Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε υπερπλεόνασμα 12,131 δισ. ευρώ για το 2025, ή 4,9% του ΑΕΠ, έναντι αρχικής εκτίμησης για 3,7%, ανοίγοντας τον δρόμο για τα νέα μέτρα στήριξης της κυβέρνησης για τους ευάλωτους πολίτες, που θα ανακοινώσει σε λίγο ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 επικυρώθηκε από την Eurostat.
Το 2025 η ελληνική οικονομία κατέγραψε πρωτογενές πλεόνασμα 12,131 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά περίπου 2,881 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο του προϋπολογισμού. Ως ποσοστό του ΑΕΠ, το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε στο 4,9%, υπερβαίνοντας αισθητά τον αρχικό στόχο των 9,25 δισ. ευρώ ή 3,7% του ΑΕΠ.
Συνεπώς το υπερπλεόνασμα, σε ποσοτικούς όρους ανέρχεται σε 3 δισ. ευρώ (12,1 δισ. ευρώ η πραγματοποίηση μείον 9,1 δισ. ευρώ που ήταν ο στόχος), το οποίο και θέτει το δημοσιονομικό πλαίσιο για έκτακτα μέτρα ενίσχυσης από πλευράς κυβέρνησης.
Το χρέος της γενικής κυβέρνησης ανήλθε πέρσι στα 362 δισ. ευρώ ή στο 146,1% του ΑΕΠ, ενώ πρόπερυσι ήταν στο 154,2% του ΑΕΠ.
Όπως ανακοίνωσε η Eurostat, σε επίπεδο Ευρωζώνης το δημοσιονομικό έλλειμμα ως ποσοστό του ΑΕΠ υποχώρησε από 3,0% το 2024 σε 2,9% το 2025. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αντιθέτως, διατηρήθηκε αμετάβλητο στο 3,1%, στο ίδιο επίπεδο με το προηγούμενο έτος. Την ίδια ώρα, ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ αυξήθηκε στη ζώνη του ευρώ από 87,0% στο τέλος του 2024 σε 87,8% στο τέλος του 2025, ενώ στην ΕΕ διαμορφώθηκε στο 81,7%, από 80,7% ένα χρόνο νωρίτερα.
Το 2025, όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ, με εξαίρεση την Κύπρο (+3,4%), τη Δανία (+2,9%), την Ιρλανδία (+1,8%), την Ελλάδα (+1,7%) και την Πορτογαλία (+0,7%), κατέγραψαν δημοσιονομικό έλλειμμα. Τα μεγαλύτερα ελλείμματα σημειώθηκαν στη Ρουμανία (-7,9%), την Πολωνία (-7,3%), το Βέλγιο (-5,2%) και τη Γαλλία (-5,1%), ενώ συνολικά έντεκα χώρες εμφάνισαν έλλειμμα ίσο ή υψηλότερο από το όριο του 3% του ΑΕΠ.
Σε ό,τι αφορά το δημόσιο χρέος, οι χαμηλότεροι δείκτες χρέους προς ΑΕΠ στο τέλος του 2025 καταγράφηκαν στην Εσθονία (24,1%), το Λουξεμβούργο (26,5%), τη Δανία (27,9%), τη Βουλγαρία (29,9%), την Ιρλανδία (32,9%), τη Σουηδία (35,1%) και τη Λιθουανία (39,5%). Αντίθετα, δώδεκα κράτη-μέλη ξεπέρασαν το όριο του 60%, με την Ελλάδα να παραμένει στην κορυφή με 146,1%, ακολουθούμενη από την Ιταλία (137,1%), τη Γαλλία (115,6%), το Βέλγιο (107,9%) και την Ισπανία (100,7%).
Σε επίπεδο δημόσιων οικονομικών, το 2025 οι συνολικές δημόσιες δαπάνες στη ζώνη του ευρώ ανήλθαν στο 49,8% του ΑΕΠ, ενώ τα δημόσια έσοδα στο 46,9%. Στην ΕΕ τα αντίστοιχα ποσοστά διαμορφώθηκαν στο 49,5% και 46,4%. Σύμφωνα με τη Eurostat, τόσο οι δείκτες εσόδων όσο και εκείνοι των δαπανών αυξήθηκαν σε σχέση με το 2024, τόσο στην Ευρωζώνη όσο και στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης δήλωσε «Όλα δείχνουν ότι η επίδοση θα είναι καλύτερη του αναμενομένου, με σημαντικά ισχυρότερη θέση, ιδίως όσον αφορά στο πλεόνασμα. Αυτό δημιουργεί, στο πλαίσιο πάντα των νέων δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο, τον οποίο σκοπεύουμε να κατευθύνουμε προς τους πολίτες, ιδιαίτερα προς εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη, με στοχευμένο τρόπο. Παράλληλα, η προσέγγιση αυτή αντανακλά και την πορεία της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια, η οποία είναι ξεκάθαρα αναπτυξιακή».
