Νέα σελίδα στις πάγιες ρυθμίσεις για χρέη προς το Δημόσιο ανοίγει η κυβέρνηση μέσω νέων προτεινόμενων διατάξεων που προβλέπουν ακόμα και 60 δόσεις και «κουρέματα» οφειλών προς τους Δήμους και τις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ).
Οι σχετικές διατάξεις περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο του Υπουργού Εσωτερικών, κ. Θεόδωρου Λιβάνιου για τον «Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης» (το οποίο ήδη βρίσκεται σε επεξεργασία στις αρμόδιες κοινοβουλευτικές επιτροπές) και προβλέπουν, συγκεκριμένα, εξόφληση οφειλών προς τους Δήμους σε έως 48 δόσεις και προς τις ΔΕΥΑ σε έως 60 δόσεις.
Εξάλλου, το ίδιο νομοσχέδιο προβλέπει την ένταξη και των οφειλετών των Δήμων στο νέο καθεστώς του εξωδικαστικού μηχανισμού (με εισοδηματικά κριτήρια) για ρύθμιση χρεών άνω των 5.000 ευρώ (έναντι των 10.000 ευρώ).
Σημειώνεται πως όλες οι παραπάνω ρυθμίσεις, οι οποίες προβλέπονται στο σχετικό νομοσχέδιο, δεν είναι έκτακτες (όπως εκείνη των 72 δόσεων που έχει προθεσμία υποβολής αίτησης έως την 31η Δεκεμβρίου 2026), αλλά τακτικές, δηλαδή θα είναι μόνιμα «ανοιχτές».
Και αυτό την ώρα που οι πάγιες (μόνιμα «ανοιχτές») ρυθμίσεις για χρέη, είτε προς την εφορία, είτε προς τα ταμεία, προβλέπουν μόνο 24 δόσεις και αποκλειστικά για έκτακτες οφειλές, 48 δόσεις.
Αναλυτικά, οι νέες ρυθμίσεις για χρέη στους Δήμους προβλέπουν τα ακόλουθα:
1. Ρύθμιση 48 δόσεων για χρέη στους Δήμους και διαγραφές προσαυξήσεων
Η σχετική διάταξη προβλέπει πως:
- «Οι κάθε είδους βεβαιωμένες οφειλές προς τους δήμους και τις περιφέρειες δύνανται, κατόπιν αίτησης των οφειλετών, πριν ή μετά τη λήξη της προθεσμίας καταβολής αυτών, να ρυθμίζονται και να καταβάλλονται σε 2 έως 48 μηνιαίες δόσεις».
- «Με αιτιολογημένη απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, καθορίζεται γενικό, αντικειμενικό πλαίσιο κριτηρίων για τον προσδιορισμό του αριθμού των δόσεων (…), το οποίο εφαρμόζεται ομοιόμορφα σε όλες τις αιτήσεις ρύθμισης. Στα κριτήρια λαμβάνονται ιδίως υπόψη το ύψος της οφειλής, η παλαιότητα αυτής και η συνέπεια του οφειλέτη σε τυχόν προηγούμενες ρυθμίσεις, καθώς και κάθε άλλο αντικειμενικό και ποσοτικώς προσδιορίσιμο στοιχείο σχετικό με την εξυπηρέτηση της οφειλής».
- «Αρμόδιο όργανο για την παροχή των διευκολύνσεων (…) και τη ρύθμιση είναι ο ταμίας για βασική οφειλή ποσού έως 50.000 ευρώ, η δημοτική ή περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, για βασική οφειλή ποσού μεγαλύτερου των 50.000 ευρώ και έως 150.000 ευρώ και το δημοτικό ή περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, για βασική οφειλή ποσού μεγαλύτερου των 150.000 ευρώ».
- «Ειδικά για τους δικαιούχους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος (…) με απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα (…) δύναται να αποφασίζεται η μείωση ή διαγραφή των τόκων και προσαυξήσεων εκπρόθεσμης καταβολής και των προστίμων, καθώς και η διαγραφή έως ποσοστού 50% της κύριας οφειλής».
2. Ρύθμιση 60 δόσεων για χρέη στις ΔΕΥΑ
Όσον αφορά τη ρύθμιση για χρέη στις ΔΕΥΑ, προβλέπει τα ακόλουθα:
- «Στους οφειλέτες των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (Δ.Ε.Υ.Α.), παρέχονται διευκολύνσεις τμηματικής καταβολής των οφειλών τους, κατόπιν απόφασης του γενικού διευθυντή αυτών.
