων, που επενδύουν είτε σε ελληνικές είτε σε ξένες μετοχές, β) το Optima greek balanced μικτό εσωτερικού κατέγραψε απόδοση 32,2% για το 2025, καταλαμβάνοντας την 1η θέση μεταξύ 57 μικτών αμοιβαίων κεφαλαίων. Σε ορίζοντα τετραετίας, το αμοιβαίο κεφάλαιο πέτυχε σωρευτική απόδοση 74%, που το κατέταξε στην 1η θέση μεταξύ των μικτών αμοιβαίων κεφαλαίων. Πέρα από τις δύο πρωτιές που σημείωσε η Optima Asset Management ΑΕΔΑΚ, το 2025 κατέγραψε παράλληλα και τη μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση ενεργητικού στην ελληνική αγορά αμοιβαίων κεφαλαίων. Τα κεφάλαια υπό διαχείριση αυξήθηκαν κατά 85%, το υψηλότερο ποσοστό στην ελληνική αγορά αμοιβαίων κεφαλαίων. Ενώ, σε ορίζοντα πενταετίας, η αύξηση των κεφαλαίων που διαχειρίζεται η Optima Asset Management ΑΕΔΑΚ αυξήθηκαν κατά 950%, έναντι αύξησης κατά 260% (μέσος όρος της αγοράς).
Η ΕΛΕΜΚΑ αναλαμβάνει την ανακαίνιση της Φοιτητικής Εστίας Αθηνών
Η ΕΛΕΜΚΑ, o αυτόνομος κατασκευαστικός βραχίονας του ομίλου Metlen, αναλαμβάνει το έργο ανακαίνισης της Φοιτητικής Εστίας Αθηνών (Φ.Ε.Α.) στην Πατησίων 279–281. Η σύμβαση, συνολικής εκτιμώμενης αξίας 19 εκατ., αφορά την πλήρη αναβάθμιση του ιστορικού συγκροτήματος. Αναθέτουσα Αρχή του έργου είναι το Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.). Για τη χρηματοδότηση του έργου προβλέπεται πολυετής δέσμευση ύψους 24,05 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2025–2027, στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ). Συγκεκριμένα, σύμφωνα με πληροφορίες, το έργο προβλέπει την αποκατάσταση των όψεων της εστίας και την ανακαίνιση των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων και των δωματίων, με ενσωμάτωση χώρων υγιεινής και πρόσβαση σε ΑΜΕΑ στους ορόφους των κοιτώνων. Εργασίες, επίσης, θα πραγματοποιηθούν στα υπόγεια και στο ισόγειο του κτηρίου με ανακαίνιση του φουαγιέ και διαμόρφωση της εισόδου και της αίθουσας ομιλιών, ενώ τέλος θα ανανεωθεί σημαντικά ο περιβάλλων χώρος. H ΕΛΕΜΚΑ εστιάζει σε ειδικού χαρακτήρα και κυρίως ιδιωτικά έργα. Στα τέλη του 2026 αναμένεται η Dimand να παραδώσει στην Τράπεζα Πειραιώς το εμβληματικό κτίριο της Κοραή 4, το οποίο έχει αναλάβει η ΕΛΕΜΚΑ. Ακόμη, ανέλαβε και το έργο ανάπλασης της Β’ Πλαζ Βούλας με επενδυτή την Athens Beach Club. Επίσης, εκτελεί εργασίες για την αποκατάσταση του Μεγάρου Αθηνογένους και την ανέγερση νέου κτιρίου 8 ορόφων επί της οδού Σταδίου 50 στην Αθήνα, ιδιοκτησίας Γ. Προκοπίου. Τον Δεκέμβριο του 2024 επισφραγίστηκε η συνεργασία με την VHPH Properties ΑΕ, που αφορά στην ανέγερση (στη Βούλα) του συγκροτήματος πολυτελών κατοικιών Apollo Hills των Henderson Park και Hines, με κατασκευή στατικού φορέα 28 κατοικιών.
