Αρνητικά κινούνται τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, με την Αθήνα να υποχωρεί 1,1%, καθώς η επανεμφάνιση της ρητορικής περί δασμών από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επανέφερε στο προσκήνιο τον φόβο μιας νέας κλιμάκωσης στις εμπορικές σχέσεις μεταξύ Ευρώπης και Ουάσινγκτον. Υποχωρούν οι μετοχές των κολοσσών που φτιάχνουν κρασιά και σαμπάνιες στη Γαλλία, μετά τις απειλές δασμών από τον Τραμπ στα συγκεκριμένα προϊόντα.
Οι αγορές βρέθηκαν αντιμέτωπες με αυξημένη αβεβαιότητα, καθώς οι δηλώσεις Τραμπ συνδυάζουν εμπορική πίεση, γεωπολιτικά ανταλλάγματα και πολιτικούς εκβιασμούς, προκαλώντας ανησυχία για τις επιπτώσεις στην ανάπτυξη, τις εξαγωγές και τις εταιρικές αποτιμήσεις.
Ιδιαίτερα έντονες ήταν οι πιέσεις σε γαλλικές εταιρείες ποτών και πολυτελείας, μετά την απειλή για επιβολή δασμών έως και 200% στα κρασιά και τις σαμπάνιες, σε ένα περιβάλλον όπου οι ευρωπαϊκές αγορές καλούνται να ισορροπήσουν μεταξύ γεωπολιτικών εντάσεων και μακροοικονομικής εύθραυστης σταθερότητας.
Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια άνοιξαν σε αρνητικό έδαφος, με τον πανευρωπαϊκό δείκτη Stoxx 600 να καταγράφει απώλειες 1,2%. Όλοι οι κλαδικοί δείκτες, καθώς και τα βασικά περιφερειακά χρηματιστήρια, κινήθηκαν πτωτικά, αντανακλώντας το επιβαρυμένο επενδυτικό κλίμα. Στη Βρετανία ο δείκτης FTSE 100 υποχωρεί 1,2%, στη Γερμανία ο DAX χάνει κι αυτός περίπου 1,5% όπως και στη Γαλλία ο CAC 40 που έχει απώλειες κοντά 1,2%.
Η υποχώρηση των αγορών ήρθε μετά την ανακοίνωση του προέδρου Τραμπ, το περασμένο Σάββατο, ότι οκτώ ευρωπαϊκοί σύμμαχοι των ΗΠΑ ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με αυξανόμενους δασμούς, εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία που θα επιτρέπει στην Ουάσινγκτον να «αγοράσει» τη Γροιλανδία, η οποία αποτελεί ημιαυτόνομο έδαφος της Δανίας.
Ευρωπαϊκά χρηματιστήρια και απειλές για δασμούς
Σύμφωνα με τον Τραμπ, οι δασμοί θα ξεκινούσαν από 10% την 1η Φεβρουαρίου και θα αυξάνονταν σταδιακά έως το 25% την 1η Ιουνίου, εάν δεν υπάρξει συμφωνία. Στο στόχαστρο θα βρεθούν, όπως δήλωσε, η Δανία, η Νορβηγία, η Σουηδία, η Γαλλία, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ολλανδία και η Φινλανδία.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες αντέδρασαν άμεσα, χαρακτηρίζοντας τις απειλές για νέους δασμούς απαράδεκτες και καλώντας σε ενίσχυση του διαλόγου με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, σε επίπεδο Βρυξελλών, εντείνονται οι συζητήσεις για πιθανά αντίμετρα σε περίπτωση που οι απειλές μετατραπούν σε πράξη.
Πλήγμα σε γαλλικά ποτά και πολυτελή brands
Η νευρικότητα στις αγορές εντάθηκε περαιτέρω την Τρίτη, όταν ο Τραμπ απείλησε με επιβολή δασμών ύψους έως και 200% στα γαλλικά κρασιά και τη σαμπάνια. Η απειλή αυτή ήρθε ως αντίδραση σε πληροφορίες ότι ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν δεν προτίθεται να συμμετάσχει στο λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης» για τη Γάζα, το οποίο προωθεί ο Αμερικανός πρόεδρος.
