Ο ελληνικός τουρισμός κατέγραψε το 2025 νέο ιστορικό ρεκόρ εσόδων, με τις εκτιμήσεις να ανεβάζουν τις εισπράξεις από τον εισερχόμενο τουρισμό, συμπεριλαμβανομένης της κρουαζιέρας, στα 23,5 δισ. ευρώ. Πρόκειται για αύξηση περίπου 2 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2024, ένα νούμερο που επιβεβαιώνει τη δυναμική της χώρας ως κορυφαίου τουριστικού προορισμού στην Ευρώπη.
Αυτό ανέφερε ο γενικός διευθυντής του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΙΝΣΕΤΕ), Ηλίας Κικίλιας, σε χαιρετισμό του κατά τη Γενική Συνέλευση του Συνδέσμου των εν Ελλάδι Τουριστικών και Ταξιδιωτικών Γραφείων (HATTA).
Η συνολική αυτή εικόνα δημιουργεί την εντύπωση ότι και οι επιχειρήσεις του κλάδου ευημερούν, όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική, ανέφερε, καθώς «η συνολική εικόνα των εσόδων στη χώρα δεν είναι ανάλογη με την εικόνα της επιχειρηματικής αποδοτικότητας», ιδιαίτερα στα ελληνικά ξενοδοχεία, τα οποία υποφέρουν από έλλειμμα φορολογικής ανταγωνιστικότητας αλλά και στον κλάδο των τουριστικών γραφείων.
Κέρδη για τα ξενοδοχεία, αλλά πίεση στο κόστος
Σύμφωνα με την πρόσφατη μελέτη της GBR Consulting για την ελληνική φιλοξενία, τα ξενοδοχεία κατέγραψαν αύξηση των εσόδων τους σε επίπεδο δωματίων και συνολικού κύκλου εργασιών. Συγκεκριμένα, οι διανυκτερεύσεις σε πόλεις και θέρετρα έφτασαν τα 8 εκατομμύρια, καταγράφοντας άνοδο 0,7% σε σχέση με το 2024. Το συνολικό έσοδο των ξενοδοχείων ανήλθε σε περίπου 2 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 7,4% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.
Στα μεγάλα αστικά κέντρα, τα ξενοδοχεία της Αθήνας σημείωσαν αύξηση κατά 5,3% στην πληρότητα και 5,4% στο ADR (μέση τιμή δωματίου) κατά την εκτός αιχμής περίοδο, επιβεβαιώνοντας την εξέλιξη της πόλης σε προορισμό 12 μηνών.
Στη Θεσσαλονίκη, παρά τη μεγαλύτερη αύξηση διεθνών αφίξεων στα ελληνικά αεροδρόμια (+10,7%), η πληρότητα των ξενοδοχείων αυξήθηκε οριακά κατά 0,9%, ενώ το RevPAR (έσοδο ανά διαθέσιμο δωμάτιο) ενισχύθηκε κατά 5,4%, υποστηριζόμενο από αύξηση του ADR κατά 4,4%. Στα θέρετρα, η συνολική πληρότητα παρέμεινε σταθερή, με το POR (έσοδο ανά κατειλημμένο δωμάτιο) να αυξάνεται κατά 8,9%, κυρίως τον Απρίλιο, τον Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο.
Παρά την ενίσχυση των εσόδων, οι ξενοδόχοι αντιμετωπίζουν έντονη πίεση στο κόστος και στη φορολογία, με το συνολικό φορολογικό βάρος να φτάνει σχεδόν το 30% του μεικτού τιμολογίου σε μοντέλα 4 αστέρων, περιορίζοντας την ικανότητα μετακύλισης των αυξήσεων στους πελάτες. Σύμφωνα με την ίδια μελέτη, για κάθε 1 ευρώ EBITDA που διατηρούν τα ελληνικά ξενοδοχεία, το κράτος εισπράττει περίπου 1,75 ευρώ σε φόρους και εισφορές, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο σε σχέση με άλλες χώρες της Μεσογείου, όπως Κύπρος και Πορτογαλία.
Τα τουριστικά γραφεία στη «δίνη του κυκλώνα»
Την ίδια ώρα, τα τουριστικά γραφεία της χώρας σημείωσαν αρνητικό ισοζύγιο εσόδων το 2025, με βάση τα πρώτα στοιχεία από τη νέα έρευνα επιχειρηματικού κλίματος για τον κλάδο.
Οι κυριότεροι παράγοντες είναι η υψηλή φορολογική επιβάρυνση, το αυξημένο λειτουργικό κόστος και ο έντονος ανταγωνισμός από διεθνείς διαδικτυακές πλατφόρμες, οι οποίες συχνά προσφέρουν υπηρεσίες χωρίς να υπόκεινται στους ίδιους κανόνες και φόρους που διέπουν τα ελληνικά γραφεία.