Principia: Στην τελική ευθεία το closing της συμφωνίας με την EDPR
Μέσα στο επόμενο διάστημα αναμένεται η Principia να ανακοινώσει το closing της συμφωνίας εξαγοράς της EDP Renewables (EDPR). Υπενθυμίζεται ότι η συμφωνία αφορά την εξαγορά χαρτοφυλακίου τεσσάρων αιολικών έργων, συνολικής ισχύος 150 MW, τα οποία υπάγονται σε Συμβάσεις Αντιστάθμισης Διαφοράς (Contracts for Difference – CfD) διάρκειας 20 ετών. Με την προσθήκη των 150 MW, η συνολική εγκατεστημένη ισχύς ανανεώσιμης ενέργειας της Principia ανέρχεται πλέον σε 727 MW.
Επιπλέον, η εταιρία διαθέτει το αιολικό έργο Καφηρέας, το οποίο αποτελείται από οκτώ αιολικά πάρκα με 73 ανεμογεννήτριες και συνολική εγκατεστημένη ισχύ άνω των 167,9 MW. Παράλληλα, η εταιρεία έχει αναπτύξει στρατηγικό πλάνο και στον τομέα της αποθήκευσης, έχοντας μετατραπεί σε έναν από τους πιο δυναμικούς «παίκτες» στον κλάδο παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Πρόσφατα ολοκληρώθηκε η μονάδα αποθήκευσης της Principia με την εμπορική ονομασία «Θεμέλιο». Οι κατασκευαστικές εργασίες ξεκίνησαν τον Απρίλιο του 2025 και έως τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους είχε ολοκληρωθεί η κύρια υποδομή, ενώ είχαν ξεκινήσει και οι ηλεκτρολογικές δοκιμές. Η έναρξη της εμπορικής λειτουργίας αναμένεται τον Δεκέμβριο του 2025. Η μονάδα διαθέτει ισχύ 49 MW, εγκατεστημένη χωρητικότητα 127,04 MWh και εγγυημένη χωρητικότητα 98 MWh για δύο ώρες, προσφέροντας ουσιαστική ευελιξία στο δίκτυο. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Principia έχει εξαγοράσει και την εταιρία Dispatch Renewable Energy, η οποία διαθέτει άδειες για έργα αποθήκευσης και φωτοβολταϊκών πάρκων. Πρόσφατα εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι για την κατασκευή φωτοβολταϊκού σταθμού ισχύος 30 MW, στη θέση «Μεγάλη Πέτρα», στον Δήμο Εορδαίας της Περιφερειακής Ενότητας Κοζάνης, στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, που περιλαμβάνεται στο συγκεκριμένο χαρτοφυλάκιο αδειών. Υπενθυμίζεται ότι η Principia Energy ιδρύθηκε επίσημα τον Μάρτιο του 2024, σηματοδοτώντας τον μετασχηματισμό της Enel Green Power Hellas, μετά τη μεταβίβαση του 50% των μετοχών της στη Macquarie Asset Management. Οι δύο μέτοχοι -η Enel SpA και τα επενδυτικά κεφάλαια υπό τη διαχείριση της Macquarie- κατέχουν από κοινού την εταιρεία, με ίσα ποσοστά συμμετοχής (50%-50%).
