Οι Ευρωπαίοι μετατρέπουν ολοένα και περισσότερο τους φράχτες των κήπων τους σε μικρά φωτοβολταϊκά πάρκα. Είναι όμως αυτή η τάση ένα απλό τέχνασμα ή μια έξυπνη λύση για μεγαλύτερη ενεργειακή ανεξαρτησία;
Η ηλιακή ενέργεια ήδη συμβάλει στη μείωση του κόστους των ορυκτών καυσίμων στην Ευρώπη εν μέσω της κρίσης με το Ιράν και έχει χαρακτηριστεί ως το «λαμπρό αστέρι» της ενεργειακής μετάβασης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση της SolarPower Europe, η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τον ήλιο έχει ήδη εξοικονομήσει στην Ευρώπη περίπου 12,8 δισ. ευρώ, μειώνοντας τις εισαγωγές φυσικού αερίου από την έναρξη της σύγκρουσης.
Αυτό μεταφράζεται σε εξοικονόμηση περίπου 136 εκατ. ευρώ ημερησίως, παρά το γεγονός ότι τα απαρχαιωμένα ευρωπαϊκά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας εξακολουθούν να καθυστερούν έργα καθαρής ενέργειας αξίας σχεδόν 100 δισ. ευρώ.
Αυξημένο ενδιαφέρον για τα φωτοβολταϊκά
Το ενδιαφέρον για τα παραδοσιακά φωτοβολταϊκά στις στέγες αυξήθηκε σημαντικά μετά τις απειλές για τα Στενά του Ορμούζ, το κρίσιμο πέρασμα από το οποίο διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου.
Στη Γερμανία, η εταιρεία ανανεώσιμων πηγών ενέργειας Enpal BV κατέγραψε αύξηση 30% στις αιτήσεις για φωτοβολταϊκά συστήματα μετά την έναρξη της κρίσης, ενώ η 1KOMMA5° GmbH ανέφερε σχεδόν διπλασιασμό του ενδιαφέροντος.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η ενεργειακή εταιρεία EON είδε το ενδιαφέρον για ηλιακά συστήματα να αυξάνεται κατά 23% σε μία εβδομάδα και στη συνέχεια κατά επιπλέον 63% την αμέσως επόμενη.
Παράλληλα, η Βρετανία έγινε η πιο πρόσφατη ευρωπαϊκή χώρα που χαλάρωσε τους περιορισμούς στα φωτοβολταϊκά «plug-and-play», επιτρέποντας την πώληση οικονομικών πάνελ ακόμη και από αλυσίδες λιανικής όπως η Lidl και η Iceland.
Τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα των ηλιακών φραχτών
Οι ηλιακοί φράχτες συνδυάζουν τη λειτουργία ενός φυσικού ορίου ιδιοκτησίας με την παραγωγή ανανεώσιμης ενέργειας. Ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματά τους είναι ότι δεν απαιτούν τις δαπανηρές εγκαταστάσεις που συνήθως συνοδεύουν τα φωτοβολταϊκά στέγης, όπως σκαλωσιές ή ενισχύσεις οροφής.
Επιπλέον, αξιοποιούν χώρους που διαφορετικά θα παρέμεναν ανεκμετάλλευτοι, είναι ιδανικοί για σπίτια με μικρή ή ακατάλληλη στέγη, ενώ μπορούν να επεκταθούν σταδιακά, επιτρέποντας στους ιδιοκτήτες να προσθέτουν πάνελ με την πάροδο του χρόνου.
Ωστόσο, υπάρχουν και μειονεκτήματα. Λόγω της κάθετης τοποθέτησής τους, τα πάνελ λαμβάνουν λιγότερη ηλιακή ακτινοβολία σε σύγκριση με εκείνα που βρίσκονται στις στέγες.
Σύμφωνα με την Bluetti Power, ένας τυπικός ηλιακός φράχτης μπορεί να παράγει 100 έως 150 Watt ανά μέτρο μήκους υπό ιδανικές συνθήκες.
Ένας φράχτης μήκους 10 μέτρων θα μπορούσε να αποδίδει περίπου 1 έως 1,5 kW ισχύος. Με περίπου πέντε ώρες μέγιστης ηλιοφάνειας ημερησίως, αυτό αντιστοιχεί σε 5 έως 7,5 kWh ηλεκτρικής ενέργειας την ημέρα.
Η παραγωγή αυτή δεν αρκεί για να καλύψει πλήρως τις ανάγκες ενός σπιτιού, αλλά μπορεί να τροφοδοτήσει βασικές συσκευές, όπως, ένα ενεργειακά αποδοτικό ψυγείο, τηλεόραση LED, φωτισμό και μικρές οικιακές συσκευές.
Η απόδοση εξαρτάται επίσης από τον προσανατολισμό του φράχτη, τις σκιάσεις, το μήκος του οικοπέδου, τους τοπικούς πολεοδομικούς κανονισμούς και το μέλλον των ηλιακών φραχτών.
Η γερμανική εταιρεία Next2Sun έχει ήδη ολοκληρώσει 479 έργα ηλιακών φραχτών σε έξι ευρωπαϊκές χώρες, καλύπτοντας συνολικό μήκος περίπου 10 χιλιομέτρων.
Η εταιρεία αναφέρει ότι τα κάθετα φωτοβολταϊκά συστήματα μπορούν να κοστίζουν από 250 ευρώ ανά μέτρο, αν και το κόστος αυξάνεται όταν επιλέγονται πιο αισθητικές ή φυσικές σχεδιαστικές λύσεις.
Η απόσβεση της επένδυσης μπορεί να επιτευχθεί μέσα σε περίπου οκτώ χρόνια, χρονικό διάστημα παρόμοιο με αυτό των συμβατικών φωτοβολταϊκών στεγών.
Η τεχνολογία δεν περιορίζεται μόνο στις κατοικίες. Οι ηλιακοί φράχτες μπορούν να αξιοποιηθούν σε αγροκτήματα, αποθήκες και κέντρα logistics, επιχειρηματικά πάρκα, αεροδρόμια, σχολεί, δημόσιες υποδομές και οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης.
Παρότι απαιτούνται προσεκτικές μελέτες για θέματα αντοχής, ασφάλειας, ανακλάσεων και συντήρησης, η ιδέα ευθυγραμμίζεται απόλυτα με τη γενικότερη προσπάθεια ενσωμάτωσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στις υπάρχουσες υποδομές.
Οι ηλιακοί φράχτες δεν πρόκειται να αντικαταστήσουν τα παραδοσιακά φωτοβολταϊκά στις στέγες. Ωστόσο, αποτελούν μια έξυπνη συμπληρωματική λύση που αξιοποιεί ανεκμετάλλευτους χώρους, μειώνει το ενεργειακό κόστος και ενισχύει την ενεργειακή αυτονομία των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων.
