Η ρωσική Gazprom και ο ουγγρικός ενεργειακός κολοσσός MOL κατέληξαν σε συμφωνία για τη μεταβίβαση των μετοχών της Naftna Industrija Srbije (NIS), ανακοίνωσε τη Δευτέρα η Σέρβα Υπουργός Μεταλλείων και Ενέργειας, Ντουμπράβκα Τζέντοβιτς-Χαντάνοβιτς. Στο πλαίσιο της συμφωνίας, το Βελιγράδι πρόκειται να αυξήσει το μερίδιό του στην εταιρεία κατά 5%.
Σύμφωνα με την υπουργό, οι όροι του deal θα υποβληθούν σύντομα προς έγκριση στο Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ. Η ίδια πρόσθεσε πως στη συναλλαγή αναμένεται να συμμετάσχουν και «εταίροι από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα».
Ενίσχυση του σερβικού ελέγχου
Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει τις πρόσφατες δηλώσεις του Ούγγρου Υπουργού Εξωτερικών, Πέτερ Σιγιάρτο, ο οποίος είχε προαναγγείλει την απόκτηση του πλειοψηφικού πακέτου της NIS από τη MOL.
«Η Σερβία κατάφερε να βελτιώσει τη θέση της στις διαπραγματεύσεις συγκριτικά με το 2008», δήλωσε η Τζέντοβιτς-Χαντάνοβιτς, επισημαίνοντας ότι η αύξηση του μεριδίου της χώρας πάνω από το 30% θα εξασφαλίσει ευρύτερα δικαιώματα λήψης αποφάσεων και προστασία των συμφερόντων των πολιτών.
Η συμφωνία αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τις 24 Μαρτίου, ενώ περιλαμβάνει δέσμευση της MOL για τη διατήρηση της λειτουργίας του διυλιστηρίου στο Πάντσεβο.
Το βάρος των κυρώσεων
Η πώληση κατέστη επιβεβλημένη λόγω των αμερικανικών κυρώσεων. Τον Ιανουάριο του 2025, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ ενέταξε τη NIS στη λίστα κυρώσεων μαζί με την πλειοψηφική μέτοχο Gazprom Neft. Οι περιορισμοί τέθηκαν σε ισχύ στις 9 Οκτωβρίου 2025, αναγκάζοντας τους Ρώσους ιδιοκτήτες να αναζητήσουν τρίτο μέρος για τη μεταβίβαση του ελέγχου.
Επί του παρόντος, η NIS λειτουργεί υπό προσωρινή άδεια από τις ΗΠΑ, η οποία εκπνέει στις 23 Ιανουαρίου 2026.
Η NIS αποτελεί τον στρατηγικό ενεργειακό πυλώνα της Σερβίας, με εγκαταστάσεις επίσης σε Βουλγαρία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Ουγγαρία και Ρουμανία. Μέχρι σήμερα, η Gazprom Neft κατείχε το 44,85%, η Σερβία το 29,87% και η JSC Intelligence το 11,3%.