Το πλημμυρισμένο… ΣτΕ και ο μεγάλος διαγωνισμός του ΟΣΕΘ
Ολόκληροι 17 μήνες πέρασαν από τη δημοσίευση του διεθνούς δημόσιου διαγωνισμού για την παροχή μεταφορικών υπηρεσιών με λεωφορεία στην περιαστική Θεσσαλονίκη. Ακόμη, όμως, η διαδικασία είναι σκαλωμένη σε προσφυγές των συμμετεχόντων, στην EAΔΗΣΥ και το ΣτΕ και πάλι στην ΕΑΔΗΣΥ και ξανά στο ΣτΕ. Η πιο πρόσφατη καθυστέρηση, που είναι μεν ολιγοήμερη αλλά ακολουθεί προηγούμενες, αφορά στην αναβολή, για τις 24 Φεβρουαρίου, της συζήτησης της προσφυγής της ισπανο-κυπριακής CPT, κατά της απόφασης της ΕΑΔΗΣΥ, επειδή υπηρεσίες του Συμβουλίου δεν μπόρεσαν να επιστρέψουν στην έδρα του, στο Αρσάκειο, λόγω της νεροποντής που πλημμύρισε χώρους, στους οποίους ολοκληρώνονταν οι εργασίες ανακαίνισης. Έτσι, δεν έγινε η προγραμματισμένη για τις 13 Ιανουαρίου, δικάσιμος, οπότε η μικρή αυτή νέα καθυστέρηση της διαγωνιστικής διαδικασίας δημιουργεί ερωτήματα για το πόσο θα τραβήξει ακόμη ο διαγωνισμός μέχρι να ολοκληρωθεί. Διαπιστώνεται ότι η ΟΣΕΘ ΑΕ, που διενεργεί τον διαγωνισμό, ήταν μάλλον πολύ αισιόδοξη, όταν δήλωνε… αισιόδοξη πως έως τον Νοέμβριο του 2025 θα είχε ανακηρύξει ανάδοχο για το έργο των 602 εκατ. ευρώ, που αφορά στην παραχώρηση για 10+5 χρόνια των συγκεκριμένων υπηρεσιών. Μπορεί από το «παιχνίδι» να βγήκαν σχετικά γρήγορα οι Ιταλοί της ΑΤΜ και οι Τούρκοι της GUR-SEL, αλλά η CPT, που ελέγχεται από την ισπανο-βρετανική Automoviles Luarca (ALSA), δεν ήταν διατεθειμένη να καταθέσει τα όπλα, ούτε όμως και η κ/ξ των ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης και Σερρών, με τις δύο αυτές να προχωρούν σε προσφυγές, αρχικά στην ΕΑΔΗΣΥ και μετά στο ΣτΕ. Ευτυχώς που ο ΟΣΕΘ, έγκαιρα, διεξήγαγε έναν ενδιάμεσο διαγωνισμό για τις 40 περιαστικές γραμμές στη Π.Ε. Θεσσαλονίκης, ώστε να μην υπάρξουν προβλήματα στην παροχή της δημόσιας συγκοινωνίας. Σημειωτέον, τον διαγωνισμό αυτό «πήραν» τα ΚΤΕΛ. Διευκρινίζεται ότι σύμφωνα με την απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ, η CPT έχει κοπεί από τον Διαγωνισμό για θέματα τυπικά, ενώ είχε ζητήσει να ακυρωθεί η προσφορά της ΚΤΕΛ, επειδή υπήρξε καθυστέρηση μίας ημέρας στην υπογραφή υπεύθυνης δήλωσης για το διορισμό αντικλήτου, προσφυγή που απορρίφθηκε. Το ζητούμενο είναι, πόσο μακριά μπορεί να τραβήξει αυτή η ιστορία, η οποία τουλάχιστον μέσα στο 2026 θα πρέπει να ολοκληρωθεί για να προετοιμαστεί και ο ανάδοχος. Nα σημειωθεί ότι η ALSA, ως θυγατρική της Mobico Group, είναι ισπανο-βρετανική. Η Mobico Group ελέγχεται σε μεγάλο βαθμό από το CVC Capital Partners, στο οποίο CVC μετέχουν πολλοί μεγάλοι θεσμικοί επενδυτές.