Στο χρηματιστήριο του Παρισιού, η μετοχή του ομίλου πολυτελείας LVMH, που ελέγχει μεταξύ άλλων τις Moët & Chandon, Dom Pérignon και Veuve Clicquot, υποχωρούσε κατά 1,7% στις πρώτες συναλλαγές. Παράλληλα, η Remy Cointreau, παραγωγός της σαμπάνιας Telmont, κατέγραφε απώλειες της τάξης του 2%.
Ευρωπαϊκά χρηματιστήρια και συζητήσεις για αντίμετρα
Οι νέες απειλές Τραμπ αναζωπύρωσαν τη συζήτηση εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη χρήση του ισχυρότερου διαθέσιμου εργαλείου οικονομικής άμυνας, του λεγόμενου «Μηχανισμού Αντι-Εξαναγκασμού» (Anti-Coercion Instrument). Σύμφωνα με πληροφορίες, η Γαλλία πιέζει για την ενεργοποίηση του συγκεκριμένου μηχανισμού, ο οποίος επιτρέπει στην ΕΕ να απαντά σε οικονομικούς εκβιασμούς τρίτων χωρών με στοχευμένα αντίμετρα.
Αν και δεν έχει ληφθεί ακόμη καμία απόφαση, το ενδεχόμενο αυτό προσθέτει έναν ακόμη παράγοντα αβεβαιότητας για τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, τα οποία ήδη δοκιμάζονται από την επιβράδυνση της ανάπτυξης και τις γεωπολιτικές εντάσεις.
Το βλέμμα στο Νταβός και στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια
Το ενδιαφέρον των αγορών στρέφεται πλέον στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός της Ελβετίας, το οποίο εισέρχεται στην πιο κρίσιμη φάση του. Σήμερα αναμένονται ομιλίες υψηλού επιπέδου από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τον αντιπρόεδρο της κινεζικής κυβέρνησης Χε Λιφένγκ και τον πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να απευθυνθεί στο φόρουμ την Τετάρτη, με τους επενδυτές να παρακολουθούν στενά για τυχόν ενδείξεις αποκλιμάκωσης ή, αντίθετα, περαιτέρω σκλήρυνσης της στάσης του στο ζήτημα των δασμών — μια εξέλιξη που θα μπορούσε να καθορίσει τη βραχυπρόθεσμη πορεία των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων.
BofA: Μind the gap, οι επενδυτές απροετοίμαστοι για διόρθωση στις μετοχές
Καμπανάκι από έρευνα της Bank of America (BofA) για τις αγορές μετοχών. Η απότομη διόρθωση που κατέγραψαν πρόσφατα οι διεθνείς αγορές μετοχών φαίνεται να αιφνιδίασε μεγάλο μέρος των επενδυτών, αποκαλύπτοντας ένα επικίνδυνο κενό προετοιμασίας απέναντι σε ενδεχόμενη επιδείνωση του κλίματος.
Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα της Bank of America, η αισιοδοξία των διαχειριστών κεφαλαίων είχε φτάσει σε επίπεδα που έχουν να καταγραφούν εδώ και χρόνια, την ώρα που τα εργαλεία προστασίας από μια απότομη πτώση των μετοχών υποχωρούσαν στο χαμηλότερο σημείο της τελευταίας οκταετίας.
Η εικόνα αυτή διαμορφώθηκε λίγο πριν την αναζωπύρωση των γεωπολιτικών εντάσεων γύρω από τη Γροιλανδία και τις απειλές για νέους δασμούς από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, εξελίξεις που επανέφεραν απότομα τον κίνδυνο στο προσκήνιο και δοκίμασαν την αντοχή της επενδυτικής ψυχολογίας.
Bank of America: Ιστορική αισιοδοξία πριν την αναταραχή
Oι διαχειριστές κεφαλαίων μπορεί να εμφανίζονταν ως οι πιο αισιόδοξοι για τις αγορές από τον Ιούλιο του 2021, αλλά την ίδια στιγμή, η προστασία έναντι μιας διόρθωσης στις μετοχές έχει υποχωρήσει στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων οκτώ ετών, στοιχείο που καταδεικνύει τη διάχυτη πεποίθηση ότι οι αγορές θα συνεχίσουν να κινούνται ανοδικά χωρίς σοβαρά εμπόδια.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε πριν από τις κλιμακούμενες εντάσεις του Σαββατοκύριακου γύρω από τη Γροιλανδία, γεγονός που ενίσχυσε εκ των υστέρων την αίσθηση ότι οι αγορές ήταν εκτεθειμένες σε αρνητικές εκπλήξεις.
