Μείωση της δαπάνης θέρμανσης κατά περίπου 240 ευρώ εξασφαλίζει ένα μέσο νοικοκυριό στην Αθήνα, χάρη στη συνδυασμένη επίδραση της έκπτωσης των 40 λεπτών ανά λίτρο στο πετρέλαιο θέρμανσης και της αύξησης κατά 30% του επιδόματος για τη χειμερινή περίοδο 2026-2027. Ειδικοί υπολογίζουν ότι, με βάση τις σημερινές τιμές του καυσίμου, η συνολική επιβάρυνση μιας τετραμελούς οικογένειας με δύο παιδιά περιορίζεται στα 651 ευρώ, έναντι 889 ευρώ που θα διαμορφωνόταν χωρίς τις δύο νέες παρεμβάσεις.
Το μεγαλύτερο μέρος της εξοικονόμησης προέρχεται από την έκπτωση στην τιμή του πετρελαίου, η οποία φτάνει συνολικά τα 40 λεπτά ανά λίτρο, με ισόποση συμμετοχή του κράτους και των Helleniq Energy και Motor Oil. Για τις ανάγκες του νοικοκυριού που εξετάζεται, η συγκεκριμένη παρέμβαση μεταφράζεται σε όφελος περίπου 206 ευρώ. Επιπλέον 32 ευρώ προκύπτουν από την αύξηση του επιδόματος θέρμανσης, το οποίο, με βάση τις παραδοχές της σύγκρισης, ανεβαίνει από τα 105 στα 137 ευρώ.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η δυνητική ελάφρυνση για μία οικογένεια στη Θεσσαλονίκη, καθώς οι δυσμενέστερες κλιματικές συνθήκες συνεπάγονται υψηλότερες ανάγκες θέρμανσης. Αναλυτές προσδιορίζουν πως στο αντίστοιχο σενάριο, το συνολικό όφελος από τις νέες παρεμβάσεις αγγίζει τα 473 ευρώ, με τη δαπάνη για ολόκληρο τον χειμώνα να υποχωρεί από τα 1.803 στα 1.330 ευρώ. Από το ποσό αυτό, περίπου 413 ευρώ προέρχονται από τη μείωση στην αντλία και άλλα 60 ευρώ από την αναπροσαρμογή του επιδόματος.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι παραπάνω υπολογισμοί αποτελούν ενδεικτική αναγωγή των σημερινών τιμών στο σύνολο της χειμερινής περιόδου. Η έκπτωση των 40 λεπτών έχει ανακοινωθεί για το διάστημα 15-31 Οκτωβρίου και επομένως το συγκεκριμένο όφελος σε επίπεδο εξαμήνου προϋποθέτει ότι αντίστοιχες τιμές θα ισχύουν και στην υπόλοιπη περίοδο θέρμανσης.
Αθήνα: Το κόστος θέρμανσης με κάθε λύση
Για να αποτυπωθεί το όφελος των νοικοκυριών, αλλά και η ανταγωνιστικότητα του πετρελαίου έναντι των εναλλακτικών τεχνολογιών, εξετάζεται ένα μέσο νοικοκυριό με ανάγκες 4.500 κιλοβατώρες ωφέλιμης θερμικής ενέργειας για ολόκληρο τον χειμώνα.
Με τις σημερινές τιμές, οι αντλίες θερμότητας αναδεικνύονται στην οικονομικότερη επιλογή. Ειδικότερα, με μέση τελική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας 0,24 ευρώ ανά κιλοβατώρα, το μέσο κόστος της ωφέλιμης θερμότητας διαμορφώνεται στα 7 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Για την κάλυψη των αναγκών του νοικοκυριού, η συνολική δαπάνη εκτιμάται σε 315 ευρώ. Η τιμή αυτή αποτελεί τον αριθμητικό μέσο όρο του κόστους των αντλιών μεσαίων και υψηλών θερμοκρασιών.
Στη δεύτερη θέση βρίσκεται το φυσικό αέριο, με κόστος από 9,18 έως 14,29 λεπτά ανά ωφέλιμη κιλοβατώρα. Το εύρος προκύπτει από την παραδοχή ότι η τελική τιμή του αερίου κυμαίνεται μεταξύ 0,09 και 0,14 ευρώ ανά κιλοβατώρα, λαμβάνοντας υπόψη και την απόδοση του λέβητα συμπύκνωσης. Έτσι, για ολόκληρο τον χειμώνα η δαπάνη του νοικοκυριού κυμαίνεται από 413 έως 643 ευρώ, ανάλογα με την τιμή προμήθειας.
