Η Ελλάδα ήταν από τις πιο ευνοημένες χώρες της Ευρώπης όσον αφορά στις χρηματοδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων το 2025. Σύμφωνα με την έκθεση που θα παρουσιαστεί σήμερα στη Τράπεζα της Ελλάδος από τον αντιπρόεδρο της ΕΤΕπ Γιάννη Τσακίρη, η Ελλάδα έλαβε συνολικά πέρυσι χρηματοδοτήσεις ύψους 2,6 δισ. ευρώ που αναλογούν στο 1% του ΑΕΠ. Παράλληλα φαίνεται ότι στα σκαριά βρίσκονται επιπλέον χρηματοδοτήσεις προς τη χώρα μας, ύψους 2,5 δισ. ευρώ οι οποίες έχουν μεν εγκριθεί από την ΕΤΕπ, αλλά δεν έχουν υπογραφεί.
Στο 1% του ΑΕΠ τα δάνεια της ΕΤΕπ προς Ελλάδα και Πορτογαλία, υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ
Αναφορικά με τις χρηματοδοτήσεις του περασμένου έτους, η Ελλάδα μαζί με την Πορτογαλία έλαβαν τα υψηλότερα ποσοστά χρηματοδοτήσεων ως προς το ΑΕΠ τους, αφού σε αμφότερες τις χώρες οι χορηγήσεις δανείων της ΕΤΕπ ανήλθαν στο 1% του ΑΕΠ. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι οι χορηγήσεις της ΕΤΕπ στη Ρουμανία πέρυσι ανήλθαν σε 1,6 δισ. ευρώ και στο 0,4% του ΑΕΠ.
Γιατί το 2025 ήταν έτος ορόσημο για την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων
Σε απόλυτα μεγέθη, οι μεγαλύτερες χρηματοδοτήσεις της ευρωπαϊκής αναπτυξιακής τράπεζας πέρυσι κατευθύνθηκαν στην Γαλλία (13 δισ. ευρώ) και ακολούθησε η Ιταλία με 12,3 δισ. ευρώ και η Ισπανία με 10,9 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΤΕπ Νάντια Καλβίνο, το 2025 ήταν έτος ορόσημο καθώς για πρώτη φορά οι υπογεγραμμένες νέες χρηματοδοτήσεις της τράπεζας έπιασαν το όριο των 100 δισ. ευρώ.
Περισσότερες από τις μισές αφορούσαν έργα πράσινης ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων ενεργειακών διασυνδέσεων, δημιουργία νέων μονάδων ΑΠΕ κ.ά. «Σχεδόν το 60% της συνολικής χρηματοδότησης κατευθύνηθηκε σε πράσινα έργα, από μεγάλα ενεργειακά δίκτυα και διασυνδέσεις έως την ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, την τεχνολογική έρευνα και την απαλλαγή από τον άνθρακα της βαριάς βιομηχανίας», αναφέρει η πρόεδρος της ΕΤΕπ Νάντια Καλβίνο. Η ίδια κατεύθυνση φαίνεται να ισχύει και στις νέες χρηματοδοτήσεις της τράπεζας που έρχονται.
Διεύρυνση των χρηματοδοτήσεων στον αμυντικό τομέα
Ωστόσο πέρυσι, για πρώτη φορά στην ιστορία της η ΕΤΕπ ενίσχυσε τον τομέα της ασφάλειας και άμυνας. Όπως αναφέρει η Calvino πάνω από 5% των νέων χρηματοδοτήσεων αξιοποιήθηκε από την συγκεκριμένη αγορά, δηλαδή 5 δισ. ευρώ.
