Σε μια προσπάθεια να αποκαταστήσουν τη ροή του παγκόσμιου εμπορίου ενέργειας και να περιορίσουν τις επιπτώσεις της κρίσης στον Περσικό Κόλπο, οι Ηνωμένες Πολιτείες προχωρούν σε διπλασιασμό των χρηματοοικονομικών εγγυήσεων προς τα πλοία που επιχειρούν να διασχίσουν τα Στενά του Ορμούζ, ανεβάζοντας το συνολικό ύψος του προγράμματος στα 40 δισ. δολάρια.
Το σχέδιο, που υλοποιείται μέσω της US International Development Finance Corporation, ενισχύεται με τη συμμετοχή μεγάλων ασφαλιστικών ομίλων. Στο αρχικό σχήμα, που είχε ανακοινωθεί πριν από περίπου έναν μήνα με προϋπολογισμό 20 δισ. δολαρίων, προστίθενται πλέον νέοι εταίροι, διπλασιάζοντας τη διαθέσιμη κάλυψη.
Συγκεκριμένα, εταιρείες όπως η American International Group, η Berkshire Hathaway και η Liberty Mutual εντάσσονται στο πρόγραμμα, μαζί με άλλους μεγάλους ασφαλιστικούς παίκτες, για να προσφέρουν επιπλέον 20 δισεκατομμύρια δολάρια σε αντασφαλιστική κάλυψη. Ήδη συμμετείχε η Chubb, η οποία αποτελεί βασικό πυλώνα του μηχανισμού.
Επιφυλακτικές οι ναυτιλιακές
Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των ναυτιλιακών εταιρειών, οι οποίες παραμένουν ιδιαίτερα επιφυλακτικές απέναντι στον διάπλου της κρίσιμης θαλάσσιας οδού.
Τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου, βρίσκονται ουσιαστικά σε καθεστώς περιορισμένης λειτουργίας, εξαιτίας της έντασης και των επιθέσεων στην περιοχή.
Παρά το σημαντικό ύψος των εγγυήσεων, η αβεβαιότητα παραμένει έντονη. Οι ναυτιλιακές εταιρείες καλούνται να σταθμίσουν όχι μόνο το οικονομικό ρίσκο αλλά και την ασφάλεια των πληρωμάτων, καθώς συνεχίζονται οι απειλές για επιθέσεις με drones, πυραύλους και θαλάσσιες νάρκες.
Η απουσία εγγυήσεων για στρατιωτική συνοδεία πλοίων περιορίζει την αποτελεσματικότητα του μέτρου, καθώς η οικονομική κάλυψη δεν εξαλείφει τον επιχειρησιακό κίνδυνο.
Το πρόγραμμα αντασφάλισης συνοδεύεται από αυστηρά κριτήρια επιλογής. Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να παρέχουν λεπτομερή στοιχεία για τη διαδρομή των πλοίων, τις χώρες προέλευσης και προορισμού, την ιδιοκτησιακή δομή, το φορτίο, καθώς και τους χρηματοδότες των μεταφορών.
Η αξιολόγηση θα γίνεται από κοινού από την αμερικανική υπηρεσία και τους ασφαλιστικούς εταίρους, με στόχο τον περιορισμό της έκθεσης σε υψηλού κινδύνου αποστολές.
Η κίνηση αυτή εντάσσεται στη συνολική στρατηγική της Ουάσιγκτον να επαναφέρει τη ναυσιπλοΐα σε έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους του κόσμου, τη στιγμή που η κρίση έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στις διεθνείς αγορές.
Οι τιμές ενέργειας έχουν εκτοξευθεί, ενώ χώρες με υψηλή εξάρτηση από εισαγωγές, όπως η Ινδία, αντιμετωπίζουν έντονες πιέσεις στην επάρκεια και το κόστος.
Κοινωνική πίεση
Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, η άνοδος των τιμών καυσίμων πάνω από τα 4 δολάρια ανά γαλόνι εντείνει τη δυσαρέσκεια των καταναλωτών, προσθέτοντας πολιτική πίεση στην κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ.
Ο ίδιος εμφανίζεται αποφασισμένος να ανοίξει εκ νέου τη θαλάσσια οδό, δηλώνοντας ότι με λίγο περισσότερο χρόνο οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να επαναφέρουν τη λειτουργία των Στενών και να εκμεταλλευτούν ενεργειακά την περιοχή.
Ωστόσο, παρά την οικονομική «ασπίδα» των 40 δισεκατομμυρίων δολαρίων, η πραγματική επανεκκίνηση της ναυσιπλοΐας φαίνεται να εξαρτάται από την εξέλιξη της σύγκρουσης και κυρίως από τη μείωση της στρατιωτικής απειλής.
Μέχρι τότε, οι εγγυήσεις μπορεί να αποτελούν ένα σημαντικό εργαλείο, αλλά όχι απαραίτητα επαρκές για να επαναφέρουν την κανονικότητα σε έναν από τους πιο νευραλγικούς κόμβους της παγκόσμιας οικονομίας.