Πετρέλαιο θέρμανσης με επίδομα
Για το πετρέλαιο θέρμανσης, η μέση τιμή στην Αθήνα διαμορφώνεται την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου στα 1,526 ευρώ ανά λίτρο, μετά την οριζόντια μείωση των 40 λεπτών. Κατά συνέπεια, για τις 4.500 κιλοβατώρες ωφέλιμης θερμότητας απαιτούνται περίπου 516 λίτρα πετρελαίου, με συνολική δαπάνη 787 ευρώ για έναν συνήθη λέβητα. Αν δεν υπήρχε η έκπτωση στην αντλία και η τιμή του καυσίμου ήταν κατά 40 λεπτά υψηλότερη, δηλαδή 1,926 ευρώ ανά λίτρο, το κόστος θα έφτανε τα 994 ευρώ.
Ωστόσο, η εικόνα βελτιώνεται περαιτέρω για μία τετραμελή οικογένεια με δύο εξαρτώμενα παιδιά, η οποία πληροί τα κριτήρια του επιδόματος θέρμανσης. Με την αύξηση κατά 30% της βάσης υπολογισμού του επιδόματος και με ενδεικτική εφαρμογή του περσινού συντελεστή καιρικών συνθηκών για την Αθήνα, η ενίσχυση διαμορφώνεται στα 137 ευρώ. Επομένως, η καθαρή δαπάνη για το πετρέλαιο περιορίζεται στα 651 ευρώ, που αντιστοιχούν σε 14,46 λεπτά ανά ωφέλιμη κιλοβατώρα.
Στο επίπεδο αυτό, το πετρέλαιο πλησιάζει αισθητά το φυσικό αέριο, όταν το τελευταίο βρίσκεται στο υψηλότερο όριο τιμής που εξετάζεται και για καταναλωτές που δεν δικαιούνται επίδομα θέρμανσης. Ειδικότερα, η διαφορά περιορίζεται σε μόλις 8 ευρώ για ολόκληρο τον χειμώνα, μεταξύ των 651 ευρώ του επιδοτούμενου πετρελαίου και των 643 ευρώ του αερίου με τιμή 0,14 ευρώ ανά κιλοβατώρα. Όπως προαναφέρθηκε, πρόκειται πάντως για σύγκριση στην οποία έχει συνυπολογιστεί το επίδομα μόνο στο πετρέλαιο.
Στον αντίποδα, την ακριβότερη επιλογή αποτελούν οι ηλεκτρικές αντιστάσεις, στις οποίες περιλαμβάνονται ηλεκτρικοί λέβητες, θερμοπομποί και ηλεκτρικά καλοριφέρ. Το κόστος της ωφέλιμης κιλοβατώρας διαμορφώνεται στα 24 λεπτά, με συνέπεια η θέρμανση του ίδιου νοικοκυριού να κόστιζε 1.080 ευρώ για ολόκληρη τη σεζόν, χωρίς να συνυπολογίζεται επίδομα θέρμανσης.
Συνοψίζοντας, για ένα νοικοκυριό στην Αθήνα με θερμικές ανάγκες 4.500 kWh, η σύγκριση διαμορφώνεται ως εξής:
- Αντλία θερμότητας:7 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 315 ευρώ.
- Φυσικό αέριο:9,18 έως 14,29 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 413 έως 643 ευρώ.
- Πετρέλαιο θέρμανσης: 17,50 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 787 ευρώ χωρίς το ατομικό επίδομα. Με το αυξημένο επίδομα, το κόστος περιορίζεται στα 14,46 λεπτά ανά kWh και η δαπάνη στα 651 ευρώ.
- Ηλεκτρικές αντιστάσεις:24 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 1.080 ευρώ.
Το επίδομα δεν ανατρέπει την κατάταξη
Προφανώς, ένα νοικοκυριό που δικαιούται επίδομα θέρμανσης και έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσει οποιαδήποτε από τις τέσσερις τεχνολογίες θα μπορούσε να λάβει ενίσχυση και για την ηλεκτρική θέρμανση ή το φυσικό αέριο. Μάλιστα, το ποσό βάσης του επιδόματος διαφοροποιείται ανάλογα με τη μορφή ενέργειας, με υψηλότερες βάσεις για το ρεύμα και το φυσικό αέριο σε σχέση με το πετρέλαιο.
Επομένως, αν συνυπολογιστούν τα αντίστοιχα επιδόματα σε όλες τις περιπτώσεις, η εικόνα παραμένει σε γενικές γραμμές ίδια με εκείνη της σύγκρισης χωρίς την εισοδηματικά στοχευμένη ενίσχυση. Οι αντλίες θερμότητας εξακολουθούν να εξασφαλίζουν το χαμηλότερο λειτουργικό κόστος, ακολουθεί το φυσικό αέριο και στη συνέχεια το πετρέλαιο, ενώ οι ηλεκτρικές αντιστάσεις παραμένουν η πιο δαπανηρή λύση. Το επίδομα περιορίζει τη δαπάνη κάθε δικαιούχου, χωρίς όμως να αλλάζει τη βασική οικονομική ιεράρχηση των τεχνολογιών στα εξεταζόμενα σενάρια.
