Με γρίφο για δυνατούς λύτες προσομοιάζει η κατάσταση που διαμορφώνει στην παγκόσμια ενεργειακή και ναυτιλιακή αγορά η κρίση στο Ιράν, με την ενέργεια να γίνεται αντικείμενο δημοπρασίας παγκοσμίων διαστάσεων, τα ναύλα των τάνκερ να «τραβούν την ανηφόρα» και τη στάση των μεγάλων παικτών, όπως οι ΗΠΑ, η Κίνα και η Ρωσία, να δίνει ένα ιδιότυπο «τέμπο» στις αγορές, διαμορφώνοντας νέες ισορροπίες.
«Βλέπουμε πως η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ έχει ήδη αφαιρέσει το ένα πέμπτο του φυσικού αερίου από την αγορά. Υπάρχει προσπάθεια να αναπληρωθεί από άλλες αγορές, αλλά οι περισσότερες δεν είναι έτοιμες» επισήμανε απόψε ο διευθύνων σύμβουλος της Mediterranean Gas SA, Βασίλης Πετκίδης, μιλώντας στο 1ο Φόρουμ Ενέργειας Βαλκανίων και Ανατολικής Μεσογείου, που διοργανώνει στο πλαίσιο του Money Show, στη Θεσσαλονίκη, η εταιρεία UPoilTankers & Trading LLC, υπό την αιγίδα του Ελληνο-ισραηλινού Επιμελητηρίου Εμπορίου.
Όπως εξήγησε ο κ.Πετκίδης, παρότι υπάρχει διαθέσιμο LNG (υγροποιημένο φυσικό αέριο) στις ΗΠΑ, αυτό δεν υφίσταται σήμερα δυνατότητα να μεταφερθεί, καθώς δεν υπάρχουν μονάδες ικανές να το υγροποιήσουν αρκετά γρήγορα.
«Αυτή η ζήτηση δημιουργεί πεδίο ανταγωνισμού. Ποιος θα πρωτοπάρει αυτό το αέριο; Έχουμε μια δημοπρασία παγκοσμίως, με αντικείμενο το ποιος θα δώσει τα πιο πολλά για να εξασφαλίσει την ενέργεια» είπε χαρακτηριστικά ο κ.Πετκίδης.
Η αμερικανική «βαλβίδα εκτόνωσης», η Κίνα και η επίδραση στα ναύλα
Την ίδια στιγμή, η Κίνα έχει σταματήσει τις εξαγωγές καυσίμων, προκειμένου να διασφαλίσει τα εγχώρια αποθέματά της και να αποφύγει τις ελλείψεις, ενώ οι ΗΠΑ επιτρέπουν προσωρινά στην Ινδία την αγορά ρωσικών ενεργειακών προϊόντων (πετρελαίου και αερίου), παρά τις κυρώσεις σε βάρος της Ρωσίας, ώστε να περιοριστούν οι αναταράξεις στον εφοδιασμό. Πώς επηρεάζουν την αγορά της Ευρώπης αυτές οι εξελίξεις;
Σχολιάζοντάς τες, ο διευθύνων σύμβουλος της UPoilTankers inc, Γιώργος Οικονόμου, επισήμανε για τη στάση των ΗΠΑ: «Αυτό το μέτρο αποτελεί μια βαλβίδα εκτόνωσης, χάρη στην οποία επιτρέπεται σε φορτία μπλοκαρισμένα λόγω κυρώσεων να ξαναμπούν σε δρομολόγια προς την Ασία. Βραχυπρόθεσμα η κίνηση αυτή μειώνει λίγο την πίεση στην αγορά, γιατί καλύπτονται οι άμεσες ανάγκες.
Ωστόσο, προφανώς δεν αυξάνει την παραγωγή του πετρελαίου παγκοσμίως -απλά γίνεται επανατοποθέτηση των ίδιων των φορτίων, αυτό που στη ναυτιλία λέγεται αλλαγή ροών.
Περισσότερα ταξίδια για την Ινδία και την Ασία όμως, σημαίνει λιγότερα διαθέσιμα βαπόρια στην Ευρώπη, άρα αύξηση ναύλων στη Μεσόγειο» επισήμανε ο κ.Οικονόμου, ενώ -όπως αναφέρθηκε στην εκδήλωση- ένα βαπόρι που ναυλωνόταν προς 45.000 δολάρια ημερησίως μέχρι πρότινος, πλέον κοστολογείται σε 600.000 ευρώ ή και πολύ περισσότερο.
Σχετικά με την απόφαση της Κίνας να παγώσει τις εξαγωγές καυσίμων, ο κ.Οικονόμου επισήμανε ότι η κίνηση αυτή δημιουργεί αλυσιδωτή αντίδραση.