Οι συμβάσεις στην Ελλάδα
Τα στοιχεία αυτά, όπως και πολλά περισσότερα για τη χώρα μας, θα παρουσιαστούν σήμερα στην Τράπεζα της Ελλάδος, παρουσία του Διοικητή της Γιάννη Στουρνάρα και του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας Κυριάκου Πιερρακάκη. Από τα στοιχεία της ΕΤΕπ προκύπτει ότι στην Ελλάδα πέρυσι υπογράφηκαν 16 νέες συμβάσεις της για την χρηματοδότηση τραπεζών αλλά και αναπτυξιακών έργων.
Συγκεκριμένα υπογράφηκαν 9 συμβάσεις χρηματοδότησης αναπτυξιακών έργων και 7 συμβάσεις χρηματοδότησης τραπεζών. Αναφορικά με τις συμβάσεις των τραπεζών, οι 6 νέες συμβάσεις της ΕΤΕπ υπογράφηκαν με εγχώριες τράπεζες (Alpha, ΕΤΕ, Πειραιώς) ενώ η 7η με την HSBC. Η τελευταία σύμβαση αφορά σε ένα χρηματοδοτικό εργαλείο ανάπτυξης ΑΠΕ, ύψους 4,3 δισ. ευρώ και το οποίο απευθύνεται σε τρεις χώρες της Ε.Ε., την Γαλλία, την Γερμανία και την Ελλάδα.
Οι συμβάσεις με τις ελληνικές τράπεζες συνιστούν κλασσικές συμβάσεις χρηματοδότησης εργαλείων που ενισχύουν την ρευστότητα και τα επενδυτικά σχέδια ελληνικών ΜμΕ. Συνολικά πάνω από 1 δισ. ευρώ εξασφαλίσθηκαν πέρυσι από την ΕΤΕπ και τα οποία εκτιμάται ότι θα ενισχύσουν πολλαπλάσιας αξίας επενδυτικά σχέδια ελληνικών ΜμΕ.
Από την πλευρά των χρηματοδοτήσεων έργων, η πιο σημαντική σε ύψος νέα σύμβαση που υπογράφηκε πέρυσι στη χώρα μας από την ΕΤΕπ ήταν εκείνη με τον ΑΔΜΗΕ. Η σύμβαση αφορά στην ενεργειακή διασύνδεση της ηπειρωτικής χώρας με τα νησιά του Βορείου Αιγαίου. Είναι ύψους 490 εκατ. ευρώ και θα χρηματοδοτήσει το έργο της ενεργειακής διασύνδεσης των νησιών του Βορείου Αιγαίου με την ηπειρωτική Ελλάδα, συνολικού προϋπολογισμού 1,63 δισ. ευρώ. Η σύμβαση υπογράφηκε στα μέσα του περασμένου Δεκέμβρη.
Η ΕΤΕπ ωστόσο, στην έκθεσή της για τις χρηματοδοτήσεις του 2025, ξεχωρίζει από τη χώρα μας ως πιο εμβληματική επένδυση, εκείνη που αφορά στην επέκταση του δικτύου της ΕΥΔΑΠ στην Αττική. Η επέκταση αυτή προϋπολογισμού 514 εκατ. ευρώ συμφωνήθηκε το περασμένο καλοκαίρι να χρηματοδοτηθεί με 250 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ. Το έργο που τώρα υλοποιείται θα αναβαθμίσει τις υποδομές της ΕΥΔΑΠ και θα φέρει δίκτυα αποχέτευσης και ύδρευσης σε δήμους της Αν. Αττικής.
Άλλες σημαντικές αναπτυξιακές επενδύσεις που χρηματοδοτούνται με δάνεια της ΕΤΕπ και οι συμβάσεις τους υπογράφηκαν πέρυσι είναι:
- Η ενίσχυση του σχεδίου εξόρυξη βωξίτη και παραγωγής γαλλίου από την Metlen ύψους 295 εκατ. ευρώ (90 εκατ. ευρώ η χρηματοδότηση της ΕΤΕπ)
- Η δημιουργία δικτύου φόρτισης οχημάτων σε Ελλάδα και Κύπρο από την εταιρεία Joltie (του ομίλου Εunice Energy Group) ύψους 47 εκατ. ευρώ (18 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ)
- Η δημιουργία των φοιτητικών εστιών στο Παν. Κρήτης μέσω ενός ΣΔΙΤ ύψους 243 εκατ. ευρώ (95 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ)
- Η ανάπτυξη υποδομών και δικτύων στο Δήμο Θεσσαλονίκης ύψους 79 εκατ. ευρώ (30 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ) κ.ά. μικρότερα έργα.