Εξάλλου, η σύγκριση αφορά αποκλειστικά το λειτουργικό κόστος της θέρμανσης και όχι τη συνολική οικονομική απόδοση μιας επένδυσης. Δεν συνυπολογίζονται δηλαδή οι δαπάνες αγοράς και εγκατάστασης νέου εξοπλισμού, ούτε τα κόστη συντήρησης, παράγοντες που θα πρέπει να συνεκτιμηθούν από ένα νοικοκυριό το οποίο εξετάζει την αντικατάσταση του υφιστάμενου συστήματός του.
Η δαπάνη για ένα νοικοκυριό στη Θεσσαλονίκη
Αντίστοιχη είναι η κατάταξη και για μία κατοικία στη Θεσσαλονίκη, με μεγαλύτερες θερμικές ανάγκες, στα επίπεδα των 9.000 κιλοβατώρων ανά χειμερινή περίοδο.
Στην περίπτωση αυτή, η θέρμανση με αντλία θερμότητας κοστίζει κατά μέσο όρο 7,61 λεπτά ανά ωφέλιμη κιλοβατώρα, με συνολική δαπάνη περίπου 685 ευρώ για ολόκληρο τον χειμώνα. Για το φυσικό αέριο το κόστος κυμαίνεται από 827 έως 1.286 ευρώ, ανάλογα με την τιμή προμήθειας, ενώ για τις ηλεκτρικές αντιστάσεις φτάνει τα 2.160 ευρώ.
Όσον αφορά το πετρέλαιο θέρμανσης, με τη μέση τιμή στη Θεσσαλονίκη στα 1,543 ευρώ ανά λίτρο, το κόστος παραγωγής θερμότητας ανέρχεται σε 17,69 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Για να καλυφθούν οι ανάγκες των 9.000 κιλοβατωρών χρειάζονται περίπου 1.032 λίτρα πετρελαίου, που μεταφράζονται σε συνολική δαπάνη 1.592 ευρώ, χωρίς το ατομικό επίδομα.
Με το αυξημένο επίδομα θέρμανσης, το οποίο για τετραμελή οικογένεια εκτιμάται ενδεικτικά σε 262 ευρώ, η καθαρή επιβάρυνση περιορίζεται στα 1.330 ευρώ. Έτσι, το μοναδιαίο κόστος υποχωρεί στα 14,78 λεπτά ανά ωφέλιμη κιλοβατώρα, πλησιάζοντας το ακριβότερο σενάριο του φυσικού αερίου, όπου η συνολική δαπάνη ανέρχεται σε 1.286 ευρώ χωρίς επίδομα.
Επομένως, για νοικοκυριό στη Θεσσαλονίκη με θερμικές ανάγκες 9.000 kWh, τα αντίστοιχα κόστη έχουν ως εξής:
- Αντλία θερμότητας: 7,61 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 685 ευρώ.
- Φυσικό αέριο: 9,18 έως 14,29 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 827 έως 1.286 ευρώ.
- Πετρέλαιο θέρμανσης:17,69 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 1.592 ευρώ χωρίς το επίδομα. Με το (αυξημένο φέτος) επίδομα, το κόστος υποχωρεί στα 14,78 λεπτά ανά kWh και η συνολική δαπάνη στα 1.330 ευρώ.
- Ηλεκτρικές αντιστάσεις:24 λεπτά ανά ωφέλιμη kWh, συνολική δαπάνη 2.160 ευρώ.
Χωρίς τη μείωση των 40 λεπτών στην αντλία, η τιμή του πετρελαίου στη Θεσσαλονίκη θα ανερχόταν, με τα ίδια δεδομένα, στα 1,943 ευρώ ανά λίτρο και η δαπάνη για την κάλυψη των θερμικών αναγκών θα έφτανε τα 2.005 ευρώ. Αν αφαιρούνταν το επίδομα με το προηγούμενο ύψος του, περίπου 202 ευρώ, η καθαρή επιβάρυνση θα περιοριζόταν στα 1.803 ευρώ. Επομένως, το συνδυασμένο όφελος των νέων μέτρων προσεγγίζει τα 473 ευρώ για ολόκληρο τον χειμώνα.
Σε κάθε περίπτωση, οι εκτιμήσεις στηρίζονται στις σημερινές τιμές ενέργειας και στην παραδοχή ότι θα παρέμεναν σταθερές σε όλη τη διάρκεια της χειμερινής σεζόν. Επίσης, τα ενδεικτικά επιδόματα προκύπτουν με εφαρμογή των περσινών καιρικών συντελεστών (βαθμοημέρες), προσαρμοσμένων στη φετινή αύξηση κατά 30%.