Μercosur: Θα πάει στράφι αν ακόμα και ένα εθνικό κοινοβούλιο την καταψηφίσει
Πολλά γράφτηκαν τις τελευταίες ημέρες για τη συμφωνία μεταξύ Mercosur και ΕΕ. Άλλα υπέρ, άλλα κατά, άλλα και τα δύο για την ΕΕ και την Ελλάδα. Ωστόσο, λίγη ή καθόλου έμφαση δόθηκε σε σχέση με το από πότε ακριβώς θα τεθεί σε ισχύ η συμφωνία αυτή. Πηγές από τις Βρυξέλλες επισημαίνουν πως το πιο δύσκολο κομμάτι της συμφωνίας είναι εκείνο που προβλέπει πως «θα απαιτείται επικύρωση απ’ όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ για να τεθεί σε ισχύ η Eταιρική Συμφωνία ΕΕ-Mercosur». Τι σημαίνει αυτό; Οι ίδιες πηγές εξηγούν πως θα πρέπει τα εθνικά κοινοβούλια όλων (προσοχή: όλων) των κρατών-μελών της ΕΕ να επικυρώσουν τη συμφωνία αυτή, προκειμένου να εφαρμοστεί. Πόσο καιρό θα πάρει αυτό, κανείς δεν ξέρει (αν και στις Βρυξέλλες βλέπουν ορίζοντα τουλάχιστον ενός έτους), ούτε φυσικά μπορεί να προδικάσει τα αποτελέσματα της σχετικής ψηφοφορίας π.χ. στο γαλλικό κοινοβούλιο, δεδομένης της αρνητικής στάσης του προέδρου Μακρόν στην εν λόγω συμφωνία. Ένα είναι δεδομένο: Ακόμα και ένα εθνικό κοινοβούλιο στην ΕΕ να απορρίψει τη συμφωνία, αυτή θα πάει… στράφι. Έως τότε, βέβαια, θα ισχύσει η Ενδιάμεση Εμπορική Συμφωνία (ΙTA), που αντικατοπτρίζει τον πυλώνα της συνολικής συμφωνίας ΕΕ – Mercosur για την απελευθέρωση του εμπορίου και των επενδύσεων και θα λειτουργεί ως αυτόνομη συμφωνία μέχρι να τεθεί σε ισχύ η πλήρης συμφωνία. Συνεπώς, οι συνέπειες του εμπορικού σκέλους της συμφωνίας ενδεχομένως θα αρχίσουν να είναι ορατές πριν από τις ψηφοφορίες στα εθνικά κοινοβούλια…
Ανησυχεί η Αθήνα για τις οικονομικές – πολιτικές εξελίξεις στο Βερολίνο
Ορισμένοι υποστηρίζουν πως η πολιτική είναι συμπυκνωμένη οικονομία. Αν είναι έτσι, τότε σίγουρα το παρατεταμένο οικονομικό αδιέξοδο της γερμανικής οικονομίας συμπυκνώνεται στο παρατεταμένο αδιέξοδο της γερμανικής κυβέρνησης CDU-SPD. Διπλωματικές πηγές στην Αθήνα, με πλήρη εικόνα των εξελίξεων στο Βερολίνο, αναφέρουν, με μεγάλη ανησυχία, πως εκείνο που συζητείται πλέον στη γερμανική πρωτεύουσα ολοένα και περισσότερο είναι πως, ίσως, το… αποτελεσματικότερο σενάριο για να σταματήσει η δυναμική του ακροδεξιού AfD είναι η συμμετοχή του στην επόμενη Ομοσπονδιακή κυβέρνηση μαζί με το CDU. Για όποιον δεν το έχει αντιληφθεί, το AfD δεν κονταροχτυπιέται πλέον με το CDU για την δημοσκοπική πρωτιά σε πανεθνικό επίπεδο (σ.σ. στην ανατολική Γερμανία έχει κατακτήσει κοινοβουλευτικά από το 2024…), αλλά φαίνεται να την έχει πιάσει για τα καλά… Εκείνο πλέον που σκέφτονται κυρίαρχοι πολιτικοί κύκλοι στο Βερολίνο είναι το εξής: «Μην την πατήσουμε σαν την Ιταλία». Δηλαδή, μην έρθει καπέλο το AfD ως πρώτη δύναμη πάνω από το CDU (όπως ήρθε από πάνω το κόμμα της Μελόνι στην ιταλική κεντροδεξιά κ.