Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα διατήρησε αμετάβλητα τα επιτόκια για έκτη συνεχόμενη συνεδρίαση, επιχειρώντας να ισορροπήσει ανάμεσα στις αυξανόμενες πληθωριστικές πιέσεις και την επιβράδυνση της οικονομίας που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.
Το βασικό επιτόκιο καταθέσεων της ΕΚΤ παρέμεινε στο 2%, επιβεβαιώνοντας τις προσδοκίες των αγορών.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ εμφανίστηκε καθησυχαστική, δηλώνοντας ότι η Τράπεζα είναι «καλά προετοιμασμένη και εξοπλισμένη» για να αντιμετωπίσει τους κινδύνους που απορρέουν από τη σύγκρουση με το Ιράν. Τόνισε ότι η στρατηγική παραμένει αμετάβλητη, με βασικό στόχο τη σταθεροποίηση του πληθωρισμού γύρω στο 2% μεσοπρόθεσμα.
Οι κίνδυνοι αυξάνονται
Παρά τη σταθερότητα στα επιτόκια, το μήνυμα της ΕΚΤ ήταν σαφές: οι κίνδυνοι αυξάνονται. Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή έχει ήδη οδηγήσει σε άνοδο των τιμών ενέργειας, γεγονός που τροφοδοτεί τον πληθωρισμό και ταυτόχρονα επιβαρύνει την οικονομική ανάπτυξη. Στις νέες προβλέψεις της, η Τράπεζα εκτιμά υψηλότερο πληθωρισμό – ιδιαίτερα για το 2026 – και χαμηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης σε σχέση με προηγούμενες εκτιμήσεις.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο παρατεταμένων διαταραχών στην προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σε ένα τέτοιο σενάριο, η ΕΚΤ προειδοποιεί ότι ο πληθωρισμός θα κινηθεί πάνω από τις βασικές προβλέψεις, ενώ η ανάπτυξη θα υποχωρήσει ακόμη περισσότερο.
Οι κίνδυνοι για τις τιμές χαρακτηρίζονται «ανοδικοί», ενώ για την οικονομία «καθοδικοί», υποδηλώνοντας μια ολοένα και πιο δύσκολη ισορροπία για τη νομισματική πολιτική.
Η Λαγκάρντ σημείωσε ότι η ΕΚΤ είναι σήμερα καλύτερα προετοιμασμένη σε σχέση με την περίοδο της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, καθώς έχει βελτιώσει τα μοντέλα της και τη στρατηγική αντιμετώπισης κρίσεων. Ωστόσο, παραδέχθηκε ότι η έκβαση του πολέμου και η διάρκεια των επιπτώσεων στην ενέργεια παραμένουν άγνωστες, καθιστώντας τις προβλέψεις εξαιρετικά αβέβαιες.
Πιθανές αυξήσεις επιτοκίων μέσα στο 2026
Οι αγορές ήδη προεξοφλούν πιθανές αυξήσεις επιτοκίων μέσα στο έτος, με επενδυτές να αναμένουν τουλάχιστον δύο κινήσεις κατά 0,25%, ενώ δεν αποκλείεται και τρίτη. Την ίδια στιγμή, το ευρώ ενισχύθηκε έναντι του δολαρίου, ενώ οι αποδόσεις των ευρωπαϊκών ομολόγων κατέγραψαν άνοδο.
Σε διεθνές επίπεδο, και άλλες κεντρικές τράπεζες υιοθετούν στάση αναμονής. Η Τράπεζα της Αγγλίας και η Τράπεζα της Ιαπωνίας διατήρησαν επίσης αμετάβλητα τα επιτόκια, ενώ η Federal Reserve είχε προηγουμένως κινηθεί στην ίδια κατεύθυνση.
Η πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την εξέλιξη της σύγκρουσης. Εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης κάνουν λόγο για πιθανή άνοδο του πληθωρισμού πάνω από το 3% το 2026 εάν οι τιμές ενέργειας παραμείνουν υψηλές, ενώ ορισμένα σενάρια ανεβάζουν το ποσοστό ακόμη και πάνω από το 4%.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, η ΕΚΤ καλείται να διαχειριστεί έναν διπλό κίνδυνο: την επιμονή του πληθωρισμού και την ταυτόχρονη επιβράδυνση της ανάπτυξης. Η επόμενη περίοδος θα είναι κρίσιμη, καθώς οι αποφάσεις νομισματικής πολιτικής θα πρέπει να προσαρμόζονται διαρκώς σε μια κρίση με απρόβλεπτη εξέλιξη.