Ξεκίνησε η διαδικασία για την εκχώρηση των αδειών κινητής τηλεφωνίας στις ζώνες των συχνοτήτων των 900 και 1800 MHz. Η ηγεσία του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης έδωσε το πράσινο φως στην Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών & Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) προκειμένου να ξεκινήσει τη σχετική διαδικασία, και χθες η Επιτροπή προχώρησε στην έναρξη της δημόσιας διαβούλευσης που προηγείται της διαγωνιστικής διαδικασίας.
Το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει από το κείμενο της δημόσιας διαβούλευσης είναι ότι κυβέρνηση καθιστά την αδειοδότηση πολύ πιο ευνοϊκή στους παρόχους κινητής τηλεφωνίας. Αυτό προκύπτει από δύο σημαντικές αποφάσεις που περικλείει το κείμενο της διαβούλευσης:
- πρώτον, ότι το τίμημα των εκχωρούμενων συχνοτήτων στη νέα διαγωνιστική διαδικασία εκκινεί από επίπεδα έως 50% χαμηλότερα από εκείνα του 2011 και
- δεύτερον, είναι ανοικτό για πρώτη φορά το ενδεχόμενο διάθεσης αδειών κινητής τηλεφωνίας αορίστου διάρκειας
Αναφορικά με το πρώτο, πρέπει να επισημανθεί ότι η διαγωνιστική διαδικασία εκχώρησης συχνοτήτων που αναμένεται να ξεκινήσει κάποια στιγμή μέσα στη χρονιά, είναι σχεδόν πανομοιότυπη με εκείνη του 2011. Συγκεκριμένα είναι πανομοιότυπη αναφορικά με τα τμήματα του ραδιοφάσματος που θα δημοπρατηθεί (70MHz στη ζώνη των 900 MHz και 40 MHz στα στη ζώνη των 1800 MHz), αλλά διαφέρει στη διάρκεια εκχώρησης.
Το 2011 η διάρκεια του εκχωρούμενου ραδιοφάσματος ήταν για 15 χρόνια ή και λιγότερο για ορισμένα τμήματά του. Αυτή τη φορά θα είναι 20 χρόνια ή αόριστης διάρκειας. Στη περίπτωση της αόριστης διάρκειας, το φάσμα θα πληρώνεται ετησίως και όχι εφάπαξ ή σε περιορισμένο αριθμό δόσεων, όπως ίσχυσε στις προηγούμενες εκχωρήσεις αδειών κινητής τηλεφωνίας. Στην περίπτωση δε που ισχύει η αόριστη διάρκεια των αδειών, το τίμημα θα καθορίζεται για μια 20ετία, και στο τέλος της θα επανακαθορίζεται για την επόμενη 20ετία κ.ο.κ.
Χαμηλότερες τιμές εκκίνησης
Παρά το γεγονός όμως ότι το φάσμα εκχωρείται για μεγαλύτερη διάρκεια, η τιμή εκκίνησης για την απόκτησή του φέτος είναι χαμηλότερη από εκείνη του 2011. Για παράδειγμα φέτος η τιμή εκκίνησης στο εκχωρούμενο φάσμα στη ζώνη των 1800 MHz θα ανέλθει σε 62 εκατ. ευρώ, δηλαδή 15,51 εκατ. ευρώ έκαστο από τα τέσσερα τμήματα (4 τμήματα Χ 10 MHz = 40 MHz). Το 2011 το ίδιο κομμάτι φάσματος είχε τιμή εκκίνησης 82 εκατ. ευρώ, δηλαδή 20,5 εκατ. ευρώ κάθε τμήμα.
Σύμφωνα με την ΕΕΤΤ το τίμημα φέτος προκύπτει από το μέσο όρο της τιμής εκχώρησης φάσματος (ανά MHz) σε αντίστοιχους διαγωνισμούς που έγιναν την περίοδο 2022-2025 στις χώρες Βέλγιο, Κροατία, Πολωνία, Σλοβακία, Ην. Βασίλειο και Κύπρος.
Παρόμοια είναι η κατάσταση στο φάσμα που θα διατεθεί στη ζώνη των 900 MHz. Εκεί η τιμή εκκίνησης του φάσματος 50% χαμηλότερη της τιμής εκκίνησης που ορίσθηκε το 2011. Κάθε τμήμα ένα από τα 7 τμήματα συχνοτήτων 10 MHz το καθένα κοστίζει 23,3 εκατ. ευρώ, όταν το 2011 κόστιζε 46,6 εκατ. ευρώ. Μάλιστα η εκχώρηση αυτή, είναι για μακρύτερο χρονικό διάστημα κι έτσι η τιμή του στη μονάδα του χρόνου και ανά MHz μειώνεται ακόμη περισσότερο.