Την επέκταση των μέτρων ελάφρυνσης στοχευμένων κοινωνικών ομάδων (fuel pass, επιδότηση diesel κίνησης, επιδότηση λιπασμάτων) για άλλους δύο μήνες, αλλά ενδεχομένως και αύξηση του επιδόματος των 250 ευρώ για τους χαμηλοσυνταξιούχους σχεδιάζει το υπουργείο Οικονομικών, μέσω ενός νέου πακέτου στήριξης ακόμα και 500 εκατ. ευρώ (έναντι 300 ευρώ που ήταν το προηγούμενο), με «όπλο» το υπερπλεόνασμα του 2025, το οποίο είναι προγραμματισμένο να ανακοινωθεί σήμερα από τη Eurostat.
Σύμφωνα με πρόσφατο δημοσίευμα του Bloomberg, αυτό αναμένεται να ανέλθει στο 4,7%, έναντι στόχου για 3,8%, ενώ δεν πρέπει να αποκλείονται και εκπλήξεις για ακόμα υψηλότερο πλεόνασμα (π.χ. 5%-5,1%).
Το πιθανότερο σενάριο προβλέπει πως θα ανακοινωθεί η επέκταση των μέτρων που ανακοινώθηκαν τον περασμένο μήνα για το διάστημα Απριλίου – Μαΐου, για το δίμηνο Ιουνίου – Ιουλίου 2026.
Τα μέτρα στήριξης τα οποία αναμένεται να επεκταθούν για επιπλέον 2 μήνες είναι τα ακόλουθα:
1. Επιδότηση diesel κίνησης
Η επιδότηση του diesel κίνησης στην αντλία θα ανέρχεται σε 20 λεπτά ανά λίτρο (με ΦΠΑ) για το δίμηνο Ιουνίου – Ιουλίου 2026. Το συνολικό κόστος για το δίμηνο θα είναι τα 106 εκατ. ευρώ.
2. Fuel Pass – Ενίσχυση πολιτών
Η ενίσχυση μέσω ψηφιακής κάρτας για χρήση σε πρατήρια καυσίμων, Μέσα Μαζικής Μεταφοράς και ταξί αντιστοιχεί σε επιδότηση περίπου 36 λεπτά ανά λίτρο βενζίνης.
Η επιδότηση μέσω fuel pass διαμορφώνεται ως εξής:
• Για τα αυτοκίνητα:
– 60 ευρώ για τις νησιωτικές περιοχές.
– 50 ευρώ για την υπόλοιπη Ελλάδα.
• Για τις μοτοσικλέτες:
– 35 ευρώ για τις νησιωτικές περιοχές.
– 30 ευρώ για την υπόλοιπη Ελλάδα.
Τα μέτρα αναμένεται να ισχύσουν για το δίμηνο Ιουνίου – Ιουλίου 2026.
Το συνολικό κόστος αυτού του μέτρου είναι 130 εκατ. ευρώ.
3. Επιδότηση λιπασμάτων
Αναμένεται, επίσης, επιδότηση 15% στην αξία των τιμολογίων αγοράς λιπασμάτων, με αναδρομική ισχύ από τις αρχές Ιουνίου έως τα τέλη Ιουλίου 2026.
Το δημοσιονομικό κόστος του συγκεκριμένου μέτρου για τον Ιούνιο και τον Ιούλιο 2026 είναι 15 εκατ. ευρώ.
Στο τραπέζι αύξηση του επιδόματος για τους χαμηλοσυνταξιούχους
Παράλληλα, στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου βρίσκεται ενδεχόμενη αύξηση του επιδόματος για τους χαμηλοσυνταξιούχους πάνω από τα 250 ευρώ που βρίσκεται σήμερα (π.χ. στα 300 ευρώ ή και παραπάνω), χωρίς να αποκλείεται ταυτόχρονη διεύρυνση των δικαιούχων του, μέσω της αύξησης των εισοδηματικών κριτηρίων που ίσχυαν πέρυσι. Στην τελευταία περίπτωση θα αυξάνεται το πλήθος των δικαιούχων του εν λόγω επιδόματος.
Συνεχίζεται το πλαφόν στο κέδρος στα καύσιμα και τα τρόφιμα
Υπενθυμίζεται πως συνεχίζει να είναι σε ισχύ το πλαφόν (το οποίο έχει τεθεί από τα μέσα Μαρτίου 2026) στο μεικτό περιθώριο κέρδους για καύσιμα, τρόφιμα και βασικά είδη πρώτης ανάγκης έως τις 30 Ιουνίου 2026, για την καταπολέμηση της αισχροκέρδειας.
Το περιθώριο κέρδους ανά κωδικό προϊόντος δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει το αντίστοιχο του 2025, καλύπτοντας όλη την εφοδιαστική αλυσίδα.
Τα βασικά στοιχεία του Πλαφόν ανά βασική κατηγορία προϊόντος είναι τα ακόλουθα:
- Στα υγρά καύσιμα, το μεικτό περιθώριο κέρδους ανά λίτρο δεν μπορεί να ξεπερνά τα 5 λεπτά για τις εταιρείες εμπορίας και τα 12 λεπτά για τα πρατήρια.
- Στα τρόφιμα και τα βασικά αγαθά, επιβάλλεται πλαφόν σε 63 κατηγορίες βασικών αγαθών. Η διαφορά μεταξύ τιμής αγοράς και πώλησης δεν πρέπει να υπερβαίνει το περιθώριο κέρδους του 2025.