Bank of America: Ισχυρές προσδοκίες για την παγκόσμια ανάπτυξη
Καθαρό ποσοστό 38% των ερωτηθέντων στην έρευνα του Ιανουαρίου δήλωσε ότι αναμένει ισχυρότερη παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη, ποσοστό αυξημένο σημαντικά σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, όπως ανέφεραν οι στρατηγικοί αναλυτές της BofA υπό τον Μάικλ Χάρτνετ.
Παράλληλα, τα επίπεδα ρευστότητας στα χαρτοφυλάκια υποχώρησαν σε ιστορικό χαμηλό, ενώ η κατανομή σε μετοχές αυξήθηκε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Δεκέμβριο του 2024. Ειδικότερα, το 48% των διαχειριστών δήλωσε υπέρβαρη θέση σε μετοχές, εξέλιξη που οδήγησε τον δείκτη επενδυτικού κλίματος της έρευνας στο υψηλότερο σημείο των τελευταίων τεσσάρων και πλέον ετών.
Ο δείκτης Bull & Bear της Bank of America και το «hyper-bull» σήμα
Τα ευρήματα της έρευνας ώθησαν τον δείκτη Bull & Bear της BofA σε επίπεδο «hyper-bull», ένδειξη που ιστορικά υποδηλώνει ότι οι επενδυτές θα έπρεπε να ενισχύσουν τις αντισταθμίσεις κινδύνου και να στραφούν σε ασφαλή καταφύγια.
Ωστόσο, αντί για αύξηση της προστασίας, σχεδόν οι μισοί συμμετέχοντες δήλωσαν ότι δεν διαθέτουν καμία κάλυψη έναντι μιας απότομης πτώσης των τιμών των μετοχών. Πρόκειται για το υψηλότερο ποσοστό απουσίας αντιστάθμισης από το 2018, στοιχείο που εντείνει τις ανησυχίες για την ευαλωτότητα των αγορών σε περίπτωση αρνητικών εξελίξεων.
BofA και ο κίνδυνος των «αρνητικών εκπλήξεων»
«Τα χαμηλά επίπεδα αντιστάθμισης στην αγορά μετοχών είναι άνευ σημασίας σε έναν κόσμο θετικών εκπλήξεων», σημείωσε ο Μάικλ Χάρτνετ. «Όμως αποκτούν τεράστια σημασία αν οι εκπλήξεις μετατραπούν ξαφνικά σε έντονα αρνητικές».
Ακριβώς μια τέτοια αρνητική έκπληξη αντιμετώπισαν οι επενδυτές το Σαββατοκύριακο, μετά την ολοκλήρωση της έρευνας, όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απείλησε με νέους δασμούς οκτώ ευρωπαϊκές χώρες που αντιτάχθηκαν στο αίτημά του προς τη Δανία να παραχωρήσει τη Γροιλανδία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η αναβίωση της ρητορικής περί εμπορικού πολέμου έπληξε άμεσα τη διάθεση για ανάληψη ρίσκου.
Οι ευρωπαϊκές μετοχές κατέγραψαν απώλειες τις δύο τελευταίες συνεδριάσεις, ενώ τα futures των αμερικανικών μετοχών κινήθηκαν πτωτικά ενόψει της επανέναρξης των συναλλαγών μετά την αργία της Δευτέρας.
Η έρευνα της BofA κατέδειξε επίσης ότι οι επενδυτές θεωρούν πλέον τη γεωπολιτική σύγκρουση ως τον μεγαλύτερο κίνδυνο για τις χρηματοπιστωτικές αγορές, για πρώτη φορά από τον Οκτώβριο του 2024. Στη δεύτερη θέση υποχώρησαν οι ανησυχίες γύρω από μια πιθανή «φούσκα» στην τεχνητή νοημοσύνη.
Η έρευνα της Bank of America διεξήχθη μεταξύ 9 και 15 Ιανουαρίου και περιέλαβε 196 συμμετέχοντες, οι οποίοι διαχειρίζονται συνολικά κεφάλαια ύψους 575 δισ. δολαρίων, προσφέροντας μια ενδεικτική αλλά κρίσιμη αποτύπωση της ψυχολογίας των αγορών σε μια περίοδο αυξημένων κινδύνων και αβεβαιότητας.
