Τα νέα κόμματα του Αλέξη Τσίπρα και της Μαρίας Καρυστιανού άλλαξαν το πολιτικό σκηνικό, ξεπερνώντας το ποσοστό του ΠΑΣΟΚ στην πρόθεση ψήφου, σύμφωνα με τη νέα δημοσκόπηση της Real Polls για το Protagon, όπου όμως εξακολουθεί να καταγράφει σταθερό προβάδισμα η Νέα Δημοκρατία.
Στην πρόβλεψη αποτελέσματος, η Νέα Δημοκρατία είναι στο 28,3% όσο ήταν και η τελευταία εκλογική της επίδοση, στις ευρωεκλογές του 2024, ενώ η ΕΛ.Α.Σ. βάζει το «2» μπροστά στα ποσοστά της, με 21,4%.
Ειδικότερα, σύμφωνα με την έρευνα της Real Polls, στην πρόθεση ψήφου η ΝΔ είναι στο 25,8%, η ΕΛΑΣ 18,2%, η Ελπίδα για τη Δημοκρατία 9,4%, το ΠΑΣΟΚ 8,9%, το ΚΚΕ 5,4%, η Ελληνική Λύση 4,5%, η Φωνή Λογικής 3,3%, η Πλεύση Ελευθερίας 2,8%, το ΜέΡΑ25 2%, ο ΣΥΡΙΖΑ 1%, η Νίκη 0,9%, οι Δημοκράτες-ΠΚ 0,7%, οι Σπαρτιάτες 0,5%, η Νέα Αριστερά 0,2%, Άλλο Κόμμα 4,3%, ενώ οι Αναποφάσιστοι είναι στο 10,8%.
Στην εκτίμηση ψήφου, το ποσοστό της ΝΔ ανέρχεται στο 28,3%, η ΕΛΑΣ στο 21,4%, η Ελπίδα για τη Δημοκρατία 11,9%, το ΠΑΣΟΚ 9,9%, το ΚΚΕ 6,4%, η Ελληνική Λύση 5,1%, η Φωνή Λογικής 3,6%, η Πλεύση Ελευθερίας 3,1%, το ΜέΡΑ25 2,5%, ο ΣΥΡΙΖΑ 1,2%, οι Δημοκράτες-ΠΚ 0,7%, οι Σπαρτιάτες 0,5%, η Νέα Αριστερά 0,2%, Άλλο Κόμμα 4,3%.
Παράλληλα, σύμφωνα με τη δημοσκόπηση της RealPolls, το 46,8% των πολιτών ζητάει πολιτική αλλαγή, ενώ το 31,8% βλέπει ως διακύβευμα των εκλογών τη «σταθερότητα και συνέχεια».
Παράλληλα, ένα σχεδόν ισοδύναμο 31% πείθεται ότι μόνο μια ισχυρή κυβέρνηση εγγυάται τη σταθερότητα —ποσοστό που συμπίπτει σχεδόν απόλυτα με την εκλογική δύναμη του κυβερνώντος κόμματος (28,3%). Αυτό εξηγεί γιατί, παρά τον κατακερματισμό και την άνοδο της αντιπολίτευσης, η ΝΔ διατηρεί καθαρή διαφορά από τον δεύτερο —όποιος κι αν είναι αυτός: απευθύνεται σε ένα συνεκτικό, «σκληρό» ακροατήριο που βάζει τη σταθερότητα πάνω από την αλλαγή.
Επιπλέον, στην έρευνα που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό του protagon, απαντάται ακόμα ένα μεγάλο ερώτημα: ποιος, από τους τρεις διεκδικητές του προηγούμενου μήνα, θα τερματίσει δεύτερος. Δεύτερη δύναμη φαίνεται να αναδεικνύεται η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα ανοίγοντας σταθερά τη διαφορά της από τον τρίτο και τον τέταρτο, διαμορφώνοντας ένα δίπολο που συμπιέζει τους υπόλοιπους. Η πλειοψηφία τού 46,8% που ζητάει πολιτική αλλαγή τροφοδοτεί το κόμμα Τσίπρα. Η ευνοϊκή αλλαγή προς το κόμμα Τσίπρα δεν είναι τυχαία: έχει συγκεκριμένη κατεύθυνση.
Ο πίνακας ροών της έρευνας δείχνει ότι η ΕΛ.Α.Σ. συγκεντρώνει την πλειονότητα όσων είχαν ψηφίσει ΣΥΡΙΖΑ το 2023, ενώ τραβά και τμήματα από την Πλεύση Ελευθερίας, το ΜέΡΑ25 και τον χώρο της αποχής. Είναι, δηλαδή, το κόμμα που απορροφά το παλιό κεντροαριστερό-αριστερό ακροατήριο που έμεινε «ορφανό» μετά την αποδόμηση του ΣΥΡΙΖΑ.
Στον αντίποδα, το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ μένει καθηλωμένο στην τέταρτη θέση, πίσω από κόμμα Καρυστιανού. Παρότι δεν χάνει ψηφοφόρους σε μεγάλη κλίμακα, δεν καταφέρνει να κερδίσει από την αναταραχή, τουναντίον δείχνει να έχει το μεγαλύτερο ποσοστό απόλυτης απόρριψης (70,5%). Η Ελπίδα για τη Δημοκρατία, που είχε κάνει εντυπωσιακό ξεκίνημα, υποχωρεί ελαφρά, καθώς μέρος του αρχικού ενθουσιασμού φαίνεται να αποκλιμακώνεται.
Τα κριτήρια επιλογής των κομμάτων
Ξεχωριστό ενδιαφέρον έχουν οι απαντήσεις των πολιτών ως προς τα κριτήρια επιλογής των κομμάτων. Στην ερώτηση για το τι είναι σημαντικό όταν κρίνουν ένα κόμμα, ένα 41,8% απαντά την ικανότητα στη λύση προβλημάτων. Ακολουθεί από κοντά η εντιμότητα (39,4%), ενώ η ιδεολογική ταυτότητα (12,6%) και το πρόσωπο του αρχηγού (3,5%) έρχονται πολύ πιο πίσω.
Στο ερώτημα τι θα ήθελαν περισσότερο από έναν ιδανικό πρωθυπουργό, πρώτες και σχεδόν ισοδύναμες έρχονται η δικαιοσύνη, η αξιοκρατία και το κράτος δικαίου (22,5%) μαζί με την αντιμετώπιση της ακρίβειας μέσω μείωσης φόρων (22%). Ακολουθούν η ανάπτυξη και η βελτίωση του βιοτικού επιπέδου (16,9%) και το ήθος —«να κυβερνά για τον λαό»— (14,7%).
Στην οικονομία, ο κόσμος δεν πείθεται από επικοινωνιακά εργαλεία: για την αντιμετώπιση της ακρίβειας μόλις το 15,4% εμπιστεύεται «εργαλεία διαφάνειας και σύγκρισης τιμών», ενώ προκρίνονται σαφώς οι έλεγχοι και τα πρόστιμα στα καρτέλ (39,9%) και η μείωση φόρων (38,7%).
Υπάρχει όμως και μια ισχυρή δεξαμενή δυσπιστίας προς το σύνολο του συστήματος: το 43% συμφωνεί ότι «κανένας από τους σημερινούς αρχηγούς δεν τον εκφράζει», ενώ τη γραμμή «καμία συνεργασία με κανέναν» που προβάλλουν ορισμένοι το 47,3% τη βλέπει ως ζήτημα συγκυρίας και το 34,4% ως «ανωριμότητα και πολιτικό αδιέξοδο».
