Χαμηλές προσδοκίες και ρεαλιστικούς στόχους βάζει η κυβέρνηση για τη συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας την προσεχή Τετάρτη στην Άγκυρα. Τελευταία φορά το ΑΣΣ συνήλθε τον Σεπτέμβριο του 2024, για πρώτη φορά τότε μετά από επτά χρόνια. Είχε προηγηθεί η σχετική συμφωνία κατά τη συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο Βίλνιους τον Ιούλιο του 2023, μαζί με την ενεργοποίηση πολλαπλών διαύλων επικοινωνίας ανάμεσα στις δύο χώρες.
Αυτούς ακριβώς τους διαύλους θέλει να κρατήσει ανοιχτούς το Μέγαρο Μαξίμου, που επιδιώκει επίσης την εδραίωση μιας λειτουργικής σχέσης με την Τουρκία, σε μια διεθνή συγκυρία γεμάτη αβεβαιότητα και αστάθεια, αλλά και μέσα σε ένα διμερές περιβάλλον που έχει επιβαρυνθεί από τις προκλητικές δηλώσεις και ενέργειες Τούρκων κυβερνητικών αξιωματούχων το τελευταίο διάστημα.
Η κυβερνητική αποστολή στην τουρκική πρωτεύουσα θα είναι πολυάριθμη και αναμένεται να αποτελείται μεταξύ άλλων από τον Υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη και τους υφυπουργούς Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου και Χάρη Θεοχάρη, τον Υπουργό Μετανάστευσης Θάνο Πλεύρη, τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, τον Υπουργό Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκο, τον Υπουργό Ναυτιλίας Βασίλη Κικίλια, κ.ά.
Μοναδική διαφορά με την Τουρκία η οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας
Όπως αναγνωρίζουν στην κυβέρνηση, δεν υπάρχει αυτήν τη στιγμή σύγκλιση για την εκκίνηση της συζήτησης για τη διευθέτηση της μοναδικής διαφοράς που αναγνωρίζει η Ελλάδα ότι μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας, δηλαδή της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Ωστόσο, η Αθήνα προσβλέπει σε μια εποικοδομητική συζήτηση και στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις.
Εξάλλου, το κλίμα αυτό, όπως επισημαίνουν κυβερνητικές πηγές, έχει οδηγήσει σε σημαντικά κεκτημένα τα τελευταία δυόμισυ χρόνια, όπως:
- Τη μείωση της παραβατικότητας στον αέρα
- Την καλύτερη συνεργασία με την Τουρκία στο μεταναστευτικό-προσφυγικό και τη συνολική μείωση των ροών
- Τη διευκόλυνση της χορήγησης βίζας σύντομης διάρκειας για τους Τούρκους πολίτες και τις οικογένειές τους σε 12 νησιά του Αιγαίου
- Την εμβάθυνση του διμερούς εμπορίου.
Πρώτη συνάντηση Μητσοτάκη με Ερντογάν μετά από 1,5 χρόνο
Η πρώτη συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού με τον πρόεδρο της Τουρκίας έπειτα από ενάμιση χρόνο (η τελευταία συνάντησή τους πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2024 στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη) και η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας είναι σε κάθε περίπτωση σημαντική. Οι δύο πολιτικοί αναμένεται να υπογραμμίσουν την αναγκαιότητα των ανοικτών διαύλων για την αποφυγή κρίσεων και την αποκλιμάκωση εντάσεων.
«Βεβαίως δεν συμφωνούμε σε όλα με την Τουρκία. Η μία βασική διαφορά που αναγνωρίζουμε αφορά στην οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Πρόκειται για διαφορά που εκκρεμεί εδώ και δεκαετίες», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνέντευξη που παραχώρησε στον αρχισυντάκτη του περιοδικού «Foreign Policy», Ravi Agrawal.
«Ωστόσο, θεωρώ ότι τα τελευταία χρόνια έχουμε εργαστεί με εποικοδομητικό τρόπο, ώστε να αποκλιμακώσουμε τις εντάσεις και να αναγνωρίσουμε πως, ακόμη και αν δεν μπορούμε να επιλύσουμε αυτό το σημαντικό ζήτημα -το οποίο παραμένει άλυτο εδώ και πολλές δεκαετίες- μπορούμε να διατηρούμε μια λειτουργική και παραγωγική σχέση σε επιμέρους τομείς».
Μιλώντας για τη συνάντηση της προσεχούς Τετάρτης, ανέφερε ακόμη ότι θα διατυπώσει ξεκάθαρες θέσεις ως προς τη βασική μας διαφορά, αλλά και με στόχο να αξιοποιήσουμε την πρόοδο που έχει επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια.
