Η Ευρωπαϊκή Ένωση προχώρησε στη δημοσίευση πρόσκλησης υποβολής προσφορών για τη δημιουργία έως και επτά AI Gigafactories σε ολόκληρη την Ευρώπη, σε μια συντονισμένη προσπάθεια ενίσχυσης της τεχνολογικής της κυριαρχίας στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Πρόκειται για μια πρωτοβουλία υπό την ηγεσία της βιομηχανίας, η οποία υποστηρίζεται με έως και 10 δισ. ευρώ από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους, ενώ αναμένεται να κινητοποιήσει επιπλέον ιδιωτικές επενδύσεις ύψους τουλάχιστον 20 δισ. ευρώ, εκτοξεύοντας το συνολικό ύψος των επενδύσεων άνω των 30 δισ. ευρώ.
Στόχος του εγχειρήματος είναι η διεύρυνση της υπολογιστικής ισχύος της Ευρώπης και η παροχή πρόσβασης σε προηγμένες υποδομές για νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, τη βιομηχανία, την ακαδημαϊκή κοινότητα και τους δημόσιους φορείς.
Οι νέες αυτές εγκαταστάσεις θα συνδυάζουν επεξεργαστές AI τελευταίας τεχνολογίας, λογισμικό, τεχνολογίες cloud, δίκτυα υψηλής ταχύτητας και ενεργειακά αποδοτικά κέντρα δεδομένων. Σε συνέργεια με το υφιστάμενο δίκτυο 19 «AI Factories», οι υποδομές αυτές θα επιτρέψουν την ανάπτυξη αυτόνομων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, τηρώντας παράλληλα αυστηρά τα ευρωπαϊκά πρότυπα για την προστασία δεδομένων, την ασφάλεια και την ηθική.
Την κοινή προμήθεια υπολογιστικού χρόνου θα αναλάβει η Κοινή Επιχείρηση για την Ευρωπαϊκή Υψηλής Αποδοσίας Υπολογιστική (EuroHPC JU) σε συνεργασία με 18 κράτη-μέλη, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και η Ελλάδα. Δικαίωμα συμμετοχής έχουν κοινοπραξίες ή σχήματα ειδικού σκοπού που συγκεντρώνουν επιχειρήσεις, δημόσιους φορείς και επενδυτές, ενώ τα έργα μπορούν να αναπτυχθούν σε μία χώρα ή διασυνοριακά.
Η χρηματοδότηση θα υλοποιηθεί σε δύο διαδοχικές φάσεις και δύο επιμέρους κατηγορίες, με τις συμμετέχουσες χώρες να καλύπτουν ισόποσα την ευρωπαϊκή συνεισφορά. Στην πρώτη κατηγορία θα ενισχυθούν έως 4 έργα και στη δεύτερη έως 3, με την υπολογιστική ισχύ των επεξεργαστών να πολλαπλασιάζεται στη δεύτερη φάση.
Για τη διασφάλιση του απαραίτητου εξοπλισμού, οι κοινοπραξίες θα μπορούν να προμηθεύονται υλικό από ευρωπαϊκές εταιρείες ή χώρες συμμάχους, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει υπογράψει επιστολές πρόθεσης με τις αμερικανικές AMD, NVIDIA και Qualcomm.
Η προθεσμία υποβολής προσφορών λήγει στις 12 Νοεμβρίου 2026, με τις αποφάσεις ανάθεσης να αναμένονται στις αρχές του 2027 και την έναρξη κατασκευής εντός του ίδιου έτους.
