Υπάρχουν εταιρείες που ακολουθούν τις εξελίξεις και εταιρείες που τις διαμορφώνουν. Η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή ανήκει στη δεύτερη κατηγορία, καθώς ο χαρακτηρισμός «πρωτεργάτης» βρίσκεται στον πυρήνα της πορείας της. Από τα πρώτα της βήματα, σε μια εποχή που οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας βρίσκονταν στο περιθώριο του ενεργειακού σχεδιασμού, μέχρι τη σημερινή της θέση ως ένας από τους βασικούς πυλώνες της ενεργειακής μετάβασης («στο άρμα» πλέον ενός παγκόσμιου κολοσσού), η εταιρεία λειτούργησε ως ένας σταθερός και αξιόπιστος πρεσβευτής των πράσινων επενδύσεων στην Ελλάδα.
Η ίδρυση της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, το 1997, έγινε σε μια περίοδο όπου το ενεργειακό τοπίο κυριαρχούνταν από τα ορυκτά καύσιμα. Οι ΑΠΕ αντιμετωπίζονταν εν πολλοίς ως «φτωχός συγγενής», με τη συμμετοχή τους στο μίγμα ηλεκτροπαραγωγής να μην ξεπερνά το 7-9%. Σε αυτό το περιβάλλον, η απόφαση της διοίκησης του Ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ (και προσωπικά του προέδρου και CEO του Ομίλου, Γιώργου Περιστέρη) να επενδύσει συστηματικά στις ανανεώσιμες πηγές κάθε άλλο παρά αυτονόητη ήταν – και εξόχως διορατική, όπως αποδεικνύεται εκ των υστέρων.
Στρατηγική διορατικότητα
Πίσω από αυτή την επιλογή βρισκόταν η πεποίθηση ότι η ενεργειακή αγορά θα άλλαζε ριζικά τις επόμενες 10ετίες. Λόγοι όπως η ανάγκη για περιορισμό των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, σε συνδυασμό με την ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας, θα αναδείκνυαν στην πορεία τις ΑΠΕ σε βασικό πυλώνα των ενεργειακών συστημάτων. Ωστόσο, πίσω στο τέλος της προηγούμενης χιλιετίας, λίγες εγχώριες εταιρείες θεωρούσαν πως θα μπορούσαν σε αυτούς τους λόγους να βασίζουν τη στρατηγική τους ταυτότητα.
Σήμερα, το αποτέλεσμα αυτής της στρατηγικής αποτυπώνεται με σαφή τρόπο. Στις δεκαετίες που μεσολάβησαν, η εταιρεία ανέπτυξε ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο έργων, συμβάλλοντας καθοριστικά και στη διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών στην ελληνική αγορά. Ιδιαίτερα στον τομέα της αιολικής ενέργειας, το «αποτύπωμά» της υπήρξε καθοριστικό. Ως αποτέλεσμα, αποτελεί ένας από τους βασικούς πρωταγωνιστές για την έως τώρα αξιοποίηση του πλούσιου ελληνικού αιολικού δυναμικού.
Ηγετική θέση στην αιολική ενέργεια
Είναι ενδεικτικό ότι ακόμη και σήμερα η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή διατηρεί ηγετική θέση στον συγκεκριμένο τομέα, κατέχοντας το μεγαλύτερο μερίδιο εγκατεστημένης ισχύος σε αιολικά πάρκα στην Ελλάδα. Με συνολική ισχύ που αγγίζει τα 1.034 MW μόνο στην εγχώρια αγορά, η παρουσία της αποτελεί σημείο αναφοράς για τον κλάδο.
