Μια καλά οργανωμένη εκστρατεία επιρροής, με έντονο πολιτικό και οικονομικό υπόβαθρο, φαίνεται να εξελίσσεται στις Ηνωμένες Πολιτείες με στόχο να διαμορφώσει τη δημόσια αντίληψη γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη. Όπως αποκαλύπτει το WIRED, μια μη κερδοσκοπική οργάνωση με την ονομασία Build American AI χρηματοδοτεί καμπάνια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η οποία συνδυάζει την προώθηση της αμερικανικής καινοτομίας με την καλλιέργεια φόβου απέναντι στην τεχνολογική άνοδο της Κίνας.
Στο επίκεντρο της εκστρατείας βρίσκονται influencers με μεγάλη απήχηση, οι οποίοι καλούνται να μεταφέρουν συγκεκριμένα μηνύματα στο κοινό τους. Σε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, η lifestyle δημιουργός περιεχομένου Melissa Strahle εμφανίζεται μπροστά από αμερικανική σημαία, τονίζοντας τη σημασία της επένδυσης σε «αμερικανική» τεχνητή νοημοσύνη. Αν και η ανάρτηση είχε σήμανση διαφήμισης, δεν υπήρχε σαφής αναφορά στον φορέα που τη χρηματοδότησε.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, πίσω από την πρωτοβουλία βρίσκεται ένα ευρύτερο δίκτυο πολιτικής επιρροής. Η Build American AI συνδέεται με το super PAC Leading the Future, το οποίο διαθέτει προϋπολογισμό εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων και υποστηρίζεται από ισχυρές προσωπικότητες του τεχνολογικού κλάδου. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται στελέχη που σχετίζονται με εταιρείες όπως η OpenAI και η Palantir, καθώς και επενδυτικά σχήματα όπως η Andreessen Horowitz.
Influencers πληρώνονται έως και με 5.000 δολάρια ανά βίντεο
Η εκστρατεία εξελίσσεται σε δύο φάσεις. Στην πρώτη, το βάρος δόθηκε σε «ουδέτερα» μηνύματα υπέρ της τεχνητής νοημοσύνης και των ωφελειών της στην καθημερινότητα. Influencers από τον χώρο του lifestyle, της οικογένειας και της ευεξίας προέβαλαν την τεχνολογία ως εργαλείο οργάνωσης και βελτίωσης της ζωής. Σε αυτή τη φάση συμμετείχαν και δημιουργοί όπως η Megan Linke και η Uche Madson, οι οποίες προώθησαν την ανάγκη επένδυσης στην αμερικανική καινοτομία.
Η δεύτερη φάση, που βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι σαφώς πιο επιθετική. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το WIRED, influencers πληρώνονται ακόμη και 5.000 δολαρίων ανά βίντεο για να ενισχύσουν το αφήγημα ότι η Κίνα αποτελεί απειλή στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Το ζητούμενο δεν είναι απλώς η προώθηση της αμερικανικής τεχνολογίας, αλλά η σύνδεση της κινεζικής προόδου με κινδύνους για την ασφάλεια, την ιδιωτικότητα και την απασχόληση των Αμερικανών πολιτών.
Τα μηνύματα που δίνονται προς χρήση στους δημιουργούς περιεχομένου είναι ενδεικτικά: υπογραμμίζουν ότι αν η Κίνα επικρατήσει στην «κούρσα» της τεχνητής νοημοσύνης, θα μπορούσε να αποκτήσει πρόσβαση σε προσωπικά δεδομένα ή να επηρεάσει την αγορά εργασίας στις ΗΠΑ. Η ρητορική αυτή ευθυγραμμίζεται με δημόσιες τοποθετήσεις ισχυρών παραγόντων του κλάδου, όπως ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, και ο επικεφαλής της Palantir, Άλεξ Καρπ, οι οποίοι έχουν επανειλημμένα επισημάνει την ανάγκη διατήρησης της αμερικανικής πρωτοκαθεδρίας.
