Οι τιμές του πετρελαίου παρέμειναν σταθερές την Παρασκευή, καθώς οι διεθνείς αγορές παρακολουθούν με κομμένη την ανάσα τις δηλώσεις του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ενός περιορισμένης κλίμακας στρατιωτικού πλήγματος με στόχο την άσκηση πίεσης στην Τεχεράνη για το πυρηνικό της πρόγραμμα.
«Υποθέτω πως μπορώ να πω ότι το εξετάζω», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Τραμπ, απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου κατά τη διάρκεια προγεύματος εργασίας στον Λευκό Οίκο με Αμερικανούς κυβερνήτες.
Στο ταμπλό των εμπορευμάτων, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του διεθνούς σημείου αναφοράς, του πετρελαίου τύπου Brent (παράδοσης Απριλίου), σημείωσαν άνοδο 10 σεντς στα 71,76 δολάρια ανά βαρέλι. Αντίθετα, το αμερικανικό αργό West Texas Intermediate (WTI) (παράδοσης Μαρτίου) υποχώρησε οριακά κατά 4 σεντς, στα 66,39 δολάρια.
Και τα δύο συμβόλαια είχαν καταγράψει στην προηγούμενη συνεδρίαση τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων έξι μηνών, καθώς οι συμμετέχοντες στην αγορά ενέργειας αξιολογούν διαρκώς τους κινδύνους εφοδιασμού στην πλούσια σε πετρέλαιο Μέση Ανατολή.
Διπλωματικό αδιέξοδο και τελεσίγραφα
Οι ΗΠΑ και το Ιράν διεξήγαγαν συνομιλίες στην Ελβετία αυτή την εβδομάδα σε μια προσπάθεια επίλυσης της αντιπαράθεσης. Ωστόσο, οι αρχικές αναφορές για πρόοδο έδωσαν γρήγορα τη θέση τους σε κατηγορίες από την πλευρά της Ουάσιγκτον, η οποία υποστήριξε ότι η Τεχεράνη απέτυχε να ανταποκριθεί στις βασικές αμερικανικές απαιτήσεις.
Μιλώντας την Πέμπτη στην πρώτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ειρήνης στην Ουάσιγκτον, ο Αμερικανός πρόεδρος προειδοποίησε ότι «θα συμβούν άσχημα πράγματα» εάν η Τεχεράνη δεν συμφωνήσει σε μια συμφωνία.
Πρόσθεσε δε, ότι ο κόσμος πιθανότατα θα μάθει μέσα στις επόμενες 10 ημέρες εάν οι ΗΠΑ θα καταλήξουν σε συμφωνία ή θα αναλάβουν στρατιωτική δράση, ενώ αργότερα, από το Air Force One, προσδιόρισε το επιθυμητό χρονικό πλαίσιο στις «10 έως 15 ημέρες».
Αυτές οι δηλώσεις έρχονται εν μέσω σημαντικής ενίσχυσης των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή και πληροφοριών ότι ο Λευκός Οίκος εξετάζει νέα στρατιωτική δράση ακόμη και εντός του προσεχούς Σαββατοκύριακου. Ο Τραμπ υπενθύμισε ότι το πυρηνικό δυναμικό του Ιράν είχε «αποδεκατιστεί πλήρως» από τα αμερικανικά πλήγματα του περασμένου Ιουνίου, συμπληρώνοντας: «ίσως χρειαστεί να το πάμε ένα βήμα παραπέρα, ίσως και όχι».
Η αντίδραση της Τεχεράνης και η στρατηγική σημασία του Ορμούζ
Το Ιράν, σε επιστολή του προς τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, διεμήνυσε ότι θα απαντήσει «αποφασιστικά» σε οποιαδήποτε στρατιωτική επιθετικότητα. Η Ισλαμική Δημοκρατία έχει ήδη πραγματοποιήσει στρατιωτικά γυμνάσια στο στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ, καθώς και κοινά ναυτικά γυμνάσια με τη Ρωσία στον Κόλπο του Ομάν.
Ο Ντάνιελ Σαπίρο, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στο Ισραήλ, μιλώντας στο CNBC, τόνισε: «Όλα είναι έτοιμα, ή θα είναι μέχρι το βράδυ του Σαββάτου, για να ξεκινήσουν τα πλήγματα». Ωστόσο, εκτίμησε πως είναι απίθανο το Ιράν να προβεί στις υποχωρήσεις που απαιτεί ο Τραμπ, γεγονός που θα αναγκάσει τον Πρόεδρο να λάβει την τελική απόφαση τις επόμενες ημέρες.
Μια αγορά με «επαρκή προσφορά»
Παρά την πολεμική ρητορική, ο Μαρτίν Ρατς, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων της Morgan Stanley, σημείωσε ότι η παγκόσμια αγορά πετρελαίου παραμένει «πολύ καλά εφοδιασμένη».
Εντόπισε ωστόσο τρεις παράγοντες που συγκρατούν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα: η ανησυχία για το Ιράν, οι ασυνήθιστα μεγάλες αγορές από την Κίνα για τη δημιουργία στρατηγικών αποθεμάτων και οι πολύ υψηλοί ναύλοι.
Από την πλευρά τους, οι αναλυτές της Barclays εκτιμούν ότι οποιοδήποτε πλήγμα θα είναι χρονικά περιορισμένο και με συγκεκριμένους στόχους (πυρηνικές εγκαταστάσεις, βαλλιστικοί πύραυλοι), όπως συνέβη το περασμένο καλοκαίρι.
Με τις ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν και την κυβέρνηση να θέτει ως προτεραιότητα το κόστος διαβίωσης, η Barclays θεωρεί πως η Ουάσιγκτον δεν θα ήθελε να διακινδυνεύσει μια παρατεταμένη περίοδο πολύ υψηλών τιμών ενέργειας ή απώλειες ανθρώπινων ζωών. «Εάν η σύγκρουση είναι επικείμενη, είναι πιθανό να είναι βραχύβια», κατέληξαν οι αναλυτές.