Ωστόσο, η ανάπτυξη της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή δεν περιορίστηκε εντός των ελληνικών συνόρων. Ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 2000, η εταιρεία άρχισε να διερευνά τις δυνατότητες επέκτασης στο εξωτερικό, προσδοκώντας να αξιοποιήσει τον διεθνή χαρακτήρα της ενεργειακής μετάβασης. Σήμερα, διαθέτει συνολικά 76 αιολικά πάρκα ισχύος 1516,3 MW, σε αγορές όπως η Πολωνία και η Βουλγαρία εκτός από την Ελλάδα, επιβεβαιώνοντας τη δυνατότητά της να λειτουργεί ανταγωνιστικά και σε διαφορετικά ρυθμιστικά και επιχειρηματικά περιβάλλοντα.
Τεχνολογική διαφοροποίηση
Παράλληλα, ιδιαίτερη σημασία έχει η στρατηγική επιλογή της τεχνολογικής διαφοροποίησης. Αν και η αιολική ενέργεια αποτέλεσε τον βασικό πυλώνα ανάπτυξης, η εταιρεία δεν περιορίστηκε σε αυτήν. Αντίθετα, επένδυσε σε φωτοβολταϊκά έργα, μικρά υδροηλεκτρικά, αλλά και μονάδες βιοαερίου, διαμορφώνοντας ένα πολυσχιδές ενεργειακό χαρτοφυλάκιο. Αυτή η διαφοροποίηση δεν ενίσχυσε μόνο την ανθεκτικότητα της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή απέναντι στις διακυμάνσεις της αγοράς, αλλά ανέδειξε και την ικανότητά της να ενσωματώνει διαφορετικές τεχνολογίες σε ένα ενιαίο επιχειρηματικό μοντέλο.
Η καινοτομία αποτελεί ένα ακόμη χαρακτηριστικό που διατρέχει τη δραστηριότητα της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή. Η ανάπτυξη έργων που υπερβαίνουν τα συμβατικά πρότυπα της αγοράς επιβεβαιώνει τη διάθεση της εταιρείας να επενδύει σε λύσεις με υψηλή προστιθέμενη αξία. Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελεί το αιολικό πάρκο στο νησί Άγιος Γεώργιος, μία βραχώδη νησίδα που βρίσκεται στην είσοδο του Σαρωνικού κόλπου. Ως αποτέλεσμα, το σημείο εγκατάστασης του πάρκου το κάνει να μοιάζει περισσότερο με υπεράκτια εγκατάσταση, παρά με χερσαίο αιολικό σταθμό.
Με το βλέμμα στο μέλλον της ενέργειας
Την ίδια στιγμή, η εταιρεία συμμετέχει ενεργά στην ανάπτυξη και (συμβατικών) υπεράκτιων αιολικών πάρκων, έναν τομέα που αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο μέλλον της ενεργειακής μετάβασης. Έτσι, μαζί με τη ΔΕΗ και τη Motor Oil, περιλαμβάνεται στους τρεις πρώτους «παίκτες» που αναπτύσσουν μονάδες εγκατεστημένες στη θάλασσα – ανοικτά της Αλεξανδρούπολης, συνολικής ισχύος 600 MW.
Ιδιαίτερη βαρύτητα και καινοτομία «φέρει» επίσης η δραστηριοποίηση στον τομέα της αποθήκευσης ενέργειας. Η κατασκευή της μονάδας αντλησιοταμίευσης στην Αμφιλοχία αποτελεί ένα από τα πιο πρωτοποριακά και φιλόδοξα έργα του είδους του στην Ευρώπη. Σε ένα ενεργειακό σύστημα με υψηλή διείσδυση ΑΠΕ, η δυνατότητα μακρόχρονης αποθήκευσης αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση της ευστάθειας του δικτύου και της όσο το δυνατόν μεγαλύτερης αξιοποίησης της πράσινης παραγωγής. Επομένως, με αυτό το έργο, η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή τοποθετείται στην «καρδιά» της επόμενης ημέρας της ενεργειακής μετάβασης.
