Σε τροχιά οξείας εσωτερικής αντιπαράθεσης βρίσκεται το ΠΑΣΟΚ, με αφορμή τις καταγγελίες και τον έλεγχο που διενεργείται σε βάρος του προέδρου της ΓΣΕΕ, Γιάννη Παναγόπουλου. Η ανοιχτή πλέον απειλή μαζικών αποχωρήσεων από στελέχη της ΠΑΣΚΕ, σε περίπτωση που η ηγεσία δεν παράσχει πολιτική στήριξη, διαμορφώνει συνθήκες βαθιάς κρίσης σε μια περίοδο κατά την οποία η Χαριλάου Τρικούπη επιχειρεί να αφήσει πίσω της την εσωστρέφεια και να ανασυνταχθεί πολιτικά.
Το τελεσίγραφο της ΠΑΣΚΕ
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του iefimerida κλιμάκωση ξεκίνησε με επιστολή στελεχών της ΠΑΣΚΕ προς τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ. Στο κείμενο διατυπώνεται σαφής προειδοποίηση: εάν η ηγεσία δεν στηρίξει τον Γιάννη Παναγόπουλο μέχρι να ολοκληρωθεί ο έλεγχος που διεξάγεται εις βάρος του, οι υπογράφοντες δηλώνουν έτοιμοι να παραδώσουν τις κομματικές τους ταυτότητες και να αποχωρήσουν.
Στην ίδια επιστολή περιλαμβάνονται αιχμές για «παρακομματικό σύστημα» και για «δίκτυο» που –κατά τους συντάκτες– απολαμβάνει νομιμοποίηση και εύνοια από την ηγεσία. Τα στελέχη της ΠΑΣΚΕ υποστηρίζουν ότι υπηρέτησαν ανιδιοτελώς την παράταξη σε δύσκολες περιόδους και ξεκαθαρίζουν ότι δεν θα ανεχθούν διασπαστικές κινήσεις, ειδικά στο Εργατικό Κέντρο Αθήνας, όπου ηγείται ο Κώστας Κουλούρης.
Η προειδοποίηση είναι ρητή: εάν υπάρξει έστω και «μία αμυχή» με διασπαστικές ενέργειες απέναντι στην παράταξη και το ψηφοδέλτιό τους στο ΕΚΑ, θα εκληφθεί ως έμμεση προτροπή αποχώρησης από το κόμμα. Πρόκειται για πολιτικό τελεσίγραφο, που μεταφράζεται σε ευθεία πίεση προς τη Χαριλάου Τρικούπη.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η απόφαση για τη σύνταξη και δημοσιοποίηση της επιστολής ελήφθη σε εμπιστευτική τηλεδιάσκεψη το βράδυ της Δευτέρας, με τη συμμετοχή του Γιάννη Παναγόπουλου και στελεχών της ΠΑΣΚΕ. Η κίνηση εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική αντεπίθεσης, με στόχο τη συγκρότηση οργανωμένου κύματος συμπαράστασης προς το πρόσωπό του.
Ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ φέρεται αποφασισμένος να μην αφήσει αναπάντητες τις καταγγελίες και τη δημόσια κριτική που δέχεται, επιχειρώντας να μετατρέψει την πίεση σε εσωκομματικό ζήτημα για το ΠΑΣΟΚ. Η λογική αυτής της τακτικής είναι σαφής: να καταστεί πολιτικά δύσκολη οποιαδήποτε αποστασιοποίηση της ηγεσίας.
Από την πλευρά της, η Χαριλάου Τρικούπη απέφυγε άμεση επίσημη απάντηση. Πηγές του κόμματος ανέφεραν ότι η επιστολή δεν είχε περιέλθει επισήμως, με υπογραφές, στα γραφεία του ΠΑΣΟΚ, αφήνοντας να εννοηθεί ότι αντιμετωπίζεται ως κίνηση πίεσης και όχι ως θεσμική παρέμβαση. Η στάση αυτή ερμηνεύεται ως προσπάθεια να αποφευχθεί η μετωπική σύγκρουση, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση.
Το δίλημμα Ανδρουλάκη
Ο Νίκος Ανδρουλάκης βρίσκεται μπροστά σε μια δύσκολη εξίσωση. Από τη μία, επιδιώκει να διασφαλίσει ότι το ΠΑΣΟΚ δεν θα ταυτιστεί με πρόσωπα που ελέγχονται, ιδίως σε μια υπόθεση που αφορά καταγγελίες για διασπάθιση ευρωπαϊκών και εθνικών κονδυλίων. Το κόμμα, άλλωστε, αποδίδει πολιτικά την υπόθεση στην κυβέρνηση, κάνοντας λόγο για σκάνδαλο και ζητώντας διαφάνεια.
Από την άλλη, μια ανοιχτή ρήξη με την ΠΑΣΚΕ και τον πρόεδρό της ενέχει τον κίνδυνο ευρύτερων αποχωρήσεων συνδικαλιστών από όλη τη χώρα. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να αποδυναμώσει σημαντικά την οργανωτική επιρροή του κόμματος στον συνδικαλιστικό χώρο και να προκαλέσει εσωτερικούς κραδασμούς σε μια περίοδο που επιχειρείται ανασύνταξη.
Το ενδεχόμενο συμβιβαστικής λύσης, με αλλαγή ηγεσίας στην ΠΑΣΚΕ χωρίς συνολική ρήξη, παραμένει στο τραπέζι, ωστόσο τίποτα δεν δείχνει –τουλάχιστον προς το παρόν– ότι οι εμπλεκόμενες πλευρές είναι διατεθειμένες να κάνουν ουσιαστικά βήματα πίσω.
Την ίδια ώρα, στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ εξελίσσονται οι διαδικασίες για το συνέδριο, γεγονός που φορτίζει ακόμη περισσότερο το κλίμα. Σε κρίσιμη συνεδρίαση του οργανωτικού της ΚΟΕΣ αναμένεται να ληφθούν αποφάσεις για τον αριθμό των συνέδρων, τις κάλπες και τα διαδικαστικά ζητήματα.
Κεντρικό σημείο αντιπαράθεσης αποτελεί ο τρόπος εκλογής και κατανομής των συνέδρων. Η πλευρά Ανδρουλάκη ξεκαθαρίζει ότι δεν τίθεται θέμα αλγοριθμικής κατανομής με διαιρέτη και διαιρετέο, αλλά ότι οι σύνεδροι θα οριστούν στη βάση των ποσοστών που έλαβε το κόμμα ανά περιοχή στις ευρωεκλογές. Η επιλογή αυτή προκαλεί αντιδράσεις από εσωκομματικούς αντιπάλους, με αιχμή την πλευρά του Χάρη Δούκα. Σύμφωνα με τις ενστάσεις που διατυπώνονται, η συγκεκριμένη μέθοδος οδηγεί σε αυξημένη εκπροσώπηση περιοχών όπως η Κρήτη, όπου ο Νίκος Ανδρουλάκης διαθέτει ισχυρά ερείσματα, σε σύγκριση με την Αθήνα και άλλα μεγάλα αστικά κέντρα.
Η πρόταση της πλευράς Δούκα για πρόβλεψη ποσοστού 10% των συνέδρων από την Αθήνα αναμένεται να τεθεί στο τραπέζι, ωστόσο από την ηγεσία διαμηνύεται ότι δεν υπάρχει διάθεση αναθεώρησης. Οι συσχετισμοί του συνεδρίου αποκτούν έτσι στρατηγική σημασία, καθώς θα καθορίσουν το εσωκομματικό τοπίο για την επόμενη περίοδο.
Διεύρυνση και εσωτερική δυσαρέσκεια
Σε επόμενη συνεδρίαση της Γραμματείας της ΚΟΕΣ θα τεθεί και το ζήτημα της διεύρυνσης. Στο εσωτερικό του κόμματος καταγράφεται δυσαρέσκεια για την επιστροφή πασοκογενών στελεχών από τον ΣΥΡΙΖΑ, καθώς και για τα σενάρια ένταξης της Νίνας Κασιμάτη στην Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ. Το θέμα της διεύρυνσης λειτουργεί ως πρόσθετη γραμμή διαχωρισμού, με ορισμένα στελέχη να εκφράζουν ανησυχία ότι η προσπάθεια ανοίγματος προς τα αριστερά μπορεί να αλλοιώσει την πολιτική ταυτότητα του κόμματος ή να δημιουργήσει νέες εστίες εσωτερικής έντασης. Το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται έτσι αντιμέτωπο με πολλαπλά και αλληλένδετα μέτωπα: τη διαχείριση της υπόθεσης Παναγόπουλου και της σχέσης με την ΠΑΣΚΕ, τις ισορροπίες ενόψει συνεδρίου και τους συσχετισμούς ισχύος, καθώς και τη στρατηγική διεύρυνσης.