Ο πρόεδρος του HATTA και γενικός γραμματέας της FedHATTA, Νικόλας Κελαϊδίτης, σημείωσε ότι «η ανάπτυξη πρέπει να γίνεται με κανόνες», τονίζοντας ότι τα τουριστικά γραφεία χρειάζονται εργαλεία που προστατεύουν τον συνεπή επαγγελματία, ενισχύουν τη νομιμότητα και επιτρέπουν την αξιοποίηση της ψηφιακής μετάβασης χωρίς να τιμωρούν τις επιχειρήσεις.
Τα ελληνικά τουριστικά γραφεία βιώνουν την πιο έντονη πίεση παράλληλα με την ανάπτυξη του συνολικού τουρισμού. Το αρνητικό ισοζύγιο εσόδων αποτυπώνει τη δυσκολία τους να μετακυλήσουν το αυξημένο λειτουργικό κόστος και τις υψηλές φορολογικές επιβαρύνσεις στους πελάτες, ειδικά σε περιόδους που η αγορά πληροί τις προσδοκίες της με μειωμένες τιμές λόγω ανταγωνισμού από διεθνείς πλατφόρμες.
Παράλληλα, οι παράνομες δραστηριότητες στον τουρισμό, όπως εκδρομές και περιηγήσεις χωρίς άδεια, συνεχίζουν να δημιουργούν δυσμενείς συνθήκες για τα νόμιμα γραφεία, αφού απορροφούν μεγάλο μέρος της ζήτησης και μειώνουν την οικονομική βιωσιμότητα των επαγγελματιών που λειτουργούν υπό καθεστώς πλήρους συμμόρφωσης.
Ο Δρ Σωτήριος Βαρελάς από το Πανεπιστήμιο Πειραιώς τόνισε ότι «ο κλάδος παραμένει παρών και δυνατός, αλλά απαιτείται διαρκής προσαρμογή, με την Τεχνητή Νοημοσύνη να αποτελεί βασικό άξονα της επόμενης ημέρας». Το μήνυμα είναι σαφές: τα ελληνικά τουριστικά γραφεία χρειάζονται στρατηγική, καινοτομία και στήριξη για να συνεχίσουν να πρωταγωνιστούν στην τουριστική εμπειρία της χώρας.
Οι επιδόσεις των προορισμών
Η ανάλυση της GBR δείχνει ότι η αύξηση των διεθνών αφίξεων το 2025 επικεντρώθηκε κυρίως στις δύο κύριες πύλες εισόδου της χώρας, την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, με άνοδο 8,9% και 10,4% αντίστοιχα. Οι περιφερειακοί αερολιμένες παρουσίασαν πιο μετριοπαθή ανάπτυξη 3,4%, με συνέπεια το μερίδιο τους στη συνολική διεθνή κίνηση να μειωθεί από 53,8% το 2024 σε 52,4% το 2025.
Σημαντική ήταν και η βελτίωση της εκτός αιχμής περιόδου, με τις αφίξεις τον χειμώνα (Ιανουάριος-Μάρτιος, Νοέμβριος-Δεκέμβριος) στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη να αυξάνονται κατά 12,5%, έναντι 4,4% στα περιφερειακά αεροδρόμια.
Σε επίπεδο εισπράξεων, η Στερεά Ελλάδα και η Κεντρική Μακεδονία κατέγραψαν μειωμένες εισπράξεις και συντομότερες διαμονές από βασικές αγορές προέλευσης όπως Βουλγαρία και Βόρεια Μακεδονία, ενώ η Αττική σημείωσε αύξηση εσόδων 24% έως τον Σεπτέμβριο σε σχέση με την ίδια περίοδο το 2024. Αντίθετα, η Κρήτη εμφάνισε μείωση εσόδων 8%, παρά την αύξηση των επισκέψεων κατά 6%, ενώ το Νότιο Αιγαίο διατήρησε σχεδόν σταθερό αριθμό επισκεπτών με αύξηση εσόδων 19%.
Η μελέτη επισημαίνει, επίσης, ότι η πίεση στις υποδομές έχει πλέον ξεπεράσει το επίπεδο κινδύνου και έχει γίνει κρίσιμο ζήτημα. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα νερού, μεταφορών και διαχείρισης αποβλήτων, τα οποία εντείνονται σε περιόδους αιχμής, επηρεάζοντας την ποιότητα των υπηρεσιών για τους επισκέπτες και θέτοντας πιέσεις στην ανταγωνιστικότητα της χώρας σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι αυξήσεις στις διεθνείς αφίξεις και στα έσοδα δεν επαρκούν για να καλύψουν τις προκλήσεις του κλάδου. Τα ξενοδοχεία κερδίζουν περισσότερα αλλά αντιμετωπίζουν αυξημένα κόστη, ενώ τα τουριστικά γραφεία συνεχίζουν να βλέπουν ζημιές, δημιουργώντας μια σύνθετη και αντιφατική εικόνα για την ελληνική τουριστική οικονομία το 2025.