«Χαμηλές πτήσεις» καταγράφει το ενδιαφέρον αγροτών για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε καλλιέργειες, όπως δείχνουν οι αιτήσεις που έχουν κατατεθεί για την κατακύρωση λειτουργικής ενίσχυσης. Απόδειξη το γεγονός ότι, σύμφωνα με πληροφορίες του powergame.gr, μέχρι και την Παρασκευή είχαν υποβληθεί 200 αιτήματα συνολικής ισχύος λίγο πάνω από 35 MW.
Ενδεικτικό της μικρής ανταπόκρισης των αγροτών είναι ότι μέσω του μέτρου μπορούν να διεκδικήσουν εγγυημένο έσοδο ηλιακά συστήματα συνολικής ισχύος 130 MW, με πλαφόν 10 MW σε κάθε μία από τις 13 Περιφέρειες. Ως συνέπεια, οι αιτήσεις που έχουν υποβληθεί έως τώρα δεν καλύπτουν ούτε το 30% της διαθέσιμης ισχύος.
Το έως τώρα χλιαρό ενδιαφέρον δεν μπορεί επίσης να δικαιολογηθεί από το γεγονός ότι η έναρξη υποβολής αιτήσεων έγινε στις 4 Μαρτίου, δηλαδή μόλις από 13 ημέρες. Κι αυτό γιατί τα αιτήματα θα αξιολογηθούν με κριτήριο τη χρονική προτεραιότητα κατάθεσής τους, επομένως όσοι αγρότες επιδίωκαν να εγκαταστήσουν ένα ηλιακό σύστημα είχαν σημαντικό κίνητρο να επισπεύσουν τη διαδικασία υποβολής, για να διασφαλίσουν την ένταξή τους στο μέτρο.
Η απαγόρευση για γη υψηλής παραγωγικότητας
Μάλιστα, σύμφωνα με στελέχη του κλάδου, η εικόνα που υπήρχε πριν από την εκκίνηση εφαρμογής του μέτρου ήταν πως αρκετοί αγρότες είχαν προετοιμαστεί για να υποβάλουν «φακέλους» – εκτιμώντας ότι θα υπήρχαν Περιφέρειες όπου το πλαφόν των 10 MW θα εξαντλείτο εν ριπή οφθαλμού. Ωστόσο, φαίνεται πως μία σημαντική μερίδα ενδιαφερομένων τελικά υπαναχώρησε, διαπιστώνοντας «αγκάθια» στο μέτρο.
Πρώτο «αγκάθι» αποτελεί η απαγόρευση εγκατάστασης των φωτοβολταϊκών σε καλλιέργειες σε γη υψηλής παραγωγικότητας – με εξαίρεση τα θερμοκήπια. Με βάση ανθρώπους της αγοράς, στην πράξη αυτός ο περιορισμός σημαίνει πως μένουν εκτός του μέτρου οι αγροτικές καλλιέργειες σε ολόκληρες περιοχές, όπως η Θεσσαλία. Κι αυτό γιατί πρόκειται για περιοχές όπου σχεδόν όλες οι καλλιεργούμενες εκτάσεις περιλαμβάνονται στη γη υψηλής παραγωγικότητας.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η απαγόρευση είναι αυστηρή, κατ΄αρχάς γιατί τα αγρο-φωτοβολταϊκά δεν «ανταγωνίζονται» τις αγροτικές καλλιέργειες. Επίσης, έτσι κι αλλιώς το πλαφόν των 10 MW σημαίνει πως τα συστήματα θα καταλάμβαναν πολύ μικρές εκτάσεις, της τάξης των 100-140 στρεμμάτων.
Ανεπαρκές εγγυημένο έσοδο
Εξίσου σημαντικό εμπόδιο αποτελεί η διαφαινόμενη -σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις- χαμηλή λειτουργική ενίσχυση με την οποία τα συστήματα θα πωλούν την παραγωγή τους στο δίκτυο. Με βάση τα έως τώρα δεδομένα, η τιμή αυτή θα είναι 6,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Αν και υπάρχει η δυνατότητα το ΥΠΕΝ να αυξήσει την ταρίφα, σύμφωνα με πηγές του υπουργείου το ενδεχόμενο αυτό δεν είναι πιθανό.
Η διατήρηση όμως της ταρίφας σε χαμηλά επίπεδα καθιστά αμφίβολη την οικονομική βιωσιμότητα των αγρο-φωτοβολταϊκών, με δεδομένο ότι το κόστος κατασκευής τους είναι μεγαλύτερο από τα «απλά» ηλιακά πάρκα. Το επιπλέον κόστος αφορά τις βάσεις έδρασης των συστημάτων, καθώς αυτά θα εγκαθίστανται τουλάχιστον 2,10 μέτρα πάνω από το καλλιεργούμενο έδαφος.
Οι υποδομές στήριξης εκτιμάται πως ανεβάζουν το κόστος κατά 15.000-30.000 ευρώ. Επομένως, θα πρέπει με την ταρίφα να αποσβεστεί υψηλότερη επένδυση.
Μέχρι δύο συστήματα
Υπενθυμίζεται ότι το μέτρο αφορά κατ’ επάγγελμα αγρότες, ή τρίτα νομικά ή φυσικά πρόσωπα, εφόσον τα πρόσωπα αυτά έχουν συνάψει σχετική συμφωνία με τους κατόχους ή διαχειριστές των καλλιεργούμενων εκτάσεων ή θερμοκηπιακών εγκαταστάσεων. Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, άμεσα ή έμμεσα, μέσω της συμμετοχής του στη διοίκηση ή ως μέτοχος, εταίρος ή μέλος νομικού προσώπου με οποιοδήποτε ποσοστό συμμετοχής, επιτρέπεται να εγκαταστήσει μέχρι δύο αγρο-φωτοβολταϊκά σε καλλιεργούμενη αγροτική έκταση ή θερμοκηπιακή εγκατάσταση που νομίμως κατέχει.
Τα φωτοβολταϊκά θα μπορούν να συνδυαστούν με μπαταρίες ωφέλιμης χωρητικότητας τουλάχιστον 1 ώρας της εγκατεστημένης ισχύος του ηλιακού συστήματος. Για τη λήψη οριστικής προσφοράς σύνδεσης, εφόσον απαιτείται, ή τη σύναψη σύμβασης σύνδεσης, οι ενδιαφερόμενοι καταθέτουν αίτηση στον ΔΕΔΔΗΕ από τις 4 Μαρτίου. Ο Διαχειριστής κατανέμει τα αιτήματα ανά Περιφέρεια και τα αξιολογεί με κριτήριο τη χρονική προτεραιότητα κατάθεσής τους.
Τα αιτήματα κατατάσσονται στην Ομάδα Β της σειράς προτεραιοτήτων, ενώ η οριστική προσφορά σύνδεσης ή η σύμβαση σύνδεσης, χορηγείται ή συνάπτεται αντίστοιχα, εντός 2 μηνών από την υποβολή της σχετικής αίτησης. Για όσα έργα ενταχθούν στο μέτρο, οι ιδιοκτήτες τους θα υπογράψουν με τον ΔΑΠΕΕΠ Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής (ΣΕΣΤ). Μόλις καλυφθεί το όριο των 10 Μεγαβάτ σε μία Περιφέρεια, τότε θα απορριφθούν οι υπόλοιπες αιτήσεις για τη συγκεκριμένη Περιφέρεια.