Αμηχανία στην Ευρωπαϊκή Ένωση και υψηλές θερμοκρασίες σε Αθήνα και Λευκωσία προκαλεί η μη αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Άγκυρα, με αφορμή το ότι η Τουρκία είναι η διοργανώτρια χώρα της παγκόσμιας διάσκεψης COP31 του ΟΗΕ για το κλίμα.
Οι Τούρκοι διοργανωτές απέκλεισαν την Κύπρο από τις προπαρασκευαστικές συναντήσεις και αρνούνται αιτήματα διμερών επαφών που απέστειλε η Λευκωσία εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με διπλωμάτες και αξιωματούχους που μίλησαν στο Politico.
Η Κύπρος, που ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, ενεργεί ως ουδέτερος εκπρόσωπος ολόκληρου του μπλοκ των 27 κρατών-μελών. Ο αποκλεισμός της, επομένως, έχει εξελιχθεί σε διπλωματικό πονοκέφαλο για τις Βρυξέλλες ενόψει των φετινών συνομιλιών του ΟΗΕ για το κλίμα, που θα πραγματοποιηθούν στο θέρετρο της Αττάλειας.
Καθώς η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία και δεν διατηρεί διπλωματικές σχέσεις μαζί της, δεν την προσκάλεσε στις άτυπες προπαρασκευαστικές συναντήσεις φέτος, σύμφωνα με τέσσερις Ευρωπαίους διπλωμάτες και έναν αξιωματούχο της ΕΕ που επικαλείται υπό τον όρο ανωνυμίας το Politico.
Οι διπλωμάτες υπογράμμισαν περιστατικό του Μαρτίου στη Νέα Υόρκη, όπου η τουρκική προεδρία δεν προσκάλεσε την Κύπρο σε ενημέρωση για την COP31 στα κεντρικά γραφεία του ΟΗΕ και στη συνέχεια αντέδρασε όταν οι Κύπριοι εμφανίστηκαν μαζί με την αντιπροσωπεία της ΕΕ. Το περιστατικό δεν ήταν μεμονωμένο, δήλωσαν τρεις από τους διπλωμάτες.
Οι διπλωμάτες, όπως και η Κύπρος, υποστηρίζουν ότι ο αποκλεισμός της Λευκωσίας από την Τουρκία δεν συνάδει με τη συμπεριφορά που αναμένεται από μια χώρα που φιλοξενεί εκδηλώσεις του ΟΗΕ, οι οποίες υποτίθεται ότι περιλαμβάνουν όλα τα κράτη-μέλη του οργανισμού.
«Πραγματοποιούν άτυπες συναντήσεις στο πλαίσιο της COP31 για τις οποίες δεν έχουμε λάβει καμία πρόσκληση», δήλωσε Κύπριος αξιωματούχος.
«Είναι απαράδεκτο, καθώς δεν συνάδει με το καθεστώς τους ως διοργανώτριας χώρας της COP31. Οφείλουν να προσκαλούν όλα τα κράτη-μέλη του ΟΗΕ, συμπεριλαμβανομένης της Κυπριακής Δημοκρατίας, η οποία έχει επίσης συντονιστικό ρόλο ως προεδρεύουσα του Συμβουλίου της ΕΕ», πρόσθεσε.
Οι Ευρωπαίοι διπλωμάτες συμμερίζονται αυτή την άποψη. «Δεν ανταποκρίνεται στην ευθύνη θεματοφύλακα της διαδικασίας του ΟΗΕ», δήλωσε ένας από αυτούς.
Μετά το περιστατικό του Μαρτίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέφρασε τη δυσαρέσκειά της προς την Άγκυρα, σύμφωνα με αξιωματούχο της ΕΕ. Δύο διπλωμάτες δήλωσαν ότι ο Ευρωπαίος επίτροπος για το Κλίμα Βόπκε Χέκστρα έθεσε το θέμα σε Τούρκους αξιωματούχους τον περασμένο μήνα.
Ωστόσο, η Τουρκία αγνοεί ή απορρίπτει όλα τα αιτήματα για διμερείς συναντήσεις με την ΕΕ που αποστέλλονται από την Κύπρο, υπό την ιδιότητά της ως προεδρεύουσας του Συμβουλίου.
«Η Τουρκία δεν έχει καμία επαφή με την Κύπρο και απέρριψε όλες τις διμερείς επαφές», δήλωσε διπλωμάτης.
Η Κύπρος συμμετείχε σε δύο σημαντικές κλιματικές συναντήσεις στο Βερολίνο και την Κοπεγχάγη τον τελευταίο μήνα.
Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η χώρα θα αντιμετωπίσει προβλήματα συμμετοχής στις επίσημες συναντήσεις του ΟΗΕ που σχετίζονται με την COP31 ή στη σύνοδο της Αττάλειας τον Νοέμβριο.
Παρ’ όλα αυτά, δύο από τους διπλωμάτες εξέφρασαν ανακούφιση που η Ιρλανδία θα κατέχει την προεδρία της ΕΕ κατά τη διάρκεια της ίδιας της COP31. Η Λευκωσία θα παραδώσει τη σκυτάλη στο Δουβλίνο τον Ιούλιο.
Η τουρκική προεδρία της COP31 δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο. Μετά την κριτική της ΕΕ τον Μάρτιο, κυπριακά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι Τούρκοι αξιωματούχοι υπερασπίστηκαν τη στάση τους απέναντι στην Κύπρο, υποστηρίζοντας ότι η συνάντηση «δεν τελούσε υπό εντολή του ΟΗΕ και συνεπώς η αποστολή προσκλήσεων ήταν στη διακριτική ευχέρεια του διοργανωτή».
Η Τουρκία διοργανώνει τη φετινή σύνοδο για το κλίμα σε συνεργασία με την Αυστραλία, η οποία θα διευθύνει τις διαπραγματεύσεις, ενώ η Άγκυρα θα λειτουργεί ως επίσημη διοργανώτρια και προεδρεύουσα της COP31. Οι διπλωμάτες και οι αξιωματούχοι δεν έδωσαν καμία ένδειξη ότι η Καμπέρα εμπλέκεται στον αποκλεισμό της Κύπρου.
Στην Κοπεγχάγη, την περασμένη εβδομάδα, ο Αυστραλός υπουργός Κλίματος Κρις Μπόουεν επέμεινε ότι ο ίδιος και ο Τούρκος ομόλογός του «μοιράζονται τη δέσμευση πως η COP31 θα είναι διαφανής, χωρίς αποκλεισμούς και συνεργατική».
«Βρισκόμαστε σε επαφή με τις τουρκικές αρχές και καταστήσαμε σαφές ότι ο αποκλεισμός κράτους-μέλους του ΟΗΕ από τη διαδικασία προετοιμασίας της διάσκεψης COP31 δεν είναι αποδεκτός», ανέφερε εκπρόσωπος της Κομισιόν.
«Η Τουρκία διαβεβαίωσε την ΕΕ ότι η Κύπρος δεν θα αποκλειστεί από μελλοντικές προπαρασκευαστικές συναντήσεις για την COP31», πρόσθεσε. «Εμπιστευόμαστε ότι η διαδικασία της COP31 θα είναι διαφανής και χωρίς αποκλεισμούς, δηλαδή θα περιλαμβάνει όλα τα κράτη-μέλη του ΟΗΕ. Θα συνεχίσουμε να παρακολουθούμε στενά το ζήτημα».