Κι αυτό διότι όταν η Κίνα κρατάει καύσιμα για εγχώρια κατανάλωση, μειώνεται η διαθέσιμη ποσότητα στις ασιατικές αγορές και «αυτό σημαίνει ότι άλλες χώρες της Ασίας θα πρέπει να ψάξουν να βρουν νέες πηγές καυσίμων πιο μακριά. Τα δεξαμενόπλοια λοιπόν κάνουν περισσότερα και μεγαλύτερα ταξίδια, κάτι που πάλι οδηγεί τα ναύλα προς τα πάνω» εξήγησε.
Το πρόβλημα των υποδομών και οι εξωφρενικές τιμές της Γερμανίας για FSRU
Σε περίπτωση παρατεταμένης διατάραξης ενεργειακών προμηθειών από τη Μέση Ανατολή, ποια μπορεί να είναι η άμυνα; ρώτησε ο συντονιστής της συζήτησης, Θεόδωρος Χουλιάρας, CEO της UPoil Trading. Κατά τον κ.Πετκίδη, τα πράγματα είναι δύσκολα κι αυτό διότι, ως ανθρωπότητα, ιστορικά δεν μαθαίνουμε από το παρελθόν, κάτι που γίνεται εμφανές και σήμερα, με την έλλειψη των αναγκαίων υποδομών στην Ευρώπη.
Ενδεικτικά ανέφερε το παράδειγμα της Γερμανίας, που όταν ξέσπασε ο πόλεμος στην Ουκρανία και αντιμετώπισε πρόβλημα τροφοδοσίας, «βρέθηκε να τρέχει να αγοράσει FSRU (πλωτές μονάδες αποθήκευσης και επαναεριοποίησης φυσικού αερίου) και πλήρωσε εξωφρενικές τιμές» σημείωσε, υπενθυμίζοντας ότι στο τέλος του 2021, η τιμή ενός FSRU ήταν γύρω στα 170 εκατ. ευρώ και στη συνέχεια αυξήθηκε σημαντικά λόγω της πολύ μεγάλης ζήτησης.
Energean: Εντός του επόμενου τριμήνου η ερευνητική γεώτρηση στην Αίγυπτο
Στις ιδιαιτερότητες, ανά χώρα, της ασφαλιστικής δικλείδας των ενεργειακών αποθεμάτων, αλλά και στον λεγόμενο «EU Solidarity Mechanism for Εnergy», τον μηχανισμό αλληλεγγύης μεταξύ κρατών-μελών, που ενεργοποιήθηκε σε αρκετές περιπτώσεις έπειτα από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, αναφέρθηκε η Κατερίνα Σαρδή, διευθύνουσα σύμβουλος της Energean.
Υπενθύμισε δε, πως έπειτα από την εισβολή, δημιουργήθηκε και η υποχρέωση στους προμηθευτές να διατηρούν φυσικό αέριο στις υπόγειες αποθήκες.
Το κακό είναι όμως, όπως είπε, ότι οι αποθήκες γεμίζουν συνήθως τη θερινή περίοδο, ουσιαστικά από τον Απρίλιο έως το τέλος Σεπτεμβρίου, οπότε οι ευρωπαϊκές αποθήκες δεν είναι μεν άδειες αυτή τη στιγμή, αλλά «προφανώς δεν είναι και τόσο γεμάτες».
Η κα Σαρδή υπενθύμισε ακόμη ότι η εταιρεία προετοιμάζεται για ερευνητική γεώτρηση στην Αίγυπτο εντός του επόμενου τριμήνου, συνεχίζει τη δραστηριότητά της στο Ισραήλ (όπου στις αρχές του χρόνου η παραγωγή της έφτασε στα 125.000 βαρέλια, ενώ αναπτύσσεται ένα ακόμη κοίτασμα) και επεκτείνεται στην Αγκόλα της Αφρικής.
«Γνωρίζουμε καλά τη Μεσόγειο και θέλουμε να παραμείνουμε στην περιοχή, είναι λοιπόν εύλογο το βήμα της Αφρικής. Θα υπάρξουν ενδεχομένως στο μέλλον και άλλες αγορές» κατέληξε.
Υπενθυμίζεται ότι στο 34ο πολυσυνέδριο Money Show, που πραγματοποιείται στη Θεσσαλονίκη στις 20-22 Μαρτίου, περιλαμβάνονται 139 εκδηλώσεις, αριθμός που σπάει κάθε ρεκόρ, συνεχίζοντας τη δυναμική του 2025, όταν οι επισκέπτες ξεπέρασαν τις 10.000 σε μόλις τρεις ημέρες.