Έτσι, ενώ τα αναμενόμενα έσοδα του Ελληνικού Δημοσίου φέτος θα είναι πολύ χαμηλότερα απ’ ότι στην δημοπρασία του 2011. Τότε ανήλθαν σε 380 εκατ. ευρώ και αυτή τη φορά εκτιμάται ότι δεν θα ξεπεράσουν τα 225 εκατ. ευρώ. Το έσοδο αυτή τη φορά μπορεί ν’ αυξηθεί μόνον και αν υπάρχει ισχυρό ενδιαφέρον από νεοεισερχόμενους παίκτες ή εφόσον κάποιος από τους υφιστάμενους παρόχους θελήσουν να διεκδικήσουν τμήματα συχνοτήτων που σήμερα κατέχουν ανταγωνιστές τους.
Σε μια τέτοια περίπτωση η διαγωνιστική διαδικασία θα μπορούσε να μετατραπεί σε δημοπρασία των συχνοτήτων, κάτι που θα επιθυμούσε η κυβέρνηση και η ΕΕΤΤ ώστε ν’ ανέβει το τίμημα. Ωστόσο δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα το ήθελαν οι πάροχοι. Έτσι αν δεν υπάρξει ανταγωνισμός, η σχετική διαδικασία θα εξελιχθεί σε απλή ανανέωση των αδειών τους στα 225 εκατ. ευρώ.
Η δεύτερη χάρη της κυβέρνησης
Κακά τα ψέματα, η κινητή τηλεφωνία στην Ευρώπη δεν είναι αυτή που ήταν στο παρελθόν. Και οι κυβερνήσεις, συμπεριλαμβανομένου και της Ελληνικής, επιχειρούν να διευκολύνουν επενδυτικά τον κλάδο των τηλεπικοινωνιών. Πρωτίστως επιμηκύνοντας το χρόνο διάρκειας των αδειών (από 15 σε 20 χρόνια) ενώ ακόμη αφήνεται ανοικτό και το ενδεχόμενο της ισχύος των με αόριστη διάρκεια.
Αυτά συμβαίνουν, επειδή τόσο η Κομισιόν όσο και οι εθνικές κυβερνήσεις θέλουν να δώσουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στις επενδύσεις των τηλεπικοινωνιακών παρόχων. Αυτή είναι και μια διάσταση που περιέχεται στο νέο προτεινόμενο από τη Κομισιόν κανονισμό Digital Network Act, ο οποίος κάνει λόγο για δικαιώματα αδειών χρήσης συχνοτήτων αόριστης διάρκειας. Μάλιστα η Ε.Ε. τώρα στην παρ. 1 του άρθρου 24 του προτεινόμενου από την ΕΕ Κανονισμού «REGULATION OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL on digital networks, amending Regulation (EU) 2015/2120, Directive 2002/58/EC and Decision No 676/2002/EC and repealing Regulation (EU) 2018/1971, Directive (EU) 2018/1972 and Decision No 243/2012/EU (Digital Networks Act)» προτείνει τα δικαιώματα χρήσης ραδιοφάσματος θα πρέπει να χορηγούνται με διάρκεια αορίστου χρόνου ή σε περίπτωση ορισμένης διάρκειας για τουλάχιστον 40 έτη.
Σημειώνεται ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει προβλέψει ένα τέτοιο ενδεχόμενο (ν. Ν.4727/2020) όπου γίνεται λόγος για εκχώρηση δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων αόριστης διάρκειας. Η πρώτη χώρα ωστόσο που έχει εφαρμόσει στην πράξη ένα τέτοιο δικαίωμα είναι το Hν. Βασίλειο.
Η ΕΕΤΤ, όπως αναφέρει στο σχετικό κείμενο της διαβούλευσης για τις άδειας κινητής τηλεφωνίας, «λαμβάνοντας υπόψη την αποτελεσματική και αποδοτική χρήση του φάσματος και προκειμένου να διασφαλιστεί η ρυθμιστική προβλεψιμότητα των κατόχων των δικαιωμάτων προτείνει η διάρκεια των νέων δικαιωμάτων να είναι είκοσι (20) έτη ή αορίστου διάρκειας. Μάλιστα», συνεχίζει, «στην περίπτωση δικαιωμάτων αορίστου χρόνου, η ΕΕΤΤ, λαμβάνοντας υπόψη τις τεχνολογικές εξελίξεις και την ανάγκη για αποτελεσματική και αποδοτική χρήση του ραδιοφάσματος, με Απόφασή της, κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης, θα επανεξετάσει τις υποχρεώσεις ανάπτυξης δικτύου και τις προδιαγραφές ποιότητας που συνοδεύουν το Δικαίωμα μετά από είκοσι (20) χρόνια από την χορήγηση και ανά εικοσαετία».
Με άλλα λόγια, εφόσον προκριθούν οι άδειες αόριστης διάρκειας, οι όροι και το (ετήσιο καταβαλλόμενο) τίμημα θα αξιολογούνται κάθε 20 χρόνια. Η διαβούλευση, που ξεκίνησε χθες από την ΕΕΤΤ, σχετικά με τους των όρους της εκχώρησης των αδειών κινητής στα 900 και 1800 MHz θα διαρκέσει δύο μήνες, έως 2 Απριλίου 2026.