Ωστόσο, η πρακτική αυτή εγείρει σοβαρά ζητήματα διαφάνειας. Παρότι πολλές αναρτήσεις φέρουν την ένδειξη «διαφήμιση», συχνά δεν αποκαλύπτεται ο πραγματικός χρηματοδότης, με αποτέλεσμα οι χρήστες να μην γνωρίζουν ότι εκτίθενται σε οργανωμένη πολιτική επικοινωνία. Όπως επισημαίνει ο καθηγητής μέσων ενημέρωσης Jamie Cohen, η έλλειψη σαφούς ενημέρωσης για τα κίνητρα πίσω από το περιεχόμενο μπορεί να διαβρώσει τη δημόσια σφαίρα και να επηρεάσει τη δημοκρατική διαδικασία.
Το φαινόμενο αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο όπου η τεχνητή νοημοσύνη αναδεικνύεται σε κεντρικό πολιτικό ζήτημα ενόψει των εκλογών του 2026 στις ΗΠΑ. Οργανώσεις που υποστηρίζουν τον κλάδο επιδιώκουν να επηρεάσουν τη νομοθετική ατζέντα, αντιδρώντας σε αυξανόμενες ανησυχίες για την κατανάλωση ενέργειας, τη χρήση δεδομένων και τις επιπτώσεις στην απασχόληση. Την ίδια στιγμή, πολιτικές φωνές όπως ο γερουσιαστής Bernie Sanders προειδοποιούν για τους πιθανούς κινδύνους της τεχνολογίας, κάνοντας λόγο ακόμη και για υπαρξιακή απειλή.
Η επιρροή των social media στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης είναι πλέον καθοριστική. Σύμφωνα με στοιχεία του Pew Research Center, πάνω από τους μισούς ενήλικες στις ΗΠΑ ενημερώνονται –τουλάχιστον εν μέρει– από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ ένα σημαντικό ποσοστό νεότερων χρηστών βασίζεται σε influencers για την κατανάλωση ειδήσεων. Αυτό καθιστά τις πλατφόρμες αυτές ιδανικό πεδίο για στοχευμένες εκστρατείες επιρροής.
Η περίπτωση της Build American AI δεν αποτελεί μεμονωμένο φαινόμενο, αλλά εντάσσεται σε μια ευρύτερη τάση όπου ισχυρά οικονομικά συμφέροντα αξιοποιούν τη «γκρίζα ζώνη» της influencer οικονομίας. Μέσω διαφημιστικών εταιρειών, διοχετεύονται σημαντικά ποσά σε δημιουργούς περιεχομένου, οι οποίοι λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές συγκεκριμένων αφηγημάτων χωρίς να υπόκεινται στους κανόνες δεοντολογίας της δημοσιογραφίας.
Την ίδια ώρα, οι ίδιες οι εταιρείες επιχειρούν να κρατήσουν αποστάσεις. Εκπρόσωποι της OpenAI και της Palantir δήλωσαν ότι δεν έχουν χρηματοδοτήσει άμεσα την εκστρατεία, ενώ άλλοι εμπλεκόμενοι απέφυγαν να σχολιάσουν. Παρ’ όλα αυτά, η διασύνδεση προσώπων και κεφαλαίων υποδηλώνει ένα σύνθετο δίκτυο επιρροής που δύσκολα αποτυπώνεται πλήρως.
Σε κάθε περίπτωση, το ζήτημα ξεπερνά τα όρια της τεχνολογίας. Αγγίζει τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνεται η δημόσια συζήτηση σε μια εποχή όπου η πληροφορία, η πολιτική και η οικονομία διαπλέκονται όλο και περισσότερο. Και θέτει ένα κρίσιμο ερώτημα: πόσο διαφανής είναι τελικά η «φωνή» που ακούμε καθημερινά στις οθόνες μας.