λπ), αλλά να προλάβει το CDU να μη χάσει την πρωτιά και άρα να μπορεί να καθορίσει τους όρους του παιχνιδιού και της κυβέρνησης που θα προκύψει μετά τις επόμενες εκλογές. Η συνταγή, σε περίπτωση κυβέρνησης CDU-AfD, είναι γνωστή, λένε οι ίδιες πηγές: Θα βάλουμε το AfD στην κυβέρνηση (σε κάποια μη σημαντικά υπουργεία) για να φθαρεί από την άσκηση της εξουσίας και έτσι να χάσει τη δημοτικότητα του. Όπως έχει συμβεί και σε άλλες περιπτώσεις σε άλλες χώρες… Βέβαια, ας μην ξεχνάμε πως η Γερμανία δεν είναι -ιστορικά – σαν τις «άλλες χώρες», ενώ δεν θέλουμε να φανταστούμε τι θα σημαίνει αυτό για την ΕΕ (μαζί και την Ελλάδα)…
Πώς 2,5 εκατ. τόνοι ελληνικού ντίζελ μπορούν να ωφελήσουν και τη Βόρεια Μακεδονία
Δεκατρία χρόνια μετά τη διακοπή της λειτουργίας του, ο πετρελαιαγωγός Θεσσαλονίκης-Βόρειας Μακεδονίας επιστρέφει σταδιακά σε λειτουργία, επαναφέροντας στο προσκήνιο μια υποδομή που μπορεί να αλλάξει τους όρους του εφοδιασμού καυσίμων στα Βαλκάνια και να δημιουργήσει μετρήσιμα οφέλη και για τις δύο πλευρές. Για τη Βόρεια Μακεδονία, η επανενεργοποίηση σημαίνει σταθερότερη τροφοδοσία, ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού και σημαντικά δημοσιονομικά έσοδα. Για την ελληνική πλευρά και τη HELLENiQ ENERGY, ανοίγει εκ νέου ένας «κάθετος» δίαυλος διάθεσης πετρελαϊκών προϊόντων προς την ευρύτερη βαλκανική ενδοχώρα, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ροές πετρελαιοειδών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη αναδιατάσσονται και η ζήτηση για ντίζελ καταγράφει αυξητικές τάσεις όσο υποχωρεί η παρουσία ρωσικών προϊόντων. Όπως προκύπτει από τις τοποθετήσεις του διευθυντή της AD Naftovod, Ράντοβαν Μιλόσοσκι στον ειδησεογραφικό ιστότοπο «faktor» τα οφέλη μπορούν να μεταφραστούν σε σταθερό δημοσιονομικό όφελος. Η κυβέρνηση όρισε τον περασμένο μήνα ότι η τιμή της υπηρεσίας μεταφοράς θα είναι 20,07 ευρώ ανά μεταφερόμενο κυβικό μέτρο. Με βάση την εκτίμηση ότι ετησίως μπορούν να διακινούνται έως 3 εκατ. κυβικά μέτρα πετρελαίου και άλλων καυσίμων, η δυνητική συνολική «πίτα» εσόδων μπορεί να φτάσει έως και τα 60 εκατ. ευρώ. Δεδομένου ότι η Βόρεια Μακεδονία συμμετέχει με 20% στη VARDAX μέσω της AD Naftovod, το κράτος θα μπορούσε να εξασφαλίζει ετήσια έσοδα άνω των 10 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για μια προοπτική που, όπως τονίζεται, διαφοροποιεί πλήρως την εικόνα των δύο εταιρειών. Οι πρώτες ροές που πραγματοποιήθηκαν παραμονές Πρωτοχρονιάς είχαν προπαρασκευαστικό χαρακτήρα, με σκοπό τον καθαρισμό και την προετοιμασία του αγωγού, ώστε να διασφαλιστεί σταθερή ποιότητα προϊόντων πριν από την πλήρη εμπορική αξιοποίηση. Η πρώτη κανονική παράδοση μέσω του αγωγού τοποθετείται τέλη Ιανουαρίου σηματοδοτώντας και την επίσημη έναρξη. Ο κ. Μιλόσοσκι ξεκαθαρίζει ότι όσα έχουν γίνει μέχρι σήμερα εντάσσονται στο τεχνικό σκέλος της επανενεργοποίησης