Στη τιμή του ελαιόλαδου που είναι ιδιαίτερα ανησυχητική, αναφέρθηκε ο ελαιοπαραγωγός από τη Λακωνία, Γιάννης Παυλάκος, σε συνέντευξή του στα Παραπολιτικά 90,1 Όπως είπε, οι πρώτες τιμές της φετινής περιόδου, πριν από περίπου ενάμιση μήνα, έφτασαν τα 5,95 ευρώ το κιλό στη Νεάπολη Λακωνίας, όπου ξεκίνησε η παραγωγή αγουρέλαιου. Ωστόσο, μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα η αγορά παρουσίασε σημαντική υποχώρηση. Σήμερα, σε βασικές ελαιοπαραγωγικές περιοχές, όπως η Λακωνία, η Μεσσηνία και η Κρήτη, οι τιμές κινούνται περίπου στα 3,50 ευρώ το κιλό, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις ακούγονται ακόμη και τιμές της τάξης των 3,30 ευρώ.
Σε περιοχές με μικρότερη και πιο περιορισμένη ελαιοπαραγωγική δραστηριότητα, οι τιμές ενδέχεται να είναι ακόμη χαμηλότερες. Ο κ. Παυλάκος υπενθύμισε ότι την αντίστοιχη περσινή περίοδο οι τιμές στο αγουρέλαιο είχαν ξεκινήσει από τα 7 με 7,50 ευρώ το κιλό, υποχωρώντας στη συνέχεια στα 5 και στα 4,50 ευρώ, μετά τις γιορτές.
Εν συνεχεία, όπως περιέγραψε, η φετινή ελαιοκομική περίοδος χαρακτηρίζεται από δύο βασικά προβλήματα: το υψηλό κόστος των εργατικών χεριών και τη σημαντική πτώση των τιμών παραγωγού στο ελαιόλαδο. Ένας συνδυασμός που δημιουργεί ασφυκτικές συνθήκες για τους παραγωγούς και θέτει υπό αμφισβήτηση ακόμη και τη βιωσιμότητα της συγκομιδής σε αρκετές περιπτώσεις.
Αναφερόμενος στο κόστος συγκομιδής, ο κ. Παυλάκος επισήμανε ότι το ημερομίσθιο παραμένει σε υψηλά επίπεδα, φτάνοντας στα 70 και 80 ευρώ για οκτώ ώρες εργασίας, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι ακόμη υψηλότερο. Παράλληλα, η έλλειψη εργατικών χεριών αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της φετινής περιόδου. Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στη Λακωνία, αλλά καταγράφεται σε πολλές ελαιοπαραγωγικές περιοχές της χώρας, από την Κρήτη έως τη Βόρεια Ελλάδα.
Όπως εξήγησε, όταν η ζήτηση για εργαζομένους είναι αυξημένη και τα διαθέσιμα εργατικά χέρια περιορισμένα, οι παραγωγοί που πιέζονται χρονικά αναγκάζονται πολλές φορές να καταβάλουν ακόμη υψηλότερα ημερομίσθια.
Γιατί υποχωρούν οι τιμές
Εξηγώντας τις μεγάλες διακυμάνσεις στην αγορά, ο Λάκωνας ελαιοπαραγωγός αναφέρθηκε και στην περίοδο 2023-2024, όταν οι τιμές του ελαιολάδου είχαν εκτοξευθεί, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον τενεκέ των 17 λίτρων, που σε αρκετές περιπτώσεις έφτανε ακόμη και τα 200 ευρώ. Όπως σημείωσε, εκείνη την περίοδο η παραγωγή σε άλλες μεγάλες ελαιοπαραγωγικές χώρες ήταν ιδιαίτερα περιορισμένη, με αποτέλεσμα η μειωμένη προσφορά και η αυξημένη ζήτηση να οδηγήσουν τις τιμές σε πολύ υψηλά επίπεδα.
Η φετινή εικόνα είναι διαφορετική, καθώς η προσφορά στην αγορά είναι μεγαλύτερη, γεγονός που ασκεί πιέσεις στις τιμές. Μάλιστα, σύμφωνα με όσα ανέφερε, στην Ισπανία εξετάζονται κινήσεις απόσυρσης σημαντικών ποσοτήτων ελαιολάδου, που προσδιορίζονται περίπου στους 180.000 τόνους, προκειμένου να περιοριστεί περαιτέρω πτώση των τιμών. Αντίστοιχες συζητήσεις, όπως είπε, υπάρχουν και στην Ιταλία.
Για την Ελλάδα, ωστόσο, εκτίμησε ότι μια τέτοια παρέμβαση είναι δύσκολο να υλοποιηθεί, καθώς ο τομέας της ελαιοπαραγωγής δεν διαθέτει τον απαιτούμενο βαθμό οργάνωσης.
Κίνδυνος για τις ελιές
Ένα από τα πιο ανησυχητικά ενδεχόμενα που περιέγραψε ο κ. Παυλάκος είναι να μην προχωρήσουν όλοι οι παραγωγοί στη συγκομιδή της φετινής σοδειάς. Όπως εξήγησε, η ελιά είναι μια καλλιέργεια που απαιτεί φροντίδα καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Οι παραγωγοί πραγματοποιούν εργασίες λίπανσης, φυτοπροστασίας και κλαδέματος, επενδύοντας χρήματα και προσωπική εργασία, προκειμένου να εξασφαλίσουν την καλύτερη δυνατή παραγωγή.
Ωστόσο, η συγκομιδή αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα έξοδα, ιδιαίτερα στις παραδοσιακές ελαιοκαλλιέργειες της Ελλάδας, όπου πολλά ελαιοκτήματα βρίσκονται σε ορεινές και επικλινείς περιοχές, με δύσκολη πρόσβαση και αυξημένες απαιτήσεις σε εργατικό δυναμικό. Σε αρκετές περιπτώσεις, το κόστος συγκομιδής μπορεί να αντιστοιχεί ακόμη και στο 50% του συνολικού τζίρου του παραγωγού.
Με τις σημερινές τιμές, που σε πολλές περιπτώσεις βρίσκονται κάτω από τα 4 ευρώ το κιλό, η συγκομιδή μπορεί να αποδειχθεί οικονομικά ασύμφορη, ακόμη και χωρίς να υπολογιστούν τα υπόλοιπα καλλιεργητικά έξοδα. Όπως περιέγραψε, υπάρχουν οικογενειακά ελαιοκτήματα που ενδέχεται να συγκομίσουν μόνο την ποσότητα που χρειάζονται για τις ανάγκες του νοικοκυριού τους. Για παράδειγμα, δύο αδέλφια που διαθέτουν ένα ελαιοκτήμα στο χωριό τους μπορεί να επιλέξουν να μαζέψουν μόνο όσο λάδι χρειάζονται για την οικογένειά τους, αφήνοντας το υπόλοιπο της παραγωγής ασυγκόμιστο.
Ο κίνδυνος, ωστόσο, δεν αφορά μόνο την απώλεια της φετινής παραγωγής. Η παραμονή του καρπού πάνω στα δέντρα μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα και στην καλλιεργητική πορεία της επόμενης χρονιάς.
Κλείνοντας τη συνέντευξή του ο Γιάννης Παυλάκος ,απηύθυνε μήνυμα προς τους Έλληνες καταναλωτές, καλώντας τους να επιλέγουν ελληνικό έξτρα παρθένο ελαιόλαδο και να προμηθεύονται το προϊόν απευθείας από αξιόπιστους παραγωγούς της περιφέρειας.