- «Η ρύθμιση των οφειλών δεν δύναται να εκτείνεται σε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των 5 ετών και σε περισσότερες από 60 δόσεις. Για το επιτόκιο των δόσεων εφαρμόζεται» η διάταξη «περί της πάγιας ρύθμισης ληξιπρόθεσμων οφειλών».
- «Στη ρύθμιση του παρόντος υπάγονται νομικά και φυσικά πρόσωπα, ανεξάρτητα από την ύπαρξη εμπορικής ιδιότητας, τη διακοπή της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας, ή τη διακοπή ή αλλαγή της ιδιότητας λόγω της οποίας δημιουργήθηκε η οφειλή».
- «Η παραγραφή των οφειλών, για τις οποίες υποβάλλεται αίτηση υπαγωγής στη ρύθμιση, αναστέλλεται και δεν συμπληρώνεται πριν παρέλθει ένα έτος από τη λήξη της ρύθμισης».
- «Η ρύθμιση απόλλυται (σ.σ. χάνεται), με συνέπεια την υποχρεωτική άμεση καταβολή του υπολοίπου της οφειλής σύμφωνα με τα στοιχεία της αρχικής βεβαίωσης, την απώλεια των τυχόν ευεργετημάτων της ρύθμισης, και την άμεση επιδίωξη της είσπραξής της εάν ο οφειλέτης δεν καταβάλει:
- ποσό δόσεων που αντιστοιχεί σε δύο συνεχόμενες δόσεις της ρύθμισης ή
- δύο λογαριασμούς, που αντιστοιχούν στις τρέχουσες οφειλές του για ύδρευση και αποχέτευση, εφόσον έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμοι».
3. Ρύθμιση εξωδικαστικού μηχανισμού σε έως 240 δόσεις για χρέη άνω των 5.000 ευρώ με εισοδηματικά κριτήρια
Η τρίτη δυνατότητα ρύθμισης των οφειλών προς τους Δήμους, προβλέπει τα ακόλουθα:
- «Για κάθε είδους οφειλές προς τους δήμους, τις περιφέρειες και τα νομικά τους πρόσωπα, το ύψος των οποίων υπερβαίνει τις 5.000 ευρώ, ο οφειλέτης δικαιούται να υπαχθεί, με αίτησή του, στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών».
- «Σε αυτήν την περίπτωση, το χρέος ως σύνολο απαιτήσεων (αρχικού οφειλόμενου ποσού, τυχόν προστίμων και προσαυξήσεων) βεβαιώνεται στη Φορολογική Διοίκηση. Οι οφειλές του προηγούμενου εδαφίου λογίζονται ως οφειλές προς το Δημόσιο αποκλειστικά για τον σκοπό ρύθμισής τους στο πλαίσιο του εξωδικαστικού μηχανισμού».
- «Στις περιπτώσεις επιτυχούς προόδου του μηχανισμού και είσπραξης οφειλομένων, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων παρακρατά ποσοστό 5% αυτών και αποδίδει τα υπόλοιπα εισπραχθέντα στον δικαιούχο, δήμο, περιφέρεια ή νομικό πρόσωπο, εντός 60 ημερών από την είσπραξή τους».
- «Αν για τις οφειλές (…) έχουν επιβληθεί από τον δήμο, την περιφέρεια ή τα νομικά τους πρόσωπα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης ή ασφαλιστικά μέτρα, αυτά δεν εμποδίζουν την υποβολή της αίτησης (…), περί της αναστολής των μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης των συμμετεχόντων πιστωτών, και οι δυνάμει αυτού εκδοθείσες κανονιστικές πράξεις σχετικά με την αναστολή μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης από τη Φορολογική Διοίκηση, μετά την οριστική υποβολή αίτησης για υπαγωγή στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών (…), ισχύουν και για τον δικαιούχους φορείς (…)».
