Μειωμένα επίπεδα ικανοποίησης καταγράφονται στην Ελλάδα σε ό,τι αφορά τις συνθήκες στέγασης, σε μια περίοδο όπου η πίεση στο κόστος κατοικίας και οι αλλαγές στον τρόπο ζωής επηρεάζουν όλο και περισσότερο τα νοικοκυριά. Σύμφωνα με την έρευνα της REMAX Europe για το 2025, μόλις το 66% των Ελλήνων δηλώνει ικανοποιημένο με την κατοικία του, ποσοστό χαμηλότερο κατά 2 μονάδες σε σχέση με το 2024 και σημαντικά κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που φτάνει το 77%.
Η εικόνα αυτή τοποθετεί την Ελλάδα στις τελευταίες θέσεις της ευρωπαϊκής κατάταξης, μαζί με χώρες όπως η Ουγγαρία, γεγονός που αναδεικνύει τις δομικές αδυναμίες της εγχώριας στεγαστικής αγοράς.
Το κόστος στέγασης πιέζει τα νοικοκυριά
Ένας από τους βασικότερους λόγους δυσαρέσκειας είναι το αυξημένο κόστος κατοικίας. Όπως προκύπτει από την έρευνα, το 34% των Ευρωπαίων δηλώνει ότι το κόστος στέγασης αποτελεί βασικό πρόβλημα, ενώ στην Ελλάδα η πίεση αυτή αποτυπώνεται πιο έντονα, οδηγώντας το 30% των πολιτών να εξετάζει το ενδεχόμενο μετακόμισης μέσα στον επόμενο χρόνο αναζητώντας πιο οικονομικές λύσεις .
Η αύξηση των τιμών ακινήτων και ενοικίων, σε συνδυασμό με τα εισοδήματα που δεν ακολουθούν τον ίδιο ρυθμό, δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η κατοικία μετατρέπεται σε σημαντικό οικονομικό βάρος.
Η έλλειψη χώρου και η ποιότητα ζωής
Ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας είναι η έλλειψη επαρκούς χώρου. Πάνω από το ένα τρίτο των Ευρωπαίων που δηλώνουν δυσαρεστημένοι (37%) αναφέρουν ότι το σπίτι τους δεν καλύπτει τις ανάγκες τους σε χώρο, ποσοστό που αυξάνεται στο 42% για τις νεότερες γενιές .
Η τάση αυτή είναι ιδιαίτερα έντονη και στην Ελλάδα, όπου σημαντικό ποσοστό κατοίκων ζει σε διαμερίσματα, τα οποία συνδέονται με χαμηλότερα επίπεδα ικανοποίησης (73%) σε σχέση με μονοκατοικίες και μεζονέτες (80%). Η διαφορά αυτή, που αποτυπώνεται και στα σχετικά διαγράμματα της έρευνας (σελ. 3), δείχνει ότι το μέγεθος και η άνεση της κατοικίας αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες για την ποιότητα ζωής.
Ηλικία και ιδιοκτησία: Οι καθοριστικοί παράγοντες
Η ηλικία των κατοίκων επηρεάζει σημαντικά την αντίληψη για την κατοικία. Όσο μεγαλύτερη είναι η ηλικία, τόσο υψηλότερα είναι τα ποσοστά ικανοποίησης. Για παράδειγμα, το 93% της λεγόμενης «Σιωπηλής Γενιάς» και το 84% των Baby Boomers δηλώνουν ικανοποιημένοι, ενώ τα ποσοστά μειώνονται αισθητά στις νεότερες ηλικίες .
Η διαφορά αυτή εξηγείται σε μεγάλο βαθμό από το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, το 85% των ιδιοκτητών δηλώνει ικανοποιημένο, έναντι μόλις 61% των ενοικιαστών. Η κατοχή κατοικίας εξακολουθεί να λειτουργεί ως βασικός παράγοντας ασφάλειας και σταθερότητας, κάτι που γίνεται ακόμη πιο εμφανές σε χώρες όπως η Ελλάδα, όπου η πρόσβαση στην ιδιοκατοίκηση έχει γίνει δυσκολότερη για τις νεότερες γενιές.
Αστικά κέντρα και ποιότητα διαβίωσης
Η τοποθεσία της κατοικίας αποτελεί επίσης κρίσιμο παράγοντα. Οι κάτοικοι των πόλεων εμφανίζουν χαμηλότερα επίπεδα ικανοποίησης (75%) σε σχέση με όσους ζουν σε λιγότερο πυκνοκατοικημένες περιοχές (78%).
Η αστική ζωή συνδέεται συχνά με μικρότερα διαμερίσματα, υψηλότερα ενοίκια και μεγαλύτερη πίεση στην καθημερινότητα, στοιχεία που επηρεάζουν αρνητικά τη συνολική εμπειρία κατοίκησης.
Μια αγορά που αλλάζει – και δημιουργεί νέες ανισότητες
Συνολικά, τα στοιχεία δείχνουν ότι η μειωμένη ικανοποίηση των Ελλήνων δεν είναι αποτέλεσμα ενός μόνο παράγοντα, αλλά συνδυασμού εξελίξεων: αύξηση κόστους, περιορισμένος χώρος, δυσκολία πρόσβασης στην ιδιοκτησία και πίεση στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Η στεγαστική αγορά φαίνεται να εξελίσσεται σε πεδίο αυξανόμενων ανισοτήτων, με τις νεότερες γενιές να βρίσκονται σε πιο δύσκολη θέση σε σχέση με τις παλαιότερες. Σε αυτό το περιβάλλον, η κατοικία παύει να αποτελεί απλώς ένα αγαθό και μετατρέπεται σε βασικό ζήτημα οικονομικής και κοινωνικής ισορροπίας.
Η επόμενη περίοδος αναμένεται κρίσιμη, καθώς η αντιμετώπιση του στεγαστικού ζητήματος θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τόσο την ποιότητα ζωής των πολιτών όσο και τη συνολική κοινωνική συνοχή.