και αφορούν την προετοιμασία του συστήματος. Αυτή τη στιγμή όπως σημειώνει βρίσκεται σε εξέλιξη η εγκατάσταση περίπου 18 βαλβίδων, οι οποίες είναι απαραίτητες ώστε, στο συνοριακό σημείο, να γίνεται ακριβής μέτρηση της ποσότητας πετρελαίου που παραλαμβάνεται από τη Helleniq Energy. «Όλα τα τεχνικά εμπόδια έχουν ξεπεραστεί και αναμένω αυτό να αποτελέσει μια στρατηγικά πολύ σημαντική αρχή για τη χώρα μας και για τη γειτονία, λαμβάνοντας υπόψη τα σημερινά γεωπολιτικά δεδομένα». Ο πετρελαιαγωγός συνδέει τις εγκαταστάσεις διύλισης της Θεσσαλονίκης με εκείνες της OKTA στη Βόρεια Μακεδονία, σε μια γραμμή μήκους περίπου 214 χιλιομέτρων, εκ των οποίων περί τα 70 χιλιόμετρα βρίσκονται εντός ελληνικού εδάφους. Διαχειρίστρια εταιρεία είναι η VARDAX S.A., κοινοπραξία στην οποία η HELLENiQ ENERGY συμμετέχει με 80%, ενώ η Βόρεια Μακεδονία έχει παρουσία με 20% μέσω της AD Naftovod. Μετά τις επενδύσεις εκσυγχρονισμού, ο αγωγός διαθέτει δυναμικότητα μεταφοράς περίπου 2,5 εκατ. τόνων ετησίως σε αργό πετρέλαιο και πετρελαϊκά προϊόντα, με το ντίζελ να αποτελεί σήμερα το βασικό φορτίο και τον αγωγό να στοχεύει στη διακίνηση τελικών προϊόντων προς τις βαλκανικές αγορές. Οι τελικοί αποδέκτες της ροής, πέρα από τη Βόρεια Μακεδονία, είναι το Κόσοβο, η νότια Σερβία και, σε μικρότερο βαθμό, η Βουλγαρία, ενισχύοντας τη δυναμική του διαδρόμου ως περιφερειακού καναλιού εφοδιασμού.
Η μάχη των Ελλήνων εφοπλιστών για την κορυφή της ναυτιλιακής αγοράς
Οι Έλληνες εφοπλιστές συνεχίζουν να δείχνουν την ισχύ τους στην αγορά των VLCC, εξασφαλίζοντας σημαντικά μακροχρόνια συμβόλαια, που τους κρατούν στην κορυφή. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η ναύλωση της Maran Mars του Angelicoussis Group από την Aramco για τρία χρόνια, έναντι 52.000 δολαρίων ημερησίως. Παράλληλα, η Mitsui OSK Lines συμφώνησε για τη ναύλωση της Nave Allegro της Navios Maritime Partners για πέντε χρόνια, δείχνοντας τη στρατηγική επιμονή των ελληνικών ομίλων σε σταθερές και προσεκτικά σχεδιασμένες κινήσεις. Στον αντίποδα, η Sinokor Maritime, υπό τον Ga-Hyun Chung, εισάγει μια νέα δυναμική στην αγορά. Με στρατηγική συσσώρευση στόλου μέσω χρονοναυλώσεων, η κορεατική εταιρεία έχει δεσμεύσει τουλάχιστον 14 VLCC το τελευταίο χρονικό διάστημα, φέρνοντας ταχύτητα και ένταση στις ισορροπίες μεταξύ prompt και term ναύλων. Η ταχεία επέκταση της Sinokor προκαλεί αναπροσαρμογές στην αγορά και αναδεικνύει τη σημασία της στρατηγικής κίνησης στον στόλο. Το αποτέλεσμα είναι μια αγορά διχασμένη σε δύο κόσμους: Tην παραδοσιακή ελληνική σχολή, που παίζει με σταθερότητα και προβλεψιμότητα και τη Sinokor, που φέρνει ταχύτητα, οξυδέρκεια και ένταση στη δυναμική των ναύλων. Το παιχνίδι μόλις άρχισε, και οι εξελίξεις θα αναδείξουν ποιοι θα καθορίσουν τους κανόνες της αγοράς τα επόμενα χρόνια.