Οι νέες χρηματοδοτήσεις που έρχονται – Ξεχωρίζει η ηλεκτρική διασύνδεση των Δωδεκανήσων
Οι ενεργειακές διασυνδέσεις και τα άλλα έργα πράσινης ανάπτυξης πρόκειται να κυριαρχήσουν στις χρηματοδοτήσεις της ΕΤΕπ προς στη χώρα μας και μέσα στο 2026. Το μεγαλύτερο έργο που πρόκειται να χρηματοδοτηθεί θα είναι πάλι η ενεργειακή αναβάθμιση του δικτύου του ΑΔΜΗΕ με την νέα ενεργειακή αλλά και τηλεπικοινωνιακή διασύνδεση που δημιουργείται μεταξύ της ηπειρωτικής (Κορινθία) και της νησιωτικής χώρας (Δωδεκάνησα).
Το έργο αυτό εφόσον υπογραφεί θα φτάσει από μόνο του στην ετήσια χρηματοδότηση της ΕΤΕπ προς την χώρα μας. Έχει συνολικό προϋπολογισμό 2,5 δις. ευρώ και η χρηματοδότησή του από την ΕΤΕπ αναμένεται ν’ ανέλθει σε 1,9 δισ. ευρώ. Κι επειδή πρόκειται για μια ιδιαίτερα μεγάλη χρηματοδότηση, τα ίδια κεφάλαια του ΑΔΜΗΕ θα πρέπει να ενισχυθούν και γι’ αυτό η εταιρεία τώρα προχωρά στην αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου.
Ένα δεύτερο έργο που έχει εγκριθεί από την ΕΤΕπ, αλλά δεν έχει υπογραφεί ακόμη είναι το χρηματοδοτικό εργαλείο ενίσχυσης των περιοχών της Δίκαιης Μετάβασης. Το εργαλείο αυτό ύψους 234 εκατ. ευρώ θα περιλάβει πόρους 168 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ και θα χρηματοδοτήσει έργα και επιχειρήσεις στις περιοχές της Δυτ. Μακεδονίας, της Πελοποννήσου, της Κρήτης και του Αιγαίου.
Το τρίτο έργο που έχει εγκριθεί αφορά στο Δήμο Αθηναίων και στην ενεργειακή αναβάθμιση των σχολείων του δήμου. ΤΟ έργο ανέρχεται σε 100 εκατ. ευρώ και εκτιμάται ότι θα χρηματοδοτηθεί με 75 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ.
Φυσικά φέτος δεν θα λείψουν και οι νέες αναχρηματοδοτήσεις τραπεζών με στόχο την περαιτέρω χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων ΜμΕ. Στα σκαριά βρίσκεται χρηματοδότηση της ΕΤΕ και της Τράπεζα Πειραιώς από την ΕΤΕπ με 400 εκατ. ευρώ (200 εκατ. σε κάθε μια τράπεζα) τα οποία θα διοχετευθούν σε επιχειρήσεις της αγροτικής παραγωγής και της βιοοικονομίας.
Από τα παραπάνω φαίνεται ότι φέτος θα έχουμε λιγότερες νέες χρηματοδοτήσεις έργων και τραπεζών απ’ ότι πέρυσι. Εφόσον υπογραφεί η σύμβαση της ΕΤΕπ με τον ΑΔΜΗΕ, ο τελευταίος εκτιμάται ν’ απορροφήσει το μεγαλύτερο ύψος της προορισμένης χρηματοδότησης προς τη χώρα μας.