Η εξαγορά-ορόσημο από τη Masdar
Αναμφισβήτητα, το πιο ηχηρό επιβεβαιωτικό στοιχείο για το παρόν και το μέλλον της εταιρείας είναι η εξαγορά του 100% του μετοχικού της κεφαλαίου από τη Masdar. Η συμφωνία, που ολοκληρώθηκε τον Απρίλιο του 2025, αποτέλεσε μία από τις μεγαλύτερες ενεργειακές συναλλαγές στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τη μεγαλύτερη στην ιστορία του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Στη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ «πέρασε» η διαχείριση απορριμμάτων και τα υπόλοιπα επιχειρηματικά αντικείμενα της πρώην θυγατρικής της, όπως η ψηφιοποίηση των αστικών συγκοινωνιών (ηλεκτρονικό εισιτήριο). Βάσει του προσφερθέντος τιμήματος, η συνολική επιχειρηματική αξία ανήλθε στα 3,2 δισεκατομμύρια ευρώ, ένα νούμερο που δεν αντανακλά μόνο το οικονομικό «ειδικό βάρος» της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, αλλά και τη στρατηγική της σημασία.
Εφαλτήριο για τον κολοσσό από το Άμπου Ντάμπι
Η επιλογή της Masdar να επενδύσει στην ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, καταβάλλοντας ένα τόσο υψηλό ποσό, καταδεικνύει μία σειρά από ποιοτικά χαρακτηριστικά της πρώην πλέον θυγατρικής της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ. Χαρακτηριστικά που ξεκινούν από το ώριμο και διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο έργων και τη γεωγραφική τους διασπορά και φτάνουν μέχρι τις σταθερές ταμειακές ροές, αλλά και την τεχνογνωσία στην ανάπτυξη και διαχείριση σύνθετων ενεργειακών υποδομών. Για τον ενεργειακό κολοσσό από το Άμπου Ντάμπι, η ελληνική εταιρεία λειτουργεί ως στρατηγικό σημείο εισόδου και ανάπτυξης στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα αναδεικνύεται σε περιφερειακό κόμβο για τις δραστηριότητες της Masdar, με την ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στον συντονισμό και την επέκταση των επενδύσεων. Όπως είναι φυσικό, η στρατηγική αυτή συνδέεται με τους ευρύτερους στόχους της Masdar για την ανάπτυξη ενός παγκόσμιου χαρτοφυλακίου καθαρής ενέργειας που θα φτάσει τα 100 GW έως το 2030.
Ένα success story με προοπτική συνέχειας
Πρόκειται για έναν ιδιαίτερα φιλόδοξο στόχο, ο οποίος προϋποθέτει επενδύσεις δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων. Σε αυτή τη διαδρομή, η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή δεν αποτελεί απλώς ένα επιμέρους asset, αλλά έναν βασικό αναπτυξιακό «εργαλείο» της Masdar. Σε επίπεδο εγχώριας αγοράς, η επόμενη ημέρα για την εταιρεία συνδέεται με τη συνέχιση της επενδυτικής δραστηριότητας, την ενίσχυση της παρουσίας σε νέες τεχνολογίες και την αξιοποίηση των συνεργειών που προκύπτουν από τη νέα μετοχική σύνθεση.
Κοιτώντας τη συνολική πορεία της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, γίνεται σαφές ότι το success story της ήταν το αποτέλεσμα μιας συνεκτικής στρατηγικής, με κύριο χαρακτηριστικό την έγκαιρη διάγνωση των τάσεων. Ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της διαδρομής της είναι ότι απέδειξε στην πράξη πως οι πράσινες επενδύσεις δεν αποτελούν απλώς μια περιβαλλοντική επιλογή, αλλά ένα βιώσιμο και αποδοτικό επιχειρηματικό μοντέλο. Σε μια χώρα όπου η ενεργειακή μετάβαση αντιμετωπίστηκε για χρόνια με επιφυλακτικότητα, η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή λειτούργησε ως παράδειγμα προς μίμηση.