Η επιστροφή της Maersk στη διώρυγα του Σουέζ
Η επιστροφή της Maersk στη διαδρομή διαμέσου της Διώρυγας του Σουέζ μετά από δύο χρόνια απουσίας δεν είναι απλώς μια τεχνική αλλαγή δρομολογίων, αλλά μια στρατηγική κίνηση που στέλνει σαφές μήνυμα στην αγορά των container ships. Οι Έλληνες πλοιοκτήτες, οι οποίοι παραδοσιακά κρατούν ισχυρή θέση στην αγορά με σταθερά και μακροχρόνια δρομολόγια, παρακολουθούν προσεκτικά αυτήν την επανεμφάνιση της δανέζικης ναυτιλιακής, η οποία επενδύει σε δομημένες και αποδοτικές γραμμές μεταφοράς, αξιοποιώντας την πιο σύντομη και βιώσιμη διαδρομή μέσω Σουέζ-Ερυθράς Θάλασσας-Μπαμπ ελ Μαντέμπ, σύμφωνα με το Tradewinds. Η Maersk συνδυάζει με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα δοκιμαστικά περάσματα, στενή παρακολούθηση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και σχέδια εναλλακτικής διαδρομής μέσω του Ακρωτηρίου Καλής Ελπίδας. Αυτή η ευελιξία καθιστά την εταιρεία ικανή να αντιδράσει γρήγορα σε απρόβλεπτες εξελίξεις, χωρίς να θυσιάζει χρόνους διέλευσης ή σταθερότητα υπηρεσίας. Η αυξανόμενη κίνηση container ships στο Σουέζ, με 26 πλοία την εβδομάδα που έληξε στις 11 Ιανουαρίου, δείχνει ότι η αγορά ανταποκρίνεται θετικά. Η επιστροφή της Maersk αποτελεί σημείο αναφοράς για τη σταθερότητα και την αποδοτικότητα των διεθνών δρομολογίων, ενώ αναδεικνύει τη σημασία στρατηγικής συνεργασίας με τις Αρχές της Διώρυγας του Σουέζ. Σε μια περίοδο αβεβαιότητας, η κίνηση αυτή δείχνει ότι η σωστή προετοιμασία και στρατηγική σχεδίαση είναι τα κλειδιά για επιτυχημένη ναυτιλιακή διαχείριση.
Οι ξενοδόχοι, ο αιγιαλός και το άρθρο 19
Στα «ψιλά» της τουριστικής επικαιρότητας, αλλά με καθόλου μικρές επιπτώσεις, η επιστολή της ΠΟΞ προς τον Κυριάκο Πιερρακάκη για το άρθρο 19 του ν. 5092/2024. Η διάταξη που προβλέπει πενταετή αποκλεισμό από κάθε παραχώρηση αιγιαλού και παραλίας σε περίπτωση αυθαίρετης κατάληψης, μπορεί στα χαρτιά να μοιάζει αυστηρή και «παιδαγωγική». Στην πράξη, όμως, κινδυνεύει να λειτουργήσει τιμωρητικά για επιχειρήσεις που δεν παίζουν εκτός κανόνων, αλλά εγκλωβίζονται σε διοικητικές καθυστερήσεις, όπως επισημαίνει η ΠΟΞ στην επιστολή της προς τον Κυριάκο Πιερρακάκη. Οι ξενοδόχοι λένε το προφανές: τα ομπρελοκαθίσματα μπροστά στο ξενοδοχείο δεν είναι πολυτέλεια, αλλά όρος συμβολαίων με tour operators. Αν χαθεί αυτή η δυνατότητα, δεν μιλάμε για πρόστιμο, αλλά για πλήγμα στη βιωσιμότητα. Και όταν ο νόμος «τιμωρεί» όχι μόνο τον επιχειρηματία αλλά και συγγενείς, συζύγους και εταιρικές συμμετοχές, τότε το μέτρο αρχίζει να θυμίζει συλλογική ευθύνη. Το ενδιαφέρον είναι αλλού: η πρόταση της ΠΟΞ να ολοκληρώνονται οι παραχωρήσεις έως τον Νοέμβριο. Εκεί βρίσκεται η ουσία. Γιατί αν το κράτος δεν μπορεί να τρέξει τις διαδικασίες εγκαίρως, δύσκολα πείθει ότι φταίνε πάντα οι επιχειρήσεις.