Προβλέψεις για «απαλλαγές» και διαγραφές χρεών
Παράλληλα, το νομοσχέδιο Λιβάνιου προβλέπει τρεις ακόμα δυνατότητες:
- Απαλλαγή από επιβαρύνσεις εκπρόθεσμης καταβολής
«Με αιτιολογημένη απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, για ποσά βασικής οφειλής ίσης ή άνω 150.000 ευρώ, ή της δημοτικής ή περιφερειακής επιτροπής, για ποσά έως 150.000 ευρώ, δύναται ο οφειλέτης να απαλλάσσεται με αίτησή του από τις προσαυξήσεις ή τους τόκους εκπρόθεσμης καταβολής, όταν η εκπρόθεσμη καταβολή οφείλεται σε:
- μη κοινοποίηση της ατομικής ειδοποίησης υπερημερίας (…) και μη περιέλευση αυτής αποδεδειγμένα σε γνώση του οφειλέτη με οποιονδήποτε τρόπο,
- λόγους ανωτέρας βίας, που αποδεικνύονται από τον οφειλέτη.
Δεν υπόκεινται σε προσαυξήσεις και τόκους εκπρόθεσμης καταβολής οι από κάθε αιτία οφειλές:
- όσων εκπληρώνουν κύρια στρατιωτική υποχρέωση ή κύρια εναλλακτική υπηρεσία, από την πρώτη ημέρα κατάταξής τους στις Ένοπλες Δυνάμεις ή παρουσίασής τους στον αρμόδιο φορέα μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα του τρίτου μήνα από την απόλυσή τους, λογιζομένου ως πρώτου του μήνα της απόλυσης, με εξαίρεση τα ελλείμματα δημόσιας διαχείρισης και
- των ανηλίκων, για όσο διάστημα στερούνται εκπροσώπησης και επί ένα εξάμηνο μετά την απόκτηση αυτής.
Διαγραφή παραγεγραμμένων απαιτήσεων
Η συγκεκριμένη διάταξη προβλέπει πως «στο τέλος κάθε οικονομικού έτους συντάσσεται από την ταμειακή υπηρεσία πρωτόκολλο διαγραφής των βεβαιωμένων οφειλών, για τις οποίες έχει συμπληρωθεί η προβλεπόμενη από τον νόμο προθεσμία είσπραξης».
Στο πρωτόκολλο, το οποίο υπογράφεται από τον ταμία και τον προϊστάμενο οικονομικών υπηρεσιών αναγράφονται:
- το ονοματεπώνυμο και ο αριθμός φορολογικού μητρώου του οφειλέτη,
- τα στοιχεία του βεβαιωμένου εσόδου, δηλαδή ο αριθμός και η ημερομηνία κοινοποίησης της πράξης βεβαίωσης οφειλής, καθώς και ο αναλυτικός λογαριασμός και το είδος εσόδου,
- το ποσό που έχει παραγραφεί και
- η ημερομηνία κατά την οποία συμπληρώθηκε ο χρόνος της προθεσμίας είσπραξης».
Διαγραφή βεβαιωμένων οφειλών
Η σχετική ρύθμιση προβλέπει πως:
«Κάθε είδους βεβαιωμένες οφειλές προς τους δήμους και τις περιφέρειες δύναται να διαγραφούν ολόκληρες ή εν μέρει όταν:
- οι οφειλέτες πέθαναν, χωρίς να αφήσουν καμιά περιουσία και οι κληρονόμοι τους αποποιήθηκαν την κληρονομία,
- οι οφειλέτες δεν έχουν καθόλου περιουσία και η επιδίωξη της είσπραξης δεν έφερε κανένα αποτέλεσμα επί τρία χρόνια, αφότου έληξε η χρήση κατά την οποία βεβαιώθηκαν,
- οι οφειλέτες δεν έχουν περιουσία και είναι αγνώστου διαμονής, εφόσον οι προσπάθειες που έγιναν για 3 έτη για την ανεύρεση της διαμονής τους, δεν έφεραν αποτέλεσμα,
- η εγγραφή στους χρηματικούς καταλόγους έγινε κατά τρόπο προφανώς λανθασμένο ως προς τη φορολογητέα ύλη ή το πρόσωπο του φορολογουμένου ή έγινε κατά λάθος πολλαπλή εγγραφή για το ίδιο είδος εσόδου και για το ίδιο πρόσωπο.
«Τη διαγραφή των οφειλών εισηγείται ο ταμίας και για αυτήν αποφασίζει η δημοτική ή περιφερειακή επιτροπή, εάν η βασική οφειλή είναι ίση ή κάτω των 150.000 ευρώ, ή το δημοτικό ή περιφερειακό συμβούλιο, σε περίπτωση οφειλής ίσης ή άνω των 150.000 ευρώ».