Ο αστερίσκος στις στοχευμένες φορολογικές παρεμβάσεις
Οι στοχευμένες φορολογικές παρεμβάσεις, παρότι συχνά υιοθετούνται με στόχο τη διόρθωση αδικιών ή τη στήριξη συγκεκριμένων ομάδων, τείνουν να περιορίζουν περαιτέρω μια ήδη στενή φορολογική βάση. Η πρακτική αυτή μπορεί να επιβαρύνει δυσανάλογα συγκεκριμένους φορολογούμενους, να αυξάνει την πολυπλοκότητα του φορολογικού συστήματος και να δημιουργεί κίνητρα φοροαποφυγής και προσοδοθηρικής πίεσης. Τα παραπάνω λένε οι οικονομολόγοι του Κέντρου Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ), με 6 στα 10 μέλη του Ελληνικού Πάνελ Οικονομολόγων του ΚΕΦΙΜ να προτείνουν οι τυχόν μελλοντικές φορολογικές ελαφρύνσεις να έχουν οριζόντιο αντί για στοχευμένο χαρακτήρα. Σημειώνεται ότι στο Πάνελ του ΚΕΦΙΜ συμμετέχουν 75 οικονομολόγοι από 59 πανεπιστήμια και φορείς σε 11 χώρες. Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με τον Δείκτη Φορολογικής Ανταγωνιστικότητας του Tax Foundation για το 2025, τον οποίο παρουσιάζει ετησίως το ΚΕΦΙΜ στην Ελλάδα και αποτιμά την απλότητα, την ηπιότητα, την ουδετερότητα και την σταθερότητα των φορολογικών συστημάτων, η χώρα μας καταλαμβάνει την 23η θέση μεταξύ 38 χωρών του ΟΟΣΑ, σημειώνοντας βελτίωση τριών θέσεων σε σχέση με την προηγούμενη κατάταξη.
Η πρόταση αναθεώρησης που κάνει άνω κάτω το ΕΜΠ
Αναταραχή έχει προκαλέσει στο ΕΜΠ κίνηση της Πρυτανείας με σαφές πολιτικό και συμβολικό φορτίο. Την Τετάρτη, σε συνεδρίαση της Επιτροπής Ερευνών του ΕΜΠ, προτάθηκε εκτάκτως η αναθεώρηση του Άρθρου 2 του Οδηγού Χρηματοδότησης και Διαχείρισης του ΕΛΚΕ, που αφορά τις βασικές αρχές δεοντολογίας και την ερευνητική αποστολή του Ιδρύματος. Η προτεινόμενη αλλαγή προβλέπει την αφαίρεση της φράσης: «Η ιστορία του ΕΜΠ είναι συνδεδεμένη με αγώνες για την ελευθερία και την ειρήνη. Για τον λόγο αυτό στο ΕΜΠ δεν επιτρέπεται η διεξαγωγή ή συμμετοχή σε έρευνες για πολεμικούς σκοπούς οποιασδήποτε μορφής, με εξαίρεση την έρευνα για τις αμυντικές ανάγκες της χώρας και δεν αναλαμβάνονται έρευνες με χρηματοδότηση από διεθνείς στρατιωτικούς συνασπισμούς». Η κίνηση έχει προκαλέσει αντιδράσεις, με ψηφίσματα κατά της αναθεώρησης, προς το παρόν, από τον Σύλλογο Διοικητικών Υπαλλήλων του ΕΜΠ και από το πανελλαδικό Σωματείο Εργαζομένων στην Έρευνα και την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση (ΣΕΡΕΤΕ), κάνοντας λόγο για αλλοίωση του θεσμικού και ηθικού πλαισίου της έρευνας. Το ζήτημα οδηγείται πλέον στη Σύγκλητο σήμερα, Παρασκευή, όπου θα κριθεί εάν η αλλαγή θα περάσει ή θα ανοίξει μια πιο ευρεία σύγκρουση στο εσωτερικό του ΕΜΠ με την εμπλοκή και των φοιτητικών συλλόγων